Prawda

Wtorek, 4 sierpnia 2020 - 03:51

« Poprzedni Następny »


Filtr mózgu (czyli czego nie widzimy)


Steven Novella 2020-07-14


Jeśli nie widzieliście tego wideo studentów rzucających do siebie piłkę do siatkówki, obejrzycie to przed dalszym czytaniem.  


To słynne już wideo Simonsa z 1999 roku jest pokazem pozauwagowej ślepoty. Nie ma tu żadnej sztuczki, tylko pokaz normalnego funkcjonowania mózgu. Kiedy skupiamy uwagę na jednym rodzaju bodźców, możemy odfiltrować “zakłócający” bodziec, który nie pasuje do parametrów. W wypadku z piłką, otrzymaliście instrukcję, by zwracać uwagę na studentów w białym stroju, więc wasz mózg oznakował studentów w czarnym stroju jako zakłócającą informację. Goryl także jest czarny, więc został również odfiltrowany (dla około 40% badanych).


Co ciekawe, ludzie często czują się dumni, że zauważyli goryla, ale niekoniecznie jest to przejaw lepszej uwagi. W rzeczywistości, zauważenie goryla, może znaczyć  (jeśli w ogóle znaczy cokolwiek), że łatwiej odwrócić ich uwagę (może to być również losowy przypadek). Mózg powinien odfiltrowywać nieistotne bodźce, bo inaczej nie bylibyśmy w stanie funkcjonować. Na przykład, ludzie, którzy doznali uszkodzenia mózgu, często skarżą się, że nie mogą odfiltrować zakłócających bodźców czuciowych, więc dla nich hałaśliwe lub ruchliwe środowisko (jak np. tłum) są bardzo nieprzyjemne. Mogą nie być w stanie skupić się na pracy, chyba że są w całkowicie pozbawionym zakłóceń środowisku. To jest ograniczające.


Innymi słowy – w eksperymentalnej sytuacji, kiedy studenci rzucali piłkę, przeoczenie goryla było czynnym krokiem odfiltrowania przez mózg, nie zaś niepowodzeniem zauważenia goryla. Obecnie dobrze już ustalono w eksperymentach istnienie takiej pozauwagowej ślepoty. Co ciekawe, po raz pierwszy eksperymenty pokazały pozauwagową ślepotę w 1959, roku, ale zdarzyło się to przez przypadek. Badacz zjawisk paranormalnych, Tony Cornell,  opublikował wyniki kilku eksperymentów dotyczących zauważania przez ludzi osób w strojach duchów i odkrył, że zaskakująco mało ludzi ich zauważało. Błędnie zinterpretował te wyniki jako dowody, że osoba owinięta w prześcieradło nie posiada zjawiska psi, jaki ma “prawdziwy” duch. My jednak możemy spojrzeć na to i wyraźnie zobaczyć działanie pozauwagowej ślepoty.

 

Istnieje wiele głębszych, neuronaukowych pytań o pozauwagową ślepotę. Na przykład, w jaki sposób nasz mózg skupia swoją uwagę? Jeśli szukasz niebieskich kulek w beczce wypełnionej kulkami rozmaitych kolorów, gdzie w mózgu jest zastosowana niebieska „flaga”?  Jeśli kiedykolwiek graliście przez długi czas w grę wideo, w której szukaliście i zbieraliście coś specyficznego, może zauważyliście, że ta “flaga” pozostaje na dłużej. Zaczynacie zauważać podobne rzeczy w rzeczywistym świecie lub nadal widzicie je w grze wideo po tym, jak zadanie zostało wykonane. Jest tak, jakby wasz mózg oflagował ten obiekt jako ważny, żebyście go zauważali i flaga nie została uaktualniona.  


Ponadto wydaje się, że zauważanie jednego zestawu parametrów przychodzi kosztem innych. Zauważacie niebieskie kulki częściowo przez odfiltrowywanie czerwonych, zielonych, żółtych i fioletowych, a może dzięki całkowitemu odfiltrowaniu nie-niebieskich kulek. Istnieje dobry powód, by podejrzewać właśnie to ostatnie, ponieważ nasze mózgi odfiltrowują większość bodźców czuciowych, na jakie natykamy się. Nasze mózgi odfiltrowują wszystko, czego nie uznają za ważne, a tego jest większość. Silny filtr już istnieje, więc zmiana uwagi może być po prostu kwestią podkręcenia filtra.


To dzieje się w kontekście zjawiska “uwaga”, co znaczy, że mózg może zmienić nie tylko to, na czym się skupia, ale i jak to robi. Można świadomie zmienić filtry, zwracając uwagę na wszystko, co dzieje się w otoczeniu lub skupiając się na małym wycinku kosztem wszystkiego innego. Dlatego właśnie w tych eksperymentach na ogół albo mówi się ludziom bezpośrednio, albo wpływa na nich pośrednio, by skupiali uwagę na czymś, co nie jest zakłócającym bodźcem. Im bardziej są skupieni, tym większe prawdopodobieństwo odfiltrowania nieoczekiwanego bodźca.


