Prawda

Poniedziałek, 25 marca 2019 - 20:03

« Poprzedni Następny »


Wiara w Świętego Mikołaja


Steven Novella 2018-12-25


W jakim wieku, jeśli w ogóle wierzyliście w Świętego Mikołaja, zrozumieliście, że nie jest prawdziwy? Czy wiara w Świętego Mikołaja jest dobroczynna, korzystna, okrutna lub w ostatecznym rachunku szkodliwa dla zaufania, jakie dzieci pokładają w dorosłych? Wielu ludzi ma na ten temat zdecydowane opinie, ale mamy mało rzeczywistych danych. Niedawne badanie dodaje ich nieco.

Badanie składało się głównie z pytania dorosłych o ich dziecięce doświadczenia z wiarą w Świętego Mikołaja, więc trzeba je przyjąć z odrobiną sceptycyzmu, ale tutaj są główne wyniki:

  • 34 procent ludzi pragnęło nadal wierzyć w Świętego Mikołaja, z 50 procentami zupełnie zadowolonych, że już tego dłużej nie robią  
  • Około 34 procent badanych powiedziało, że wiara w Świętego Mikołaja poprawiła ich zachowanie w dzieciństwie, podczas gdy 47 procent twierdziła, że tego nie robiła
  • Przeciętny wiek, kiedy dzieci przestały wierzyć w Świętego Mikołaja, wynosił 8 lat 
  • Są znaczące różnice między Anglią a Szkocją –
  • Przeciętny wiek, kiedy ludzie przestawali wierzyć w Świętego Mikołaja wynosił dla Anglii 8,03 lat i dla Szkocji 8,58
  • Istnieje różnica postaw między Anglią i Szkocją w sprawie tego, czy jest w porządku kłamanie dzieciom o Świętym Mikołaju – więcej ludzi w Szkocji niż w Anglii uważa, że jest to w porządku
  • W sumie 65 procent ludzi godziło się na udawanie, że wierzą w mit Świętego Mikołaja, choć nie wierzyli, że to prawda. 
  • Jedna trzecia respondentów powiedziała, że byli smutni, kiedy odkryli, że Święty Mikołaj nie jest prawdziwy, podczas gdy 15 procent uważało, że rodzice ich zdradzili, a dziesięć procent odczuwało gniew
  • Około 56 procent respondentów powiedziało, że wiara w Świętego Mikołaja nie wpłynęła na ich zaufanie do dorosłych, a 30 procent powiedziało, że wpłynęła  
  • 31 procent rodziców powiedziało, że zaprzeczyło, iż Święty Mikołaj nie był prawdziwy, kiedy ich dziecko zapytało ich bezpośrednio, podczas gdy 40 procent nie zaprzeczyło w takiej sytuacji
  • 72 procent rodziców nie ma nic przeciwko mówieniu dzieciom o Świętym Mikołaju i godzą się na propagowanie mitu, a reszta wybiera nie robienie tego.


To nie jest pierwsze takie badanie. Znalazłem sondaż 52 dzieci z 1994 r., a więc mniejsza próba, ale za to bliżej wieku, w którym ludzie odkrywają, że Święty Mikołaj nie jest prawdziwy. Wyniki:

Z pięćdziesięciorgiem dwojgiem dzieci, które już nie wierzyły dłużej w Świętego Mikołaja, przeprowadzono ustrukturyzowany, indywidualny wywiad o ich reakcjach na odkrycie prawdy. Ich rodzice wypełnili kwestionariusz oceniający ich pierwotne zachęcanie dziecka do wiary w Świętego Mikołaja oraz byli proszeni o ocenę reakcji dziecka na odkrycie prawdy, jak również własnych reakcji na odkrycie dziecka.  Rodzicielskie zachęcanie dziecka, by wierzyło w Świętego Mikołaja było bardzo silne.  Dzieci na ogół samodzielnie odkrywały prawdę w wieku siedmiu lat. Dzieci mówiły o głównie pozytywnych reakcjach na odkrycie prawdy. Rodzice jednak przeważnie opisują swój smutek w reakcji na odkrycia ich dzieci.  

W jeszcze innym badaniu, z 2002 roku, odkryto, że wszystkie 4-latki wierzyły i żaden 16-latek nie wierzył, a wiara zanikała między tymi dwoma punktami czasowymi (patrz wykres na górze). Było także badanie wyrazów twarzy dzieci, które odwiedzały Świętego Mikołaja w galerii handlowej:

Cztery niedawne, nieformalne, następujące po sobie badania uczuć 1050 dzieci (w sumie) tuż przed ich wizyta u Świętego Mikołaja w galerii handlowej sugeruje, że około 80 % miało wyraz twarzy (oceniany przez obserwatora), który wskazywał na obojętność. Dla zbadania możliwej zmiany uczuć dzieci bezpośrednio po wizycie u Świętego Mikołaja, to badanie przeprowadzono w 2007 r. Z 280 obserwowanych dzieci, które wychodziły, około 60% wydawało się obojętnych.

Jak się wydaje, jest niewiele badań związanych ze Świętym Mikołajem, a większość z tych, które mamy, jest subiektywna, ale czy to nam mówi cokolwiek? Moim zdaniem mówi nam, że stawka nie jest wysoka. Jasne, dzieci wierzą w Świętego Mikołaja, kiedy są bardzo małe. Większość z nich sama dochodzi do tego, że Święty Mikołaj nie jest prawdziwy w wieku między 7 a 12 lat. Rodziców wydaje się to wszystko cieszyć bardziej niż dzieci.  


Osobiście sądzę, że wiara w Świętego Mikołaja jest ogólnie nieszkodliwa. Dzieci wydają się wyrastać z wiary w Świętego Mikołaja. Nie cierpią, kiedy przekraczają próg do świata niewierzących w Świętego Mikołaja, bo rozumieją, że Święty Mikołaj jest czymś dla małych dzieci, a one już nie są dłużej małe. Wiara ewoluuje w miarę rozwoju dziecka i wszystko się rozwiązuje.  


Podstawową kontrowersją jest jednak coś, co omawiałem w 2016 roku, odpowiadając na komentarz na ten temat w ”Lancet” – czy zachęcanie do wiary w Świętego Mikołaja powoduje, że dzieci nie ufają autorytetom ogólnie i czy jest to dobre, czy złe? Wyłożyłem moją opinię w poprzednim poście, ale ją szybko streszczę – uważam, że ogólny efekt na zaufanie do autorytetów jest prawdopodobnie niewielki. Ale także nie powinniśmy zakładać, że uczenie dzieci kwestionowania autorytetów i tego, że nie ma definitywnych „strażników prawdy” jest czymś złym. Może jest to jakoś pożyteczne?


Jak jednak pisałem, potrzeba tu równowagi. Nie chcemy tworzyć zwolenników teorii spiskowych, którzy z zasady nie ufają wszystkim instytucjom i ekspertom. Ale nie chcemy także ludzi, którzy łatwowiernie ufają każdej postaci, jaką postrzegają jako autorytet. Zdrowa dawka wątpliwości i sceptycyzmu wobec każdego twierdzenia, wobec każdego autorytetu, jest dobra, jak długo jest zrównoważona właściwym szacunkiem dla ekspertyzy i profesjonalizmu oraz odpowiednią pokora wobec własnych zdolności i wiedzy.


Czy Święty Mikołaj trafia w ten właściwy punkt? Prawdopodobnie zleży to od zachowania rodziców. Moją postawą było zasadniczo zachowywanie spokoju. Razem z żoną ani nie zachęcaliśmy, ani nie zniechęcaliśmy do wiary w Świętego Mikołaja. Nasze dzieci wierzyły w niego, bo to tkwiło w społeczeństwie i zaabsorbowały tę wiarę. Zawsze jednak traktowaliśmy Świętego Mikołaja jako ideę, nie jako rzeczywistą osobę, i zawsze z przymrużeniem oka. Dodawaliśmy także inne zabawne rzeczy do świąt, jak pewnego roku dawanie prezentów od Doktora – ponieważ cała rodzina oglądała „Dr. Who”. Nigdy także nie kłamałem bezpośrednio dzieciom, a kiedy zadawały pytania, zachęcałem je. Nie udawałem, że jako rodzic mam jakąś tajemną wiedzę – Święty Mikołaj był dla mnie równie tajemniczy, jak dla nich, pomyślmy więc o tym razem. Pojęły wszystko jak trzeba bez żadnych problemów.


