Prawda

Sobota, 9 grudnia 2023 - 13:22

« Poprzedni Następny »


Nieznośni mali pomocnicy


Athayde Tonhasca Junior 2023-07-29

Niegdyś wszechobecna aspidistra wyniosła © Nino Barbieri, Wikimedia Commons.
Niegdyś wszechobecna aspidistra wyniosła © Nino Barbieri, Wikimedia Commons.

„Mógł znieść swoje bezsensowne życie biurowe, ponieważ ani przez chwilę nie myślał o nim jako o czymś trwałym. Bóg wie jak i kiedy, wyrwie się (…) Typy, które widział wokół siebie, zwłaszcza starszych mężczyzn, sprawiały, że skręcało go. To właśnie oznaczało oddawanie czci bogu pieniędzy! Osiedlić się, odnieść sukces, zaprzedać duszę za willę i aspidistrę! (Wiwat Aspidistra, 1936).


W powieści George'a Orwella (1903-1950) Gordon Comstock porzuca udaną karierę w reklamie („mieszanie patykiem w wiadrze z pomyjami”), aby zostać poetą. Ale literacka mierność Comstocka popycha go powoli i nieubłaganie w biedę, więc idealista i zgorzkniały literat rozprawia o materializmie, oschłości i przeciętności angielskiej klasy średniej. I nic nie mogłoby lepiej symbolizować przewidywalności i przyziemności społeczeństwa niż popularna aspidistra (Aspidistra elatior). Pochodząca z Japonii aspidistra jest powszechnie uprawiana jako roślina doniczkowa na całym świecie. Ze względu na swoją wytrzymałość i tolerancję na zaniedbania stała się ulubieńcem angielskich domów w czasach wiktoriańskich, chociaż od tego czasu jej popularność nieco zmalała.


WF Harvey (1885-1937), kwakier, autor makabrycznych i przerażających opowieści, opisał historię Ferdinanda Wiltona, który bezskutecznie próbował zniszczyć aspidistry, tylko po to, by otrzymać przerażającą, zasłużoną karę… Ilustracja z magazynu “Tatler”, 1930, British Library:



Orwell byłby zadowolony, wiedząc, że inne postacie mogłyby uosabiać tępotę i bylejakość w społecznej narracji Comstocka: muchówki.


„Muchówka” to luźny termin odnoszący się do małych (zwykle poniżej 1 cm), niczym nie wyróżniających się i słabo znanych much z podrzędu Nematocera, do których należą muchy koziółkowate, komary, meszki i muszki. Ogrodnicy będą zaznajomieni z jedną szczególną grupą: ziemiórkowatymi (rodzina Sciaridae). Te maleńkie czarne muchy uprzykrzają życie, latając nieregularnie i w dużych ilościach wokół roślin doniczkowych, często trafiając do koszy na śmieci, odpływów kuchennych, szyb okiennych i misek z owocami. Dorosłe osobniki żywią się nektarem lub wcale (żyją bardzo krótko), a larwy żywią się głównie grzybami lub materią organiczną w wilgotnej glebie – dlatego rośliny doniczkowe są dla nich idealne. Ziemiórkowate są w dużej mierze nieszkodliwe, ale jeśli ich larwy staną się zbyt liczne, mogą zacząć żerować na delikatnych korzeniach roślin, uszkadzając je lub przenosząc patogeny. „Zamieranie” rośliny jest oznaką możliwej inwazji ziemórkowatych. Zgodnie z przewidywaniami, jeśli szukasz słowa „muchówka” w Internecie, większość stron będzie koncentrować się na „jak się pozbyć”.


Ziemiórka nakwietna Sciara hemerobioides © gailhampshire, Wikimedia Commons:



Ziemiórkowate mogą okazjonalnie powodować problemy w gospodarstwach domowych, ale ci nieproszeni goście stanowią znikomą część ich fauny. Oprócz około 2500 gatunków Sciaridae, w rodzinie Mycetophilidae występuje ponad 4500 gatunków i liczne gatunki z pokrewnych grup. Większość tych ziemiórkowatych żyje w zacienionych, wilgotnych miejscach pod koronami lasów, wzdłuż cieków wodnych lub mokradeł – miejsc oferujących idealne warunki dla ich larw. Te stale wilgotne środowiska mogą być wspaniałe dla muchówek, ale nie są tak dobre dla większości owadów zapylających, które wymagają cieplejszych, bardziej suchych siedlisk i otwartych przestrzeni. Więc rośliny na terytorium ziemiórkowatych, takie jak Aspidistra spp., muszą znaleźć alternatywy.


Kwiaty aspidistry nie są imponujące. Dziwacznie ukształtowane, mięsiste i zabarwione na purpurowo-brunatny odcień, wyłaniają się bezpośrednio z kłącza na poziomie gruntu lub czasami są ukryte pod ściółką. Ludzie mogą nawet nie zauważyć, że ich doniczkowa aspidistra zakwitła. Z tej rośliny nie wydobywa się żaden zapach: tylko słaby ślad stęchlizny, którego niektórzy ludzie nawet nie potrafią wykryć. Wszystko w tych kwiatach nadaje im wygląd grzyba, więc daleko im do ideału dla pszczół i motyli. I jest tam jeszcze więcej cech, które odstraszają zwykłych zapylaczy: dla uzyskania dostępu do pyłku, muszą przecisnąć się przez duże znamię (żeńską część kwiatu), by dotrzeć do umieszczonych pod spodem pręcików wytwarzających pyłek; tylko najmniejsze owady to potrafią. Prawdopodobnie widzisz już, dokąd to zmierza.


Kwiaty ok. 50-letniej aspidistry w doniczce © Boervos, Wikimedia Commons:



Aspidistra i spokrewnione gatunki nie są samopylne i mechanizm ich zapylania przez lata pozostawał tajemnicą. Ślimaki nagie, ślimaki, skoczogonki i inne bezkręgowce żyjące na ziemi sugerowano jako potencjalnych nosicieli pyłków, ale żaden z tych kandydatów nie otrzymał poparcia danymi. Wkraczają Suetsugu i Sueyoshi (2018), którzy spędzili dwa lata badając aspidistra na wyspie Kuroshima w Japonii, gdzie roślina ta rośnie dziko. Ich wysiłki opłaciły się: zarejestrowali dwa gatunki pokrytych pyłkiem ziemiórkowatych, jak opuszczały kwiaty i lądowały na innych kwiatach oraz zaobserwowali pomyślny rozwój owoców w kwiatach odwiedzanych przez ziemiórkowate. Dzięki tym obserwacjom możemy sądzić, że zagadka została rozwiązana. Naukowcy zaproponowali, rozsądnie, że Aspidistra wyewoluowały kwiaty, które wyglądają i pachną jak grzyby, stając się w ten sposób nieodpartym celem dla grzybożernych muchówek.

 

Samiec ciemnoskrzydłej ziemiórki, gatunek Sciaridae © John Tann, Wikimedia Commons:



Muchy są uważane za drugą najważniejszą po pszczołach grupę owadów zapylających; muchowate (Muscidae), plujkowate (Calliphoridae), ścierwicowate (Sarcophagidae), a zwłaszcza bzygowate (Syrphidae) zapylają szereg roślin uprawnych i dziko rosnących. Niektóre muchy są niezbędnymi zapylaczami na dużych wysokościach, gdzie pszczoły są rzadkie lub nieobecne. Ziemiórkowatych nie uważano za członków klubu zapylaczy, ponieważ wydają się nie mieć tego, czego potrzeba: są zbyt małe, aby przenosić przyzwoity ładunek pyłku, ich „włosy” (szczecina) – ważny aparat przenoszący pyłek – są mizerne, na dodatek słabo latają. Jednak zapylanie przez ziemiórkowate występuje w 20 rodzajach z ośmiu rodzin roślin na całym świecie.


Ziemiórkowate i inne małe owady, takie jak muszki i muchówki, są różnorodne i liczne, ale o większości z nich wiemy bardzo niewiele, ponieważ trudno je zidentyfikować i zbadać w terenie. Co gorsza, wiele gatunków prowadzi nocny tryb życia, a kwiaty, które odwiedzają, są niepozorne. Tak więc, podobnie jak kakao zapylane przez muszki, zapylana przez ziemiórki aspidistra sugeruje, że można jeszcze dokonać wielu odkryć dotyczących tych nieznośnych małych much.

 

Link do oryginału: https://whyevolutionistrue.com/2023/07/22/readers-wildlife-photos-1912/

Why Wvolution Is True, 22 lipca 2023

Tłumaczenie: Małgorzata Koraszewska

*Athayde Tonhasca Júnior jest brytyjskim entomologiem


Skomentuj Wyślij artykuł do znajomego: Wydrukuj






Nauka

Znalezionych 1452 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

Nie gryzie się ręki, która cię zapyla   Tonhasca Júnior   2023-10-19
Rewolucja komunikacyjna   Hannam   2023-10-18
BBC szerzy propagandę rolnictwa organicznego, a biedni na świecie cierpią   i Kathleen Hefferon   2023-10-13
Niezwykły przypadek koewolucji i specyficzności zapylacz/storczyk   Coyne   2023-10-07
Płeć męska lub żeńska: nie ma nic pomiędzy   Elliot   2023-10-03
Myślenie intuicyjne i analityczne   Novella   2023-09-29
„Kryzys klimatyczny” to mistyfikacja   Williams   2023-09-25
Jak (i dlaczego) ośmiornica edytuje swój RNA   Lewis   2023-09-23
„Najbardziej znany zabójca ludzi”: jakie są prawdziwe początki XIV-wiecznej Czarnej Śmierci?   Lewis   2023-09-15
Do jakiego stopnia pary mają wspólne cechy?   Novella   2023-09-14
Kenia daje zielone światło 58 projektom GMO – naukowcy na całym świecie kontynuują badania w dziedzinie biotechnologii, mimo procesów sądowych i dezinformacji   Ombogo   2023-09-08
Lancet atakuje anty-przebudzenie, a czytelnik odpowiada   Coyne   2023-08-24
Więcej wyrafinowanej teologii: uczony religijny zastanawia się, czy neandertalczycy mieli nieśmiertelne dusze   Coyne   2023-08-16
Aktywiści anty-GMO w Afryce szerzą mity i strach, ale nie przedstawiają żadnych naukowych dowodów   Abutu   2023-08-14
Mało znana strona ryjkowców   Tonhasca Júnior   2023-08-11
Dlaczego nie można być osobą transrasową?   Coyne   2023-08-10
Walka z malarią za pomocą inżynierii genetycznej   Novella   2023-08-08
Jak restrykcje Unii Europejskiej podsycały głosy przeciwko GMO, jak również głód na globalnym Południu, a zwłaszcza w Afryce   Oria   2023-08-02
Nieznośni mali pomocnicy   Tonhasca Junior   2023-07-29
Macedońskie skarby   Tonhasca Júnior   2023-07-26
GMO i motyle   Novella   2023-07-25
Narzucanie ideologii naturze: Kew Garden celebruje „rośliny queer”   Coyne   2023-07-24
Smak miesiąca   Tonhasca Júnior   2023-07-20
Kłopoty na wylocie   Szczęsny   2023-07-18
Ideologiczne podważanie biologii   i Luana S. Maroja   2023-07-17
Role mężczyzn i kobiet w polowaniu, raz jeszcze   Coyne   2023-07-15
David Hillis o specjacji   Coyne   2023-07-13
Niechętni dawcy i pracowici biorcy   Tonhasca Júnior   2023-07-08
Grube problemy z jelitem   Szczęsny   2023-07-07
Badaczka z Leakey Foundation twierdzi, że kości orangutanów mówią nam, że biologiczna płeć jest spektrum, a nie binarna   Coyne   2023-06-30
Przez dziurkę od klucza   Szczęsny   2023-06-24
Nowa (nie podparta żadnymi dowodami) hipoteza, która eliminuje role płciowe w społecznościach łowców-zbieraczy   Coyne   2023-06-22
Błędne wyobrażenia o ewolucji   Coyne   2023-06-16
Influencerzy z podziemia   Tonhasca Júnior   2023-06-13
Jak wyewoluowało ubarwienie ostrzegawcze?   Coyne   2023-06-12
„San Francisco Chronicle” bardzo myli się w sprawie biologicznej płci   Coyne   2023-06-09
Kolczasty problem   Tonhasca Júnior   2023-06-06
Wpaść w amok. Empiryczna analiza szaleńczych zabójstw pokazuje, że wyłaniają się dwa różne wzorce.   King   2023-06-03
Błędna krytyka genetycznych testów na pochodzenie   Coyne   2023-06-02
Zdatny do lotu   Tonhasca Júnior   2023-06-01
‘Raniąca’ idea merytorycznych podstaw nauki    i Jerry Coyne   2023-05-29
Główny problem w filogenezie zwierząt wydaje się być rozwiązany   Coyne   2023-05-26
Americana   Tonhasca Júnior   2023-05-24
Czy uprawa jabłek odzwierciedla bigoterię?   Coyne   2023-05-18
Kenia: Musimy zająć się brakiem bezpieczeństwa żywnościowego, ale najpierw musimy położyć kres dezinformacji na temat upraw modyfikowanych genetycznie   Oria   2023-05-16
Czytanie myśli z fMRI i AI   Novella   2023-05-05
Jest lepiej niż myślisz   Lomborg   2023-05-03
Dwudziestu dziewięciunaukowców publikuje artykuł w obronie merytorycznych podstaw w nauce     2023-05-01
Niewygodna historia   Ferguson   2023-04-28
Biologia rezygnacji z działania: kiedy kontynuować, a kiedy spasować   Coyne   2023-04-26
Porywacze ciał   Tonhasca Júnior   2023-04-25
Porażka jest kluczowym składnikiem innowacji   Ridley   2023-04-22
Używanie roślin jako biofrabryk   Novella   2023-04-14
Dawno zmarli przemawiają do nas   Tonhasca Júnior   2023-04-12
Wątpliwi pomocnicy    Tonhasca Júnior   2023-04-08
Uganda: aktywiści przeciwni biotechnologii szerzą dezinformację   Wetaya   2023-04-05
Anglia pozwala na uprawy poddane edycji genów   Novella   2023-04-03
Recenzja z książki  Can “The Whole World” Be Wrong?   Rose   2023-04-01
Psychologia ewolucyjna dla początkujących   Coyne   2023-03-27
“Konwergentna” ewolucja mrówek grzybiarek Starego i Nowego świata   Coyne   2023-03-23
Gigantyczna armia małych zabójców   Tonhasca Júnior   2023-03-22
Colin Wright broni binarności płci u zwierząt   Coyne   2023-03-15
AI: gorąca randka z “Sydneyem ”   Gotefridi   2023-03-15
Zmienić język w ekologii i biologii ewolucyjnej! Przykład anemii sierpowatej   Coyne   2023-03-13
Wzrost liczby nieobecnych ojców i towarzyszące temu społeczne problemy   Geary   2023-03-11
No pasarán    Tonhasca Júnior   2023-03-04
Dezinformacja o GMO: Kenijczykom będzie trudno podejmować racjonalne decyzje i to może kosztować życie   Mykonyo   2023-02-24
Twardy kwiat do zgryzienia    Tonhasca Júnior   2023-02-22
ChatGPT niemal zdaje lekarski egzamin końcowy   Novella   2023-02-21
“Rogi” trylobitów mogły być używane jako broń w walkach między samcami   Coyne   2023-02-15
Postmodernizm obnażony   Dawkins   2023-02-14
Powody naszych wierzeń. Jak i dlaczego irracjonalność trzyma nas w swoich szponach i jak możemy z tym walczyć?   Pinker   2023-02-13
Kiedy zapada noc i ziemia jest ciemna   Tonhasca Júnior   2023-02-10
W nowej książce jest słuszna krytyka idei, że są lepsze i gorsze gatunki, ale jest także błędne twierdzenie, że gatunki nie są realne   Coyne   2023-02-06
Kolczatki wydmuchują bąbelki śluzu z nosa, żeby się ochłodzić   Coyne   2023-02-02
Mali i zręczni influencerzy   Tonhasca Júnior   2023-01-31
Dowody na ewolucję: Bezwłose zwierzęta mają martwe geny na sierść   Coyne   2023-01-23
Krew, znój, łzy i pot   Tonhasca Júnior   2023-01-19
Bąkojady czyszczą nosorożce   Coyne   2023-01-18
Mózg używa geometrii hiperbolicznej   Novella   2023-01-16
O wspaniały nowy świecie   Tonhasca Júnior   2023-01-12
Ciepło zabija. Zimno zabija wielu więcej   Jacoby   2023-01-09
Po co badać przestrzeń kosmiczną?   Jacoby   2023-01-04
Rdzenni Amerykanie żądają doczesnych resztek pumy z Griffith Park   Coyne   2023-01-03
Świetny artykuł o epigenetyce   Coyne   2022-12-30
Śmiało podążaj tam, gdzie nie dotarł jeszcze żaden owad   Tonhasca Júnior   2022-12-28
Rzecz o splątaniu nauki i wiary   Koraszewski   2022-12-26
Pradawny ekosystem zrekonstruowany przy użyciu skamieniałego DNA   Coyne   2022-12-19
Rozważania heretyckiego mediewisty o historii, wartościach i zdumiewającej głupocie   Landes   2022-12-16
Ewolucyjne ślepe zaułki i lepkie urządzenia: botanik Darwin   Tonhasca Júnior   2022-12-14
Ewolucja nie idzie prostą drogą   Novella   2022-12-08
Geny i języki   Novella   2022-11-26
Uporczywa obecność religijnego mitu   Winegard   2022-11-24
Znaleziono skrytkę posągów z brązu   Novella   2022-11-23
W oparach zrównoważonej ignorancji   Koraszewski   2022-11-21
10 twierdzeń działaczy walczących w Afryce z GMO o tym, dlaczego postępy w biotechnologii upraw powinny zostać odrzucone – i dlaczego są one błędne   Maina   2022-11-17
List otwarty do wszystkich oszołomów   Novella   2022-11-03
Po prostu nie mogę się doczekać, aby znów wyruszyć w trasę   Tonhasca Júnior   2022-10-27
Czy mizoandria może być zakaźna?   Tonhasca Júnior   2022-10-24
Niezwykła fizjologia hibernujących niedźwiedzi   Coyne   2022-10-22

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

Walka z malarią


Przedwyborcza kampania


Nowy ateizm


Rzeczywiste łamanie


Jest lepiej


Aburd


Rasy - konstrukt


Zielone energie


Zmiana klimatu


Pogrzebać złudzenia Oslo


Kilka poważnych...


Przeciwko autentyczności


Nowy ateizm


Lomborg


„Choroba” przywrócona przez Putina


„Przebudzeni”


Pod sztandarem


Wielki przekret


Łamanie praw człowieka


Jason Hill


Dlaczego BIden


Korzenie kryzysu energetycznego



Obietnica



Pytanie bez odpowiedzi



Bohaterzy chińskiego narodu



Naukowcy Unii Europejskiej



Teoria Rasy



Przekupieni



Heretycki impuls



Nie klanial



Cervantes



Wojaki Chrystusa



 Palestyńskie weto



Wzmacnianie układu odpornościowego



Wykluczenie Tajwanu z WHO


Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Małgorzata, Andrzej, Henryk