Oto inne konkretne pytanie – w jakim momencie nurt przetwarzania czuciowego jest niepożądany lub zakłócający bodziec czuciowy zostaje odfiltrowany?  To pytanie jest przedmiotem niedawnego badania. Badacze wytresowali myszy, by reagowały lizaniem na dotykowy bodziec ich wąsów z jednej strony, ale nie z drugiej. Otrzymywały za to nagrody, co silnie wzmocniło zachowanie. “Eksperci” wśród myszy konsekwentnie reagowały na bodziec z jednej strony, ale ignorowały bodziec z drugiej.

 

Następnie obrazowali funkcje mózgu myszy podczas stymulowania ich wąsów. Robili to techniką “in-vivo widefield Ca2+ imaging”. Używali transgenicznych myszy, które mają kanały wapnia zmienione bioluminescencyjnym białkiem. Kiedy neurony są aktywne, uwalniają wapno, które wiąże się z receptorami i powoduje ich rozświetlenie. System obrazowania szerokiego pola może patrzeć na wiele obszarów mózgu naraz. Jest to sposób obrazowania aktywności mózgu myszy w rzeczywistym czasie z wysoką przestrzenioczasową rozdzielczością (lepsza niż w fMRI).


Badacze odkryli, że kiedy stymulowali właściwy wąs, ten, na który myszy miały reagować, pierwotna kora czuciowa rozświetlała się najpierw, a następnie ten sygnał silnie rozchodził się do innych obszarów mózgu. Ma to sens, “pierwotna” kora czuciowa pierwsza otrzymuje sygnał, dokonuje podstawowego przetwarzania i następnie wysyła informację do drugorzędowych części mózgu na przetwarzanie wyższego szczebla. Kiedy stymulowano zakłócający wąs, pierwotna kora czuciowa rozświetlała się jak zwykle, ale sygnał nie rozchodził się silnie. Był znacznie osłabiony.  


W oparciu więc o ten wynik wydaje się, że filtr dla informacji oflagowanej przez mózg jako zakłócenie znajduje się w pierwotnej korze czuciowej, która w jakiś sposób decyduje, którą informację wysłać do reszty mózgu, a której nie wysyłać. Nie wiemy, czy jest to taki sam mechanizm we wszystkich wypadkach pozauwagowej ślepoty, ale to jest początek, żeby zobaczyć czy tak jest. Jeśli tak jest, znaczyłoby to także, że nie mamy świadomości bodźca przetwarzanego w pierwotne korze czuciowej i że świadomość przychodzi dopiero, kiedy informacja jest dzielona z innymi obszarami mózgu.  


To jest ważne. Wracając do goryla, nie jest tak, że zauważyliście goryla, a potem ignorowaliście go lub że niepoprawnie interpretowaliście bodziec. Jest prawdopodobne, że wasz mózg odfiltrował goryla na pierwszym kroku korowym i nigdy nie byliście świadomi jego istnienia. Byliście dosłownie ślepi na goryla.

Oczywiście, każda skomplikowana kwestia neuronaukowa, taka jak to, nie otrzymuje pełnej odpowiedzi z jednego badania. To dodaje interesujący kawałek do układanki, ale potrzeba wielu innych, by zbudować obraz tego, co się dzieje.