Podkreślaliśmy także, o co ogólnie chodzi w sezonie świątecznym (niezależnie od kulturowego lub religijnego dziedzictwa) – wiązanie się z rodziną i bliskimi i pokazywanie innym ludziom, że cię obchodzą i że myślisz o nich. Tak więc zawsze podkreślaliśmy, że dajemy podarki innym ludziom i gdy tylko nasze dzieci były wystarczająco duże, uczestniczyły w dawaniu podarków (nawet jeśli była to tylko pomoc w wyborze prezentów dla innych). Wiedziały, że ludzie dają sobie wzajemnie prezenty w Boże Narodzenie – to nie   był tylko jakiś radosny święty.


W ostatecznym rachunku może to być metafora samego życia. Można być zatwardziałym materialistą i nadal upajać się pełnym ludzkim doświadczeniem bez żadnej wiary w magię. Ludzie lubią opowiadać, potrzebujemy związków z innymi ludźmi, dobrze czujemy się, kiedy mamy poczucie sensu i znaczenia. Nawet jeśli ten sens jest całkowicie subiektywny, no to co?  Tworzymy własny sens, co zarówno dodaje sił, jak wyzwala. Nie odziedziczyliśmy celu od społeczeństwa, od jakiegoś starożytnego systemu wiary, jaki nam przekazano. Pewne rzeczy w świecie są realne, a pewne nie są, a inne są metaforami lub po prostu tylko uczuciami. W ostatecznym rachunku musimy to rozszyfrować sami.


Belief in Santa

17 grudnia 2018

Tłumaczenie: Małgorzata Koraszewska



Steven Novella 

Neurolog, wykładowca na Yale University School of Medicine. Przewodniczący i współzałożyciel New England Skeptical Society. Twórca popularnych (cotygodniowych) podkastów o nauce The Skeptics’ Guide to the Universe. Jest również dyrektorem Science-Based Medicine będącej częścią James Randi Educational Foundation (JREF), członek Committee for Skeptical Inquiry. (CSI) oraz członek założyciel Institute for Science in Medicine. Prowadzi blog Neurologica.
 

Skomentuj     Wyślij artykuł do znajomego:     Wydrukuj






Nauka

Znalezionych 918 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

Wzrost sektora nasiennictwa w Ugandzie demaskuje główne twierdzenie anty- GMO   Ongu   2019-03-21
Ewolucja „nieredukowalnie złożonych” białek zapobiegających zamarzaniu u ryb polarnych (i policzek wymierzony Behemu)   Coyne   2019-03-20
Złoty ryż wreszcie dopuszczony w Bangladeszu   Novella   2019-03-19
Kłamstwa, bezczelne kłamstwa i statystyka   Welsh   2019-03-18
Wyprane kłamstwa   Ridley   2019-03-14
Czy islamska teologia i filozofia może wzbogacić etyczną debatę wokół CRISPR?   Coyne   2019-03-06
Kacze dzioby, Umwelt i a priori Kanta   Cobb   2019-03-04
Co kręci płaskoziemców   Novella   2019-03-02
Ślimaki nagoskrzelne mają kolczaste penisy jednorazowego użytku, którymi usuwają plemniki rywala ze swojej partnerki   Coyne   2019-03-01
Zrozumienie nowoczesnych horrorów afrykańskich zakorzenionych w handlu niewolnikami przez Ocean Indyjski   Clarfield   2019-02-28
Raport z sensacyjnym twierdzeniem o ”załamaniu klimatu” jest chwytliwy, ale nieprawdziwy   Lomborg   2019-02-27
Naukowiec analizuje dwa przykłady w nowej książce Behego; stwierdza, że są głęboko błędne   Coyne   2019-02-26
Triasowy mięsak, czyli praprzodkowie żółwi też chorowali na nowotwory   Łopatniuk   2019-02-16
Co nauka może powiedzieć pani Ocasio-Cortez o klimacie   Lomborg   2019-02-15
Kury produkujące leki   Novella   2019-02-14
Rak w raku i przerzut w przerzucie   Łopatniuk   2019-02-09
Prawo niezamierzonych konsekwencji   Novella   2019-02-07
Czy świat rzeczywiście staje się biedniejszy? Odpowiedź Stevena Pinkera   Coyne   2019-02-06
Maniok o wysokiej zawartości żelaza i cynku może poprawić odżywianie i zdrowie w Afryce Zachodniej     2019-02-05
Dalszy spadek zgonów z powodu raka   Novella   2019-02-04
Dokopywanie nauce przez dwóch naukowców i filozofa   Coyne   2019-02-01
Jacy naprawdę byli neandertalczycy?   Novella   2019-01-31
Żywność GM i zmiana opinii   Novella   2019-01-29
Wojny o Oświecenie: kilka refleksji o Enlightenment Now, w rok później   Pinker   2019-01-25
Dunning Kruger a opozycja wobec GMO   Novella   2019-01-23
Nasza pamięć cofa się   Nivella   2019-01-21
Niezrozumienie efektu Dunninga-Krugera   Novella   2019-01-18
Szarlataneria finansowana przez społeczność internetową   Novella   2019-01-16
Nowa duża salamandra ze Stanów Zjednoczonych   Mayer   2019-01-10
Kwitnące rośliny pozostają zdolne do życia po przejściu przez przewód pokarmowy ptactwa wodnego   Coyne   2019-01-07
Radykalne poglądy polityczne korelują z marnym metapoznaniem   Novella   2019-01-05
Nareszcie: owocowy gospodarz dzikiej Drosophila melanogaster   Coyne   2019-01-02
Z końcem roku   Łopatniuk   2019-01-01
Psychologia globalnego pesymizmu   Ridley   2018-12-26
Wiara w Świętego Mikołaja   Novella   2018-12-25
Brudna pardwa górska   Lyon   2018-12-24
Lotosowe szaleństwo   Łopatniuk   2018-12-22
Intrygujące zajęcia na Princeton University   Coyne   2018-12-19
Aktywność umysłowa nie zapobiega osłabieniu umysłowej sprawności   Novella   2018-12-15
Musi się potępić akademicki mobbing uczonego     2018-12-14
Dlaczego sądy nie powinny rozstrzygać o nauce     2018-12-13
Dziennikarze  nie rozumieją nowego raportu USA o klimacie   Lomborg   2018-12-12
Kilka myśli o altruizmie   Coyne   2018-12-10
Nauka nie jest twoim wrogiem   Pinker   2018-12-08
Czy poparcie przez celebrytę może skłonić ludzi do zaakceptowania ewolucji?   Coyne   2018-12-07
Dominujący indyk i jego popisy   Lyon   2018-12-04
Dlaczego kocie języki są kolczaste?   Coyne   2018-12-01
Hiszpania dąży do zakazania alternatywnej medycyny   Novella   2018-11-30
Inżyneria fotosyntezy i jej przeciwnicy   Novella   2018-11-27
Mój list do Darwina   Coyne   2018-11-26
Zapuszczenie   Łopatniuk   2018-11-24
Nowa praca potwierdza sześć podgatunków tygrysa   Coyne   2018-11-21
Nawigacja może być fundamentalna dla myślenia   Novella   2018-11-20
Zrezygnowanie z hamburgerów nie uratuje planety   Lomborg   2018-11-16
Echinacea nie działa na przeziębienie   Novella   2018-11-15
Laserowe skanowanie Archeopteryxa   Novella   2018-11-10
