Prawda

Niedziela, 18 sierpnia 2019 - 03:46

« Poprzedni Następny »


Dlaczego rośnie liczba wilków, maleje lwów, a tygrysy trzymają się na tym samym poziomie?


Matt Ridley 2016-11-18


Gdy lisy wprowadzają się do miast, a jelenie, borsuki i wydry są coraz liczniejsze, jak również ptaki takie jak rybołowy, myszołowy i kanie rude, można by pomyśleć, że większość dzikiej przyrody w Wielkiej Brytanii ma się dobrze. Niemniej w zeszłym tygodniu Towarzystwo Zoologiczne w Londynie (ZSL) razem z World Wide Fund for Nature (WWF), opublikowały najnowszą ocenę stanu ssaków, ptaków, płazów, gadów i ryb na świecie: Living Planet Report 2016. Raport stwierdza, że od 1970 do 2012 r. przeciętne populacje  zwierząt zmalały o około 58 procent.

Raport dostarcza także dowodów, że podczas gdy populacje dzikiej zwierzyny marnie radzą sobie w biednych krajach, na ogół dobrze im się wiedzie w bogatych krajach. Spędziłem kilka miłych godzin na wirtualnym safari przez szczegółową bazę danych dołączoną do raportu (mogę więc poinformować, że Pterodoras granulosusw Paragwaju ma się dobrze, podczas gdy sępowronka kameruńska w Kamerunie ma kłopoty) i ten wzór jest wyraźny.


Weźmy duże ssaki: w całej Afryce populacje słoni, nosorożców, żyraf, lwów i wiele antylop gwałtownie maleją. W całej Europie populacje jeleni, łosi, dzików, koziorożców, niedźwiedzi, bobrów, wydr i fok szarych kwitną. Raport informuje, że liczba rysi w Europie zwiększyła się czterokrotnie w ciągu ostatnich 50 lat.


To samo jest w Ameryce Północnej. Liczba jeleni, kojotów, niedźwiedzi, a także pum zwiększa się, rozszerzają swoje zasięgi terytorialne i docierają do przedmieść, podczas gdy humbaki i pływacze szare są coraz liczniejsze u wybrzeży Ameryki.


Oczywiście, są wyjątki, ale niektóre z nich potwierdzają regułę. Wydry morskie mają teraz duże problemy na Alasce, w dużej mierze dlatego, że zjadają je orki; jeże nie radzą sobie w Wielkiej Brytanii, w dużej mierze dlatego, że zjadają je powracające borsuki.


Z ptakami jest podobnie jak z ssakami. Bieliki amerykańskie, kiedyś na krawędzi wymarcia, zwiększają liczebność tak szybko, że w 2007 r. wycofano je z listy zagrożonych gatunków. Liczba gęsi zwiększyła się zarówno w Europie, jak w Ameryce Północnej do tego stopnia, że stały się utrapieniem. Żórawie powróciły do Wielkiej Brytanii po setkach lat.


Wrażenie, że zamożność na ogół pomaga dzikiej przyrodzie, potwierdza fakt, że kraje o średnich dochodach są pomiędzy: populacje dzikich zwierząt przestają często maleć i zaczynają pokazywać oznaki odrodzenia. W Chinach zwiększa się populacja pand wielkich (chociaż delfiny rzeczne z Jangcy prawdopodobnie wyginęły); populacja tygrysów w Indiach powoli zwiększa się w ostatnich latach, chociaż sępom powodzi się źle. Rzeczne delfiny w Amazonce brazylijskiej są nadal dość liczne, choć borykają się z rozmaitymi zagrożeniami.


Proszę także zauważyć, że w tropikach duże dzikie zwierzęta są coraz bardziej ograniczone do parków narodowych i rezerwatów przyrody. W Europie i w Ameryce Północnej także duże zwierzęta zaczynają ponownie kolonizować obszary gęsto zasiedlone przez ludzi. Na przedmieściu Bostonu ostrzeżono mnie, bym uważał na bandy agresywnych indyków. Niedźwiedzie pojawiają się w miastach. Listy wprowadziły się do miast Wielkiej Brytanii.  Sfilmowano wilka, jak przechodził przez ruchliwą ulicę w Holandii. Widuję czasami sokoły wędrowne, lecące od Westminster Abbey do Parlamentu z gołębiami w szponach.  


Podobny kontrast widać w habitatach. Bogate kraje nieustannie rozszerzają swoje lasy, podczas gdy biedne nieustannie je wyrąbują. Cała Europa, od Skandynawii do Morza Śródziemnego, staje się gęściej zalesiona jak to potwierdzają obrazy z satelitów. (Zobacz tę znakomitą animację.) Wielka Brytania podwoiła obszary leśne w sto lat i jest obecnie równie zalesiona, jak była w 1750 r. Nowa Anglia była kiedyś głównie ziemią rolną; obecnie są tam głównie lasy.  


Obserwujemy przejście od deforestacji do reforestacji, kiedy PKB na głowę w danym kraju osiąga około 4,6 tysiąca dolarów w dzisiejszych pieniądzach. Kostaryka przeszła od 75 procent lasów do 25 procent w latach 1940. – 1980., a wtedy przekroczyła próg i dzisiaj jest z powrotem zalesiona w ponad 50 procentach. Chiny i Indie ponownie się zalesiają.


Niemniej panującą wśród środowiskowców teorią jest, że zamożność zabija dziką przyrodę: że gdybyśmy żyli prostym życiem blisko natury, uratowalibyśmy więcej gatunków. Chociaż jest prawdą, że część popytu na surowce biednych krajów pochodzi z krajów bogatych, nie jest to cała historia. Nosorożce i słonie  mają się źle z powodu popytu na ich produkty ze strony coraz zamożniejszych ludzi w Azji, niemniej wiele nacisków na przyrodę tropikalną jest krajowego pochodzenia.


Rozpaczliwie biedni ludzie w lasach deszczowych w Kongo, którzy polują na mięso w buszu na żywność lub na sprzedaż za grosze na lokalnym rynku, są większym zagrożeniem dla małp niż bogacze z Monte Carlo na swoich jachtach.


Cofnijmy się o dziesiątki tysięcy lat i ta lekcja będzie jeszcze wyraźniejsza. Rozsiane populacje łowców-zbieraczy epoki kamiennej, uzbrojone w niewiele poza łukiem i strzałami, unicestwiły większość gatunków dużych ssaków – od mamutów i tygrysów szablastozębnych do  leniwców naziemnych i Procoptodon (wielkiego kangura) – w ciągu archeologicznego mgnienia oka od przybycia na jakikolwiek obszar i to nie z pomocą bogaczy, bo nie było wtedy bogaczy. W Ameryce północnej 45 z 61 grup dużych ssaków zniknęło w czasie zbieżnym z przybyciem ludzi; w Ameryce południowej 58 z 71; w Australii 17 z 18. Dużo później pierwsi ludzie wyniszczyli także wielkie lemury na Madagaskarze i olbrzymie ptaki Nowej Zelandii.


Powodem, dla którego bogaci ludzie mogą teraz żyć obok dzikiej przyrody w sposób, w jaki biedni ludzie nie mogą, jest po części to, że wyzwoleni od troski o przetrwanie, stać ich na wrażliwość. Jest tak również dlatego, że zamożność odłącza życie człowieka od zależności od naturalnych ekosystemów. Dzięki jedzeniu żywności z farm, przeniesieniu się do miast, używaniu minerałów zamiast materiałów organicznych zredukowaliśmy potrzebę eksploatowania lub rywalizowania z dziką przyrodą.


To zjawisko znane jest jako zrównoważona intensyfikacja. Kiedy więc raport ZSL/WWF obwinia społeczeństwo konsumpcyjne i intensyfikację w rolnictwie za los dzikiej przyrody,  stawia wszystko na głowie. Argumentuje, że globalny wzrost ekonomiczny, redukujący biedę, dał w rezultacie „kulturowo zakorzenione aspiracje do konsumpcji materialnej” i wyszedł „poza to, co może utrzymać zdolności produkcyjne jednej Ziemi”. Niemniej, gdyby miliard Afrykańczyków miał wysoko wydajne farmy z plonami jak w Europie, polegał mniej na lasach jako źródle paliwa i surowców i miał wysoki standard życia, można się spokojnie założyć, że byłoby dużo więcej lwów i słoni.


Pierwsza publikacja w Times.


Poverty, not wealth, is the greater threat to wildlife

Rational Optimist, 7 listopada 2016

Tłumaczenie: Małgorzata Koraszewska



Matt Ridley


Brytyjski pisarz popularnonaukowy, sympatyk filozofii libertariańskiej. Współzałożyciel i b. prezes International Centre for Life, "parku naukowego” w Newcastle. Zrobił doktorat z zoologii (Uniwersytet Oksfordzki). Przez wiele lat był korespondentem naukowym w "The Economist". Autor książek: The Red Queen: Sex and the Evolution of Human Nature (1994; pol. wyd. Czerwona królowa, 2001, tłum. J.J. Bujarski, A. Milos), The Origins Of Virtue (1997, wyd. pol. O pochodzeniu cnoty, 2000, tłum. M. Koraszewska), Genome (1999; wyd. pol. Genom, 2001, tłum. M. Koraszewska), Nature Via Nurture: Genes, Experience, and What Makes us Human (także jako: The Agile Gene: How Nature Turns on Nurture, 2003), Rational Optimist 2010.

Skomentuj     Wyślij artykuł do znajomego:     Wydrukuj






Nauka

Znalezionych 983 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

Gąsienica zmienia kolor, żeby dopasować się do podłoża nie używając oczu: potrafi widzieć skórą!   Coyne   2019-08-16
Pseudonaukowa histeria to nie jest dobra odpowiedź na klimatyczne wyzwania   Lomborg   2019-08-14
GMO i model deficytu wiedzy   Novella   2019-08-12
Po raz pierwszy użyto edytowania genów CRISPR do leczenia zaburzenia genetycznego – anemii sierpowatej   Coyne   2019-08-08
Maskonury z wyspy St. Paul na Alasce   Lyon   2019-08-07
Zbieg okoliczności czy prawo wielkich liczb?   Novella   2019-08-06
I pijcie łzy moje, czyste rzęsiste   Łopatniuk   2019-08-03
Kształtowanie opinii o nauce i medycynie   Novella   2019-08-02
Nowe badanie dotyczące zwrotu zgubionych portfeli: ludzie na świecie są uczciwsi niż myślisz, ale czytelnik wyliczył, że uczciwość jest większa w mniej religijnych krajach   Coyne   2019-08-01
Praktykowanie medycyny bez uprawnień nie jest wolnością słowa   Novella   2019-07-31
Radujcie się, Ziemia staje się zieleńsza   Ridley   2019-07-30
Spiski wokół ptaków   Novella   2019-07-29
Matt Meselson opisuje swój najsłynniejszy eksperyment (z Frankiem Stahlem)   Coyne   2019-07-26
Niemający rozeznania filozof twierdzi, że gatunki nie istnieją   Coyne   2019-07-23
Więcej złych wiadomości dla dilerów witamin   Novella   2019-07-22
Starożytny ptak z nadzwyczaj długim palcem   Coyne   2019-07-19
YouTube i szarlataneria leczenia raka dietą   Novella   2019-07-18
“Współczesny” Homo sapiens mógł być w Eurazji aż 210 tysięcy lat temu   Coyne   2019-07-17
Hodowanie mini-mózgów z komórek macierzystych   Novella   2019-07-15
Szczepionka HPV działa. Koniec kropka     2019-07-13
Efekt przechodnia   Novella   2019-07-11
Prątkiem w raka, czyli co ma gruźlica do raka pęcherza   Łopatniuk   2019-07-06
Opowieści o nauce zastępują fikcję w Teatrze Narodowym Ugandy   Ongu   2019-07-05
Pleśń w przestrzeni kosmicznej   Novella   2019-07-03
Pterozaury: Czy umiały latać od razu po wykluciu się?   Coyne   2019-07-02
Ludziom rosną rogi? – Złe informowanie o nauce   Novella   2019-07-01
Przemysł ”wellness”   Novella   2019-06-28
Nazywanie zmiany klimatu ”katastrofalną” utrudnia znalezienie realnych odpowiedzi   Lomborg   2019-06-26
Olbrzymie straszyki mają zostać ponownie wprowadzone na wyspę Lord Howe   Coyne   2019-06-25
Amonit (i masa innych stworzeń) znaleziona w birmańskim bursztynie   Coyne   2019-06-21
Ślubowanie o zniesieniu grzechu   Ridley   2019-06-20
Nowe informacje o dzieciach CRISPR   Novella   2019-06-17
Słonie mają fantastyczny węch (lepszy niż psy): są jedynymi zwierzętami, które potrafią rozróżnić inne ilości pokarmu tylko po zapachu   Coyne   2019-06-14
Indyjscy farmerzy wysiali ziarna GMO w proteście obywatelskiego nieposłuszeństwa     2019-06-13
Chcąc zadowolić antyaborcjonistów administracja Trumpa tnie finansowanie badań medycznych przy użyciu tkanki płodowej   Coyne   2019-06-11
Triumf Mao: Światowa Organizacja Zdrowia oficjalnie akceptuje szarlatanerię tradycyjnej chińskiej medycyny     2019-06-04
Ale jak to bezbarwnikowy?   Łopatniuk   2019-06-01
Na zdrowie: izraelscy naukowcy warzą piwo na ”wskrzeszonych” drożdżach sprzed 5000 lat     2019-05-31
Skąd wiemy to, co wiemy?   Novella   2019-05-28
Samice bonobo (ale nie samice szympansów) pomagają swoim synom w zdobywaniu partnerek   Coyne   2019-05-25
Dlaczego ludzie sprzeciwiają się technologiom, które zmniejszają szkody?   Ridley   2019-05-24
Nowa praca o nielotnych chruścielach rażąco przesadzona i wypaczona w popularnych mediach   Coyne   2019-05-22
Trenowanie sztucznej inteligencji, żeby widziała jak człowiek   Novella   2019-05-21
A polać wielką wodą…   Cipiur   2019-05-18
Wykrywanie kłamstw w mózgu   Novella   2019-05-17
Walka o zachowanie bioróżnorodności   Ridley   2019-05-15
Niezwykły przypadek mimikry: skaczący pająk naśladuje gąsienicę   Coyne   2019-05-14
Selektywnie stosowana koncepcja tabula rasa i ideologicznie motywowane nieporozumienia   Cory Clark   2019-05-09
Dlaczego szarlatani nie powinni nadzorować sami siebie     2019-05-08
Kiedy naukowcy nie tolerują odmiennego zdania   Weber   2019-05-07
Przegapione odkrycia w historii nauki   Ridley   2019-05-02
W obronie scjentyzmu   Winegard   2019-04-30
Akupunktura kwantowa   Novella   2019-04-23
Nie tylko kakao   Łopaniuk   2019-04-20
Wstęga Möbiusa sprzecznych egocentryzmów poznawczych   Landes   2019-04-18
Kolejne badania nad bzdurą   Novella   2019-04-17
Licząca 43 miliony lat forma przejściowa: wodno-lądowy wieloryb    Coyne   2019-04-15
Zdumiewające możliwości docenienia i wykorzystania neuroróżnorodności   Koraszewski   2019-04-12
Jak sobie radzić ze skrajnymi wydarzeniami pogodowymi?   Lomborg   2019-04-09
Najbardziej zabójczy dzień na Ziemi   Novella   2019-04-06
Zaprzeczanie neuronauce o różnicach płci   Cahill   2019-04-05
Zwierzęce roboty   Novella   2019-04-04
Technologia pomaga w kryzysach wodnych na całym globie   Cohen   2019-04-02
Niezwykłe skamieniałości kambryjskie porównywalne do tych z łupków z Burgess   Coyne   2019-03-30
Tak wygląda dobre dziennikarstwo   Novella   2019-03-29
Wzrost sektora nasiennictwa w Ugandzie demaskuje główne twierdzenie anty- GMO   Ongu   2019-03-21
Ewolucja „nieredukowalnie złożonych” białek zapobiegających zamarzaniu u ryb polarnych (i policzek wymierzony Behemu)   Coyne   2019-03-20
Złoty ryż wreszcie dopuszczony w Bangladeszu   Novella   2019-03-19
Kłamstwa, bezczelne kłamstwa i statystyka   Welsh   2019-03-18
Wyprane kłamstwa   Ridley   2019-03-14
Czy islamska teologia i filozofia może wzbogacić etyczną debatę wokół CRISPR?   Coyne   2019-03-06
Kacze dzioby, Umwelt i a priori Kanta   Cobb   2019-03-04
Co kręci płaskoziemców   Novella   2019-03-02
Ślimaki nagoskrzelne mają kolczaste penisy jednorazowego użytku, którymi usuwają plemniki rywala ze swojej partnerki   Coyne   2019-03-01
Zrozumienie nowoczesnych horrorów afrykańskich zakorzenionych w handlu niewolnikami przez Ocean Indyjski   Clarfield   2019-02-28
Raport z sensacyjnym twierdzeniem o ”załamaniu klimatu” jest chwytliwy, ale nieprawdziwy   Lomborg   2019-02-27
Naukowiec analizuje dwa przykłady w nowej książce Behego; stwierdza, że są głęboko błędne   Coyne   2019-02-26
Triasowy mięsak, czyli praprzodkowie żółwi też chorowali na nowotwory   Łopatniuk   2019-02-16
Co nauka może powiedzieć pani Ocasio-Cortez o klimacie   Lomborg   2019-02-15
Kury produkujące leki   Novella   2019-02-14
Rak w raku i przerzut w przerzucie   Łopatniuk   2019-02-09
Prawo niezamierzonych konsekwencji   Novella   2019-02-07
Czy świat rzeczywiście staje się biedniejszy? Odpowiedź Stevena Pinkera   Coyne   2019-02-06
Maniok o wysokiej zawartości żelaza i cynku może poprawić odżywianie i zdrowie w Afryce Zachodniej     2019-02-05
Dalszy spadek zgonów z powodu raka   Novella   2019-02-04
Dokopywanie nauce przez dwóch naukowców i filozofa   Coyne   2019-02-01
Jacy naprawdę byli neandertalczycy?   Novella   2019-01-31
Żywność GM i zmiana opinii   Novella   2019-01-29
Wojny o Oświecenie: kilka refleksji o Enlightenment Now, w rok później   Pinker   2019-01-25
Dunning Kruger a opozycja wobec GMO   Novella   2019-01-23
Nasza pamięć cofa się   Nivella   2019-01-21
Niezrozumienie efektu Dunninga-Krugera   Novella   2019-01-18
Szarlataneria finansowana przez społeczność internetową   Novella   2019-01-16
Nowa duża salamandra ze Stanów Zjednoczonych   Mayer   2019-01-10
Kwitnące rośliny pozostają zdolne do życia po przejściu przez przewód pokarmowy ptactwa wodnego   Coyne   2019-01-07
Radykalne poglądy polityczne korelują z marnym metapoznaniem   Novella   2019-01-05
Nareszcie: owocowy gospodarz dzikiej Drosophila melanogaster   Coyne   2019-01-02
Z końcem roku   Łopatniuk   2019-01-01
Psychologia globalnego pesymizmu   Ridley   2018-12-26
Wiara w Świętego Mikołaja   Novella   2018-12-25

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

Biły się dwa bogi


 Forma przejściowa


Wstęga Möbiusa


Przemysł produkcji kłamstw


Jesteś tym, co czytasz,



Radykalne poglądy polityczne


Einstein



Socjologia



Allah stworzyl



Uprzednie doświadczenie



Żydowski exodus



PRL Chrystusem narodów



Odrastające głowy hydry nazizmu



Homeopatia, wibracje i oszustwo


Żołnierz IDF



Prawo powrotu



Mózg i kodowanie predyktywne



Nocna rozmowa



WSzyscy wiedza



Nieustający marsz



Oświecenie Pinker



Alternatywna medycyna zabija



Kobiety ofiarami



Prometeusz



modyfikowana pszenica



Arabowie



Roboty będą uprawiać ziemię



Sumienie, czyli moralność bez smyczy



Skomplikowana ewolucja



Argument neuroróżnorodności



Nowe badanie pamięci długotrwałej



Ściganie bluźnierstwa



Ryby jaskiniowe



Autyzm


Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Malgorzata, Andrzej, Marcin, Henryk