The Brain’s Filter

NeuroLogica Blog, 9 lipca 2020

Tłumaczenie: Małgorzata Koraszewska


Skomentuj     Wyślij artykuł do znajomego:     Wydrukuj






Nauka

Znalezionych 1134 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

Piękny skoczek, który upodabnia się do mrówki   Coyne   2020-08-03
Urodziny Rosalind Franklin!   Cobb   2020-07-31
Kondor wielki: ptak, który rzadko kiedy macha skrzydłami   Coyne   2020-07-28
Czy ludzie byli w Nowym Świecie ponad 30 tysięcy lat temu?   Coyne   2020-07-26
Oszaleć na punkcie nietoperzy w czasach korony i politykierstwa   Collins   2020-07-25
Dwa gatunki dały zdolną do życia hybrydę, mimo że rozeszły się 150 milionów lat temu   Coyne   2020-07-23
Niccolo Tartaglia jego tajemnica   Jacoby   2020-07-20
Akcja afirmatywna w wieloetnicznym narodzie   Hyams   2020-07-17
Dekolonizacja ewolucji (i Darwina) była nieunikniona   Coyne   2020-07-15
Filtr mózgu (czyli czego nie widzimy)   Novella   2020-07-14
Homeopatia jest bezwartościowa a czasami szkodliwa   Novella   2020-07-10
Pięć błędnych wyobrażeń o ewolucji: jedno jest wątpliwe, jedno niesłuszne   Coyne   2020-07-08
Wiecznie kurczący się tranzystor i wynalezienie Google   Ridley   2020-07-06
Postmodernizm: filozofia, która stoi za naszymi wojnami kulturowymi i postępującym nihilizmem   Hill   2020-07-02
Bodźce do innowacji w końcu pokonają COVID-19   Ridley   2020-06-27
Maleńkie stworzenia morskie budują olbrzymie, fantastyczne domy, by chronić się i zdobywać pokarm   Coyne   2020-06-25
Rośliny uprawne z edytowanym genomem pomagają farmerom i środowisku   Ridley   2020-06-20
Czy klucz do COVID można znaleźć w rosyjskiej pandemii?   Ridley   2020-06-18
Skąd więc wziął się ten wirus?   Ridley   2020-06-16
Nowe dane o tym, jak działają grzyby „mrówek zombie”   Coyne   2020-06-15
Czy brytyjski naukowy establishment popełnił największy błąd w historii?   Ridley   2020-06-13
Błysk światła w mroku   Sheagren   2020-06-12
Poczucie pewności napędza efekt potwierdzenia   Novella   2020-06-08
Czy możemy zobaczyć osobowość?   Novella   2020-06-05
Rozwiązanie dla obecnego kryzysu   Ridley   2020-06-02
Lokalizacja funkcji wykonawczych   Novella   2020-05-30
Przestańcie wierzyć w naukę   Greenfield   2020-05-28
Ewolucyjne korzenie sztuki   Koraszewski   2020-05-27
Innowacji nie można wymusić, ale można je zdławić   Ridley   2020-05-26
Stymulowanie kory wzrokowej   Novella   2020-05-23
Pora na telemedycynę   Novella   2020-05-19
Czy mrożącą krew w żyłach prawdą jest, że decyzja o zamknięciu społeczeństwa opierała się na luźnych matematycznych spekulacjach?   Ridley   2020-05-15
MMR jest bezpieczna i skuteczna   Novella   2020-05-14
Odporność stada na fakty   Koraszewski   2020-05-13
O COVID wiemy wszystko – i nie wiemy niczego   Ridley   2020-05-12
Nanotechnologia zastosowana do leczenia choroby Alzheimera   Novella   2020-05-11
COVID-19 – To są szkody   Novella   2020-05-05
Nadmiar teorii wszystkiego   Koraszewski   2020-05-04
Zawodnicy – i trudności – w wyścigu do wyleczenia COVID   Ridley   2020-04-30
Psychologia sprzeciwu wobec szczepień   Novella   2020-04-25
Prowokator czy prowokowany?   Witkowski   2020-04-24
Nauka on-line jest skuteczna   Novella   2020-04-23
Mądrość w pułapce autorytetu   Witkowski   2020-04-18
Znaleziono najstarszego “bilaterian”: odkryto podobne do robaka stworzenie wraz z jego skamieniałymi śladami   Coyne   2020-04-16
Nietoperze i pandemia   Ridley   2020-04-14
Pandemia ludzkiej głupoty   Novella   2020-04-12
W miarę postępu badań natura naszego wroga staje się coraz wyraźniejsza   Ridley   2020-04-04
Wzmacnianie układu odpornościowego podczas pandemii   Novella   2020-04-02
Dlaczego ten wirus inaczej dotyka pokolenia?   Ridley   2020-03-30
Czaszka maleńkiego dinozaura/ptaka znaleziona w bursztynie   Coyne   2020-03-27
Szczepionka na koronawirusa nie przybędzie szybko   Ridley   2020-03-25
Niebawem dowiemy się jak solidna jest nasza cywilizacja   Ridley   2020-03-23
Żywotność wirusa Covid-19 na różnych powierzchniach (rada: używaj rękawiczek, kiedy odbierasz paczki i nie otwieraj ich przez 24 godziny)   Coyne   2020-03-21
Dzień był krótszy 70 milionów lat temu   Novella   2020-03-20
Jak często powstają ptasie hybrydy?   Coyne   2020-03-18
Mózgi noworodków   Novella   2020-03-16
Twierdzenie o białku i DNA dinozaurów   Novella   2020-03-10
Porażka jest stałym elementem pracy naukowca   Konrad Bocian   2020-03-07
Jak myśleć o naszych problemach   Tupy   2020-03-03
Dlaczego tak wiele nowych wirusów pochodzi od nietoperzy?   Ridley   2020-02-29
Odkrycie antybiotyku przez AI   Novella   2020-02-27
Wizyta w Andach u łysek rogatych   Lyon   2020-02-26
Zioła nie pomagają na utratę wagi   Novella   2020-02-25
Dawkins pisze tweeta   Coyne   2020-02-24
W obronie binarności płci u ludzi   Coyne   2020-02-21
Nie palmy pieniędzy na ołtarzu zielonej manii   Lomborg   2020-02-20
Więcej dowodów ewolucji: końskie zarodki zaczynają tworzyć pięć palców, a cztery zawiązki znikają   Coyne   2020-02-18
Homeopatyczny rentgen   Novella   2020-02-14
Różnice płci w wyborze zabawek: chłopcy bawią się chłopięcymi zabawkami, dziewczynki dziewczęcymi zabawkami   Coyne   2020-02-13
Śmiertelność z powodu raka nadal spada wbrew twierdzeniom szarlatanów     2020-02-11
Odkrycie w immunologii, a leczenie nowotworów   Novella   2020-02-10
Ponowne psucie nauki przez ideologię: ”Slate” wypacza biologię ewolucyjną, by wyglądała na kapitalistyczną i antysocjalistyczną   Coyne   2020-02-07
Flamingi z braku łysek rogatych   Lyon   2020-02-06
Moja ostatnia praca badawcza. Część 3: Znaczenie   Coyne   2020-02-04
Moja ostatnia praca badawcza. Część 2: Wyniki   Coyne   2020-02-03
Moja ostatnia praca badawcza: Część 1: Cele i metody   Coyne   2020-02-01
Ewolucyjne wyjaśnienie nienaukowych przekonań   Bretl   2020-01-31
Zdumiewająca mimikra   Coyne   2020-01-27
Reality check: Pęd do szybkiej „zerowej” emisji to gwarancja przegranej   Lomborg   2020-01-27
Sfuszerowany artykuł o biologii w „Washington Post”   Coyne   2020-01-24
Punkty dla Ameryki w konflikcie między Iranem i USA   Destexhe   2020-01-24
Zbliżanie się do rozumienia pamięci   Novella   2020-01-22
Z perspektywy naszego kurnika   Witkowski   2020-01-16
Fałszywa pokora nie uratuje planety   Boudry   2020-01-09
Złoty ryż zatwierdzony na Filipinach   Novella   2020-01-07
Cudowna animacja DNA i komórek   Coyne   2020-01-06
Dychotomiczne myślenie, niepewność i zaprzeczanie nauce     2020-01-01
Mieliśmy najlepszą dekadę w historii. Naprawdę   Ridley   2019-12-31
Kreacjonista opowiada się za ”argumentem z niedowierzania”   Coyne   2019-12-26
Biologia męskiej agresji i dlaczego nie jest to tylko „socjalizacja”   Coyne   2019-12-24
Wydajność, wyzysk, wybory   Koraszewski   2019-12-23
Społecznościowe finansowanie szarlatanerii   Novella   2019-12-20
Wykład Dawkinsa o czerpaniu odwagi z darwinizmu   Coyne   2019-12-18
Uprawy GM, takie jak Złoty Ryż, uratują życie setek tysięcy dzieci   Ridey   2019-12-13
Darwin, lisy i inne ssaki na Falklandach   Mayer   2019-12-11
Wirtualna edukacja   Novella   2019-12-03
Teoria klasy próżniaczej Thorsteina Veblena – uaktualnienie statusu   Henderson   2019-12-02
Punkt szczytowy inteligencji   Novella   2019-11-30
Likwidowanie przeziębienia miedzią   Novella   2019-11-27
Dlaczego wyjaśnianie problemów przez biały przywilej jest niesłuszne   Rob Henderson   2019-11-25

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

Wzmacnianie układu odpornościowego



Wykluczenie Tajwanu z WHO



Drzazgę źle się czyta



Sześć lat



Pochodzenie



Papież Franciszek



Schadenfreude



Pseudonaukowa histeria...


Panstwo etc



Biły się dwa bogi


 Forma przejściowa


Wstęga Möbiusa


Przemysł produkcji kłamstw


Jesteś tym, co czytasz,



Radykalne poglądy polityczne


Einstein



Socjologia



Allah stworzyl



Uprzednie doświadczenie



Żydowski exodus



PRL Chrystusem narodów



Odrastające głowy hydry nazizmu



Homeopatia, wibracje i oszustwo


Żołnierz IDF



Prawo powrotu



Mózg i kodowanie predyktywne



Nocna rozmowa



WSzyscy wiedza



Nieustający marsz



Oświecenie Pinker



Alternatywna medycyna zabija



Kobiety ofiarami



Prometeusz



modyfikowana pszenica


Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Malgorzata, Andrzej, Marcin, Henryk