Apoptoza całego ciała   Dennett   2018-11-09
Głębota i polityka pseudogłębi   Hughes   2018-11-08
Niewydolność wątroby spowodowana ekstraktem z zielonej herbaty   Novella   2018-11-06
Skąd wiemy, że niemal wszyscy neandertalczycy byli praworęczni?   Coyne   2018-11-05
Co nam daje psychologia ewolucyjna?   Flock   2018-11-01
Problemy z organiczną żywnością i badaniem raka   Novella   2018-10-31
Geny, które wpływają na ludzką inteligencję i osobowość   Ridley   2018-10-30
Dławiący problem   Łopatniuk   2018-10-27
Niepoprawna ludzkość znowu poprawiona   Koraszewski   2018-10-26
Neandertalskie kości w Chorwacji   Coyne   2018-10-25
Światowa Organizacja Zdrowia udziela poparcia szarlatanerii   Novella   2018-10-24
Socjologia. Uwagi o nauce zaangażowanej   Koraszewski   2018-10-22
Daj ać ja pobruszę …   Łukaszewski   2018-10-20
Opieka zdrowotna neandertalczyków   Novella   2018-10-17
Łez kamienie   Łopatniuk   2018-10-13
Akademicki skandal: troje badaczy umyślnie publikowało fałszywe artykuły o „badaniach żałości”, by pokazać fatalne standardy akademickie w naukach społecznych   Coyne   2018-10-12
Skuteczny kontra patologiczny altruizm   Anomaly   2018-10-10
Czas powiedzieć stop pseudonauce o GMO   Novella   2018-10-02
Trochę inny rak wątroby   Łopatniuk   2018-09-29
Najwcześniejsze znane zwierzę?   Coyne   2018-09-27
Organiczne rolnictwo nie jest najlepsze   Novella   2018-09-24
Ateista z chwilową luką w pamięci i w szoku niewolnictwa   Dawkins   2018-09-21
Stereotypy są często szkodliwe a zarazem poprawne   Shpancer   2018-09-21
Atak “doktorostwa Wolfson” na rodziców chłopca, który zmarł na koklusz     2018-09-20
Probiotyki – to skomplikowane   Novella   2018-09-13
Przesądy i złudzenie kontroli   Novella   2018-09-11
Antyszczepionkowcy - pielęgniarka lub lekarz nie powinni opiekować się dziećmi     2018-09-10
Francuski uniwersytet wyrzuca homeopatię   Novella   2018-09-08
Plastry uśmierzające ból z Luminas: gdzie słowa „kwantum” i „energia” w rzeczywistości znaczą „magia”     2018-09-07
Odkryto nowy rodzaj neuronów u ludzi   Novella   2018-09-06
Epigenetyka: powrót Lamarcka? Nie tak szybko!   Coyne   2018-09-05
Przejściowe formy przodków żółwia   Novella   2018-09-03
Recenzja nowej książki Davida Quammena o drzewach ewolucyjnych (i porównanie z innymi recenzjami)   Coyne   2018-09-01
Dlaczego jedne sowy mają kępki piór na uszach, a inne nie?   Lyon   2018-08-30
Psychoaktywny lek i doświadczenie śmierci   Novella   2018-08-29
Samce koników morskich, które są ciężarne, redukują inwestycję w potomstwo, jeśli widzą seksowną samicę   Coyne   2018-08-28
Uderzające podobieństwo: rewolucyjne wyniki badań nad bliźniętami   Dynesen   2018-08-27
Ale tego wija lepiej zostaw w spokoju   Łopatniuk   2018-08-24
Ile jest ziemi nadającej się pod uprawę?   Novella   2018-08-22
Więcej o szarlatanerii komórek macierzystych   Novella   2018-08-18
Kontrolowane próby szczepionek   Novella   2018-08-15
Ogniska odry w Brooklynie w 2013 r.: Badanie kosztów antyszczepionkowej pseudonauki     2018-08-14
Uprzednie doświadczenie wpływa na to, co widzimy   Novella   2018-08-11
Efekt Krugera-Dunninga, antyszczepionkowcy i arogancja ignorancji     2018-08-09

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

Przemysł produkcji kłamstw


Jesteś tym, co czytasz,



Radykalne poglądy polityczne


Einstein



Socjologia



Allah stworzyl



Uprzednie doświadczenie



Żydowski exodus



PRL Chrystusem narodów



Odrastające głowy hydry nazizmu



Homeopatia, wibracje i oszustwo


Żołnierz IDF



Prawo powrotu



Mózg i kodowanie predyktywne



Nocna rozmowa



WSzyscy wiedza



Nieustający marsz



Oświecenie Pinker



Alternatywna medycyna zabija



Kobiety ofiarami



Prometeusz



modyfikowana pszenica



Arabowie



Roboty będą uprawiać ziemię



Sumienie, czyli moralność bez smyczy



Skomplikowana ewolucja



Argument neuroróżnorodności



Nowe badanie pamięci długotrwałej



Ściganie bluźnierstwa



Ryby jaskiniowe



Autyzm



Od niepamiętnych czasów



Tunezyjczycy przeciw złemu prawu



Drugie prawo termodynamiki


Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Malgorzata, Andrzej, Marcin, Henryk