Prawda

Piątek, 20 października 2017 - 09:10

« Poprzedni Następny »


Kapryśne mody żywnościowe ukrywają prawdziwy problem żywieniowy


Matt Ridley 2017-04-24


Proponuję, byście skończyli śniadanie przed przeczytaniem tego felietonu.

Kiedy National Health Service ogłosiła w zeszłym miesiącu, że na bezglutenową żywność nie będą już wystawiane recepty, zdziwiło mnie, że w ogóle robili to tak długo. Niezależnie od tego, czy naprawdę nie tolerujesz glutenu – jak ci, którzy chorują na celiaklię – czy tylko naśladujesz modę, dlaczego podatnicy mieliby subsydiować twoją dietę, skoro półki w sklepach uginają się pod produktami bezglutenowymi? Jak, wyjaśnię za chwilę, być może lekarze powinni zamiast tego zapisywać na receptę robaki.

W kwestii odżywiania granica między zaburzeniem medycznym a preferencjami dietetycznymi zamazała się. Istnieją autentyczne problemy medyczne związane z żywnością, ale są schowane pod stertą przelotnych mód. Niedawna wiadomość, że konsumpcja mleka radykalnie spadła wśród młodych ludzi, wydaje się być spowodowana raczej modą niż kłopotami zdrowotnymi.


Zajmę się tutaj kwestią medyczną, ale zanim do tego przejdę, kilka słów o modach. Intratne obsesje zamożnych ludzi na temat „czystej” żywności, surowej żywności, diet „oczyszczających” i „superfood” są produktem pseudonauki, bezwstydnie wykorzystującej łatwowiernych ludzi i pogarszają epidemię zaburzeń odżywiania. Wiele przypadków anoreksji zaczęło się od “ortoreksji”, czyli obsesji na punkcie zdrowego jedzenia, bazującej na nieodpowiedzialnych poradach celebrytów, którzy powinni wiedzieć lepiej. Edukacja o odżywianiu powinna być priorytetem, a służby zdrowia publicznego muszą przezwyciężyć swoją manię w kwestii przemysłu cukrowniczego i zacząć myśleć o szkodach, jakich dokonują mody żywieniowe.


U sedna problemu leży niezrozumienie pojęcia dawki. Każdy rodzaj żywności w nadmiarze jest szkodliwy, ale nie znaczy to, że jest szkodliwy w małych dawkach. Podobnie, jeśli brak czegoś w diecie powoduje szkody, nie znaczy to, że jest to dobre w nadmiarze. Witamina C jest niezbędna dla ludzi z szkorbutem, ale daje zero korzyści ludziom, którzy jedzą wystarczająco dużo warzyw i owoców.


Jednak istnieje prawdziwy i narastający problem żywności i zdrowia. Pod wszystkimi nonsesownymi modami, pod czcią, jaką obdarza się jarmuż i jagody goji oraz pod absurdalną mitologią detoksyfikacji, wyraźnie istnieje narastająca nietolerancja na żywność u niektórych ludzi. Trzeba na to pilnie zwrócić uwagę, bo inaczej za kilkadziesiąt lat coraz więcej ludzi może mieć życie zniszczone alergiami i chorobami.  


To jest globalny problem. Menu w restauracji w Gwatemali, gdzie jadłem obiad w piątek, upstrzone było symbolami: bezglutenowe, bezmleczne lub bez orzeszków ziemnych. Są to prawdziwe niebezpieczeństwa dla niektórych ludzi, którzy muszą unikać pszenicy, mleka i orzechów, trzech z najstarszych podstawowych pokarmów ludzkości. W świecie, gdzie niemal wszystko staje się lepsze, alergie systematycznie stają się gorsze. Dlaczego?


Uważam, że powód jest obecnie całkiem jasny: brak robaków. Reakcję alergiczną na te pokarmy powoduje immunoglobulina E, składnik układu odpornościowego, którego normalną pracą jest zwalczanie pasożytniczych robaków. Niedawne badanie w London School of Hygiene & Tropical Medicine odkryło, że kluczowe białka z 31 gatunków pasożytów są bardzo podobne do białek wywołujących alergie. Na przykład, białko pyłku brzozy, które wywołuje katar sienny, jest bardzo podobne do białka znajdującego się w robakach pasożytniczych, które powodują infekcje bilharcjozą.  


Nie chodzi o to, że układ odpornościowy “nudzi się” teraz, kiedy pozbyliśmy się robaków. Teoria jest bardziej przekonująca: robaki, żeby łatwiej przetrwać, mają zdolność uciszania zapalnych reakcji immunologicznych swoich gospodarzy. W odpowiedzi ludzki układ odpornościowy wyewoluował tak, że „spodziewa się” stłumienia przez pasożyty; bez tego   reaguje zbyt mocno. Innymi słowy, zleciliśmy pasożytom część regulacji naszego układu odpornościowego.  Tak więc, ludzki system odpornościowy ewoluował “spodziewając się” jego wyciszania przez robaki, bez nich jednak jego reakcje są zbyt silne.   


Nietolerowanie mleka może mieć inne powody, ponieważ w większości części świata wywołuje je cukier, laktoza, a niezdolność do trawienia go jest cechą genetyczną. Gen laktazy, enzymu, który zajmuje się laktozą, zostaje wyłączony u ssaków, kiedy są odstawiane od piersi. Tylko w Europie i w częściach Afryki, gdzie ludzie zaczęli doić krowy kilka tysięcy lat temu, rozprzestrzeniła się mutacja, która utrzymuje włączony gen laktazy w wieku dorosłym.


Nietolerancja na mleko wśród ludzi Zachodu nie jest jednak prawdopodobnie nietolerancją na laktozę, ale reakcją alergiczną na białko o nazwie kazeina A1. Stąd rosnąca popularność „mleka A2”, produktu zapoczątkowanego w Nowej Zelandii od krów, które nie wytwarzają A1. A więc nietolerancja na mleko także może dotyczyć białek i również może być związana z brakiem robaków.


Jak podaje w fascynującej książce, An Epidemic of Absence, autor, Moises Velasquez-Manoff, korelacja między zniknięciem robaków i pojawieniem się astmy, alergii, cukrzycy typu 1 i nietolerancji pokarmowych jest zdumiewająco dokładna w czasie i miejscu. W etiopskim mieście Jimma i jego okolicach astma stała się nagle częsta w latach 1990., ale tylko w miejscach, gdzie zlikwidowano tęgoryjca. Żaden inny czynnik – zanieczyszczenie powietrza, roztocza, pestycydy, epidemie wirusowe – nie mogły wyjaśnić tej zmiany. W Karelii, regionie podzielonym miedzy Finlandię i Rosję, bardzo podobni ludzie mieli znacznie więcej celiakii i alergii po stronie fińskiej, gdzie higiena była dużo lepsza i mniej było pasożytów.


Ponadto, dokonano obecnie eksperymentów, podając ludziom z alergią tęgoryjce lub włosogłówki. Faktycznie, ich objawy alergiczne – od astmy do zespołu jelita drażliwego – często i szybko znikały. W Stanach Zjednoczonych pojawił się cały przemysł “hodowców helmintów”, dostarczając pocztą jajeczka robaków ludziom z jakąś nietolerancją. Ostrzegam jednak, że niekoniecznie jest to wiele warte.


Idealnie byłoby, gdybyśmy teraz odkryli, w jaki sposób robaki regulują układ odpornościowy i powtórzyli ten efekt bezpiecznymi lekami. To nie powinno wykraczać poza możliwości nauki XXI wieku.


Prawdopodobnie nie są to tylko robaki. Zubożenie naszej flory jelitowej w nowoczesnym świecie jako wynik nadmiernej higieny i antybiotyków wygląda coraz bardziej na przyczynę różnych innych problemów zdrowotnych, włącznie z otyłością i być może autyzmem, chociaż wczesne eksperymenty z tym ostatnim nie dały jednoznacznego wyniku.  „Open Biome” jest „bankiem kału”, który dostarczy ci przeszczepu kałowego od zdrowych ludzi, by wzbogacić ogród bakteryjny w twoich jelitach. Płaci także niezłe wynagrodzenie za dostawy kału od zdrowych ludzi. No cóż, to jest informacja, której nie spodziewalibyście się czytać w „The Times”.


Mam nadzieje, że obiad będzie wam smakował.


Tekst był pierwotnie opublikowany na łamach The Times.

Faddy fashions in foods conceal a real nutritional  problem

 Rational Optimist, 17 kwietnia 2017

Tłumaczenie: Małgorzata Koraszewska



Matt Ridley


Brytyjski pisarz popularnonaukowy, sympatyk filozofii libertariańskiej. Współzałożyciel i b. prezes International Centre for Life, "parku naukowego” w Newcastle. Zrobił doktorat z zoologii (Uniwersytet Oksfordzki). Przez wiele lat był korespondentem naukowym w "The Economist". Autor książek: The Red Queen: Sex and the Evolution of Human Nature (1994; pol. wyd. Czerwona królowa, 2001, tłum. J.J. Bujarski, A. Milos), The Origins Of Virtue (1997, wyd. pol. O pochodzeniu cnoty, 2000, tłum. M. Koraszewska), Genome (1999; wyd. pol. Genom, 2001, tłum. M. Koraszewska), Nature Via Nurture: Genes, Experience, and What Makes us Human (także jako: The Agile Gene: How Nature Turns on Nurture, 2003), Rational Optimist 2010.

Skomentuj     Wyślij artykuł do znajomego:     Wydrukuj






Nauka

Znalezionych 676 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

Niemal pięciokilogramowa żaba żyła na prastarym Madagaskarze   Coyne   2017-10-19
Uroczy wykres, który opowiada naszą historię   Cobb   2017-10-17
Genetycznie modyfikowana pszenica dla wrażliwych na gluten   Novella   2017-10-16
Czy Oświecenie przygasa?   Ridley   2017-10-13
Zdumiewająca, mordująca ptaki modliszka   Coyne   2017-10-13
Indie otwierają laboratorium homeopatyczne   Novella   2017-10-11
Roboty będą uprawiać ziemię   Ridley   2017-10-09
Przełyk Barretta, czyli bez paniki, ale…   Łopatniuk   2017-10-07
“Daily Beast” wypacza epigenetykę oszukańczymi twierdzeniami, że dzieci mogą “odziedziczyć wspomnienia Holocaustu”   Coyne   2017-10-05
Wszystkiego najlepszego w dniu 60. urodzin, centralny dogmacie!   Cobb   2017-10-04
Huragany zdarzają się   Ridley   2017-10-02
Niekochany lewoskrętny ślimak szuka partnera   Coyne   2017-09-28
Niesłuszny atak na młodą badaczkę   Novella   2017-09-27
Jak anty-GMO aktywiści blokują humanitarną biofortyfikację w Afryce i Azji   Ongu   2017-09-26
Sobotnia lekcja genetyki: ciołek matowy gynandromorf   Coyne   2017-09-23
Czy Uganda potrzebuje GMO? Naukowcy spoglądają na edytowanie genów, by przyspieszyć innowacje   Ongu   2017-09-20
Strach przed GMO i Dunning-Kruger   Novella   2017-09-18
o skomplikowane, czyli co zabija chorych na raka płuc   Łopatniuk   2017-09-16
Nowe pająki pawie   Coyne   2017-09-12
Obserwowanie wielorybów w Monterey Bay   Lyon   2017-09-11
Bakteryjne ogniwa słoneczne   Novella   2017-09-09
A.N. Wilson znowu kopie Darwina, tym razem w “Times”   Coyne   2017-09-07
Medycyna alternatywna zabija   Novella   2017-09-06
Wiecej o biologii i rasie   Mayer   2017-09-05
O rzeczywistości rasy i odrazie do rasizmu    i Brian Boutwell   2017-09-04
Panie doktorze, to nie rak   Łopatniuk   2017-09-02
Odporne na szkodniki rośliny uprawne GM oferują nadzieję Afryce, która walczy z larwami ciem   Ongu   2017-09-01
Opera mydlana, czyli więcej o łyskach   Lyon   2017-08-31
Ujawnienie kosztów opóźnienia GMO w Ugandzie   Ongu   2017-08-30
Symboliczny sceptycyzm w sprawie egzorcyzmów   Novella   2017-08-29
Pasożytnictwo lęgowe, łyski amerykańskie   Lyon   2017-08-24
Lektyny – nowy straszak żywieniowy   Novella   2017-08-22
Zabobonne pojęcia u sedna przekonań antyszczepionkowych     2017-08-21
Choroba bananów, GMO i ewolucja produkcji żywności   Ongu   2017-08-19
Przetwarzanie informacji przez mózg -porcjowanie   Novella   2017-08-16
Pomachaj do pańci ogonkiem   Łopatniuk   2017-08-12
Zrobić więcej za mniej dla Haiti   Lomborg   2017-08-11
Perkoz zausznik i jego pisklęta   Lyon   2017-08-10
Argument neuroróżnorodności na rzecz wolności słowa   Miller   2017-08-08
Czyste okrucieństwo cięć w pomocy żywnościowej   Lomborg   2017-08-07
Więcej o śmieciowym DNA   Novella   2017-08-05
Skomplikowana ewolucja wielkich kotów   Coyne   2017-08-03
Kruchość prawdy   Novella   2017-08-02
Czy kruki robią plany na przyszłość?   Coyne   2017-07-29
Opera mydlana z życia łysek amerykańskich, część III   Lyon   2017-07-28
Dlaczego jesteśmy świadomi   Novella   2017-07-26
Wybuchy epidemii odry w Europie: zapowiedź tego, co przyjdzie do USA?     2017-07-24
Bliskie spotkania z baronem MünchausenemPaulina Łopatniuk     2017-07-22
Ciepło, zimno i śmierć w oczach mediów   Lomborg   2017-07-21
Naukowcy walczą z głodem przez złamanie genetycznego kodu pszenicy   Gelber   2017-07-20
Potrzeba pewności i myślenie konspiracyjne   Novella   2017-07-17
Wielka rozbieżność w afrykańskich genomach   Ridley   2017-07-15
Okablowanie mózgu   Novella   2017-07-12
Opera mydlana z życia łysek amerykańskich, część II   Lyon   2017-07-10
Postmodernizm i prawda   Dennett   2017-07-09
Palestyńska intersekcjonalność z nazistami   Frantzman   2017-07-08
Genesis po raz szósty: spowodowana przez człowieka masowa specjacja   Ridley   2017-07-07
Korzyści zdrowotne papierosów! Dziwuszki ogrodowe wkładają niedopałki do gniazd, by odpędzić kleszcze   Coyne   2017-07-05
Akupunktura na pogotowiu też nie działa   Novella   2017-07-04
Łyski amerykańskie i ich obyczaje   Lyon   2017-07-02
Umiesz paradygmować, kolego?   Stenger   2017-07-01
Gigantyczne “paleonory” wykopane przez wymarłe ssaki   Coyne   2017-06-29
Biodynamiczne rolnictwo i inne nonsensy   Novella   2017-06-28
Pochodzenie i migracja kotów domowych: badanie genetyczne   Coyne   2017-06-27
Masz szczątkowe mięśnie, które poruszały wąsy twoich przodków   Coyne   2017-06-25
Najwcześniejsi ludzie współcześni   Novella   2017-06-23
Głupota pomylonej godności   Pinker   2017-06-21
Mój potworniak ma raka, czyli gdzie z tą tarczycą, poczwaro   Łopatniuk   2017-06-17
Rozszyfrowanie tego, jak mózg naczelnych identyfikuje twarze ludzkie   Coyne   2017-06-16
W naukę się  nie wierzy, naukę się uprawia   Koraszewski   2017-06-15
Ryzyko niewarte podejmowania: list otwarty do moich kolegów w świecie akademickim   Boutwell   2017-06-14
Intersekcjonalny feminizm kwantowy   Coyne   2017-06-13
Antynaukowe przesłanie „Frankensteina” zawsze było głupie   Ridley   2017-06-12
Superantybiotyki na supermikroba   Novella   2017-06-10
Jeden bit różnicy, czyli cyberjasyr od powicia   Maszkowski   2017-06-08
Dobór sztuczny w działaniu: więcej słoni rodzi się bez ciosów   Coyne   2017-06-06
Rolnictwo organiczne nie służy środowisku   Novella   2017-06-04
Nikt nie wie jak najlepiej zwalczać otyłość   Ridley   2017-06-02
Akupunktura kontra nauka, wersja lingwistyczna     2017-06-01
Więcej antyszczepionkowej pseudonauki   Novella   2017-05-30
Podróże po Meddle Earth   Naskręcki   2017-05-28
Badacz: Ludzki zmysł węchu jest lepszy niż wszyscy myślą; może rywalizować z psim!   Coyne   2017-05-27
Wiatr jest czymś nieistotnym dla debaty o klimacie i energii   Ridley   2017-05-25
Nowa mistyfikacja akademicka: sfingowany artykuł o “penisie konceptualnym” opublikowało “wysokiej jakości, recenzowane przez specjalistów” pismo nauk społecznych   Coyne   2017-05-22
Badanie zaszczepionych i nieszczepionych   Novella   2017-05-20
Nie rzuciło mi się w oczy   Łopatniuk   2017-05-18
Biolog ewolucyjny błądzi pisząc o doborze płciowym na łamach “New York Times”   Coyne   2017-05-17
Wielka Brytania powinna przyjąć Zasadę Innowacyjności   Ridley   2017-05-15
Nowa książka o CRISPR, edytowaniu genów i ich etycznych implikacjach   Coyne   2017-05-13
Szarlatan handlujący fałszywą nadzieją     2017-05-12
Czy kiedykolwiek lepiej jest nie wiedzieć?   i Jonny Anomaly   2017-05-10
Czy przestaniemy być mięsożerni?   Ridley   2017-05-09
Nietoperze używają sonaru, by zlokalizować kwiaty kaktusa   Coyne   2017-05-06
Brazylia liczy na technologię izraelską, by rozwiązać śmierdzący problem   Leichman   2017-05-04
Komisja Europejska ukrywa naukę o pszczołach   Ridley   2017-05-03
Dlaczego ryby jaskiniowe ewoluują tak, by oślepnąć?   Coyne   2017-05-02
Artykuł w “Nature” sugeruje, że ludzie żyli w Ameryce Północnej 130 tysięcy lat temu   Mayer   2017-04-29
Rzekł antyszczepionkowiec: Szczepionki powodują autyzm u psów!     2017-04-28
Nowe badanie pamięci długotrwałej   Novella   2017-04-26
Kapryśne mody żywnościowe ukrywają prawdziwy problem żywieniowy   Ridley   2017-04-24

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

Sumienie, czyli moralność bez smyczy



Skomplikowana ewolucja



Argument neuroróżnorodności



Nowe badanie pamięci długotrwałej



Ściganie bluźnierstwa



Ryby jaskiniowe



Autyzm



Od niepamiętnych czasów



Tunezyjczycy przeciw złemu prawu



Drugie prawo termodynamiki



Pochwała ignorancj



Mistyfikacja Sokala



Intronizacja Chrystusa



Obama chrzescijanie



Szelest liści



Czego wam nie pokazują?



Rozdzielenie religii i państwa



Trwa ewolucyjne upokorzenie archeopteryksa



Trucizna, kamuflaż i tęcza ewolucji



Religia zdrowego rozsądku



Kto się boi czarnego luda?



Land of the pure



świecące ryby



Lewica klania sie



Nis zgubic



Religia pieklo



Nienawisc



Niedożywienie w Ugandzie



Ewolucja nieunikniona



Starty z powierzchni



Niewolnictwo seksualne



Miłość teoretycznie przyzwoitych



Psy nie idą do Nieba


Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Malgorzata, Andrzej, Marcin, Henryk