Prawda

Niedziela, 17 listopada 2019 - 21:21

« Poprzedni Następny »


Myśli i materia


Victor Stenger 2014-08-31


Odszedł Victor J. Stenger znakomity fizyk i wielki humanista. Wychowywał się w katolickiej, robotniczej rodzinie, w New Jersey. Jego ojciec był Litwinem, jedna z babek Polką, matka pochodziła z węgierskiej rodziny.  Swoją pracę naukową łączył z fascynacją literaturą i filozofią. Jego słynna książka God and Atom zaczyna się od filozofii greckiej i pokazuje jak przez wieki prawdziwa nauka była nieodmiennie bezbożna. Przypominamy jego esej z 2009 roku.

W książce God and the New Atheism teolog John Haught nazywa naturalizm „głęboko sprzecznym wewnętrznie". Nie pokazuje jednak żadnej konkretnej sprzeczności. Najlepsze, co może zrobić, to zapewnić, że według jego osobistej oceny ewolucja nigdy nie będzie w stanie wyjaśnić pewnych zjawisk umysłowych, takich jak poznanie. Twierdzi, że „naturalizm naukowy ignoruje subiektywną stronę natury, szczególnie nasze przeżycia wewnętrzne".


Nie wydaje mi się słuszne powiedzenie, że naturalizm naukowy ignoruje subiektywność. Choć jest prawdą, że neuronaukowcy jeszcze nie ustalili materialnego modelu umysłu, posiadają znaczące dane o zmianach, jakie zachodzą w mózgu podczas subiektywnej aktywności umysłowej. Ustalili ponad wszelką wątpliwość, że włączone są tam procesy materialne.


Niemniej pogląd Haughta wydaje się być powszechnym refrenem teistów argumentujących przeciwko czysto naturalnemu wszechświatu. W książce God Is No Delusion Thomas Crean, przeor dominikańskiego klasztoru St. Michael the Archangel w Cambridge w Anglii idzie śladami Haughta, posługując się argumentem opartym na błędzie ignorancji, i mówi, że nie może zrozumieć, jak myśli mogły wyłonić się z materii, a wiec muszą pochodzić od Boga. Pyta: „Jak 'materialny rodzaj rzeczy' mógł spowodować istnienie 'niematerialnego rodzaju rzeczy'?" No cóż, komputer jest materialnym rodzajem rzeczy, która może rozwiązywać problemy matematyczne i logiczne. Może pisać poezję, której profesorowie literatury angielskiej nie potrafią odróżnić od poezji pisanej przez ludzi. Potrafi tworzyć piękną sztukę i muzykę. Przeżycia estetyczne wywoływane przez te wytwory są niematerialnym 'rodzajem rzeczy", ale wynikają z fizycznej aktywności mózgu.


Nieświadomy tych faktów Crean kontynuuje w tym samym duchu: "Materializm jest więc absurdem. Myśl nie może być rzeczą materialną ani nie może być spowodowana przez rzecz materialną. Jedynym możliwym wnioskiem jest, że myśl jako taka jest czymś niezależnym od materii, to jest, czymś duchowym".


W krótkiej książce Naturalism filozofowie Stewart Goetz i Charles Taliaferro próbują pokazać, że naturalizm jest intelektualnie niespójny. Autorzy są teistami i wykładają, jeden w Notre Dame University, a drugi w St. Olaf College. Twierdzą oni, że dualność zjawisk fizycznych i umysłowych jest niezbędna dla wyjaśnienia przyczynowości umysłowej, to jest tego, jak zdarzenia umysłowe powodują zdarzenia fizyczne.


Na mnie robi to wrażenie odwrócenia problemu. Jeśli, jak twierdzi naturalizm, zdarzenia umysłowe powstają ze zdarzeń fizycznych w mózgu, to z pewnością nie ma żadnego problemu, ponieważ mamy wtedy zdarzenia fizyczne powodujące zdarzenia fizyczne, tak samo jak kiedy kula bilardowa uderza ósmą kulę i powoduje, że ta wpada do łuzy. Z drugiej strony, jeśli zdarzenia umysłowe mają własną naturę niefizyczną, to stajemy przed problemem wyjaśnienia, jak coś niefizycznego może powodować zdarzenia fizyczne. Goetz i Taliaferro nie dają nam choćby spekulatywnego modelu tego, jak się to dzieje.


Kiedy teiści tacy jak Goetz i Taliaferro mówią o lukach w wiedzy naukowej, najlepsze co mogą powiedzieć to: „Widzisz, to musiał zrobić Bóg". Nie dostarcza to żadnych dodatkowych informacji i jest mniej ekonomiczne niż proste powiedzenie: „Zrobiła to natura". Ale materialiści zazwyczaj mogą zrobić znacznie więcej niż podać to proste zdanie. Potrafią dać jakąś myśl, jak natura to zrobiła. W wyjaśnieniu fizycznym często mamy teorię, taką jak teoria względności lub teoria ewolucji, która dostarcza szczegółowych mechanizmów obserwowanych zdarzeń. Także kiedy nie mamy istniejącej, ustalonej teorii, jak w sprawie początków życia lub procesów umysłowych, rozważamy wiarygodne hipotezy, które są zgodne z całą istniejącą wiedzą i nie wymagają żadnych elementów nadnaturalnych. Teiści potrafią dać tylko proste zapewnienie: „Bóg to zrobił". Naukowcy mogą powiedzieć: „Nie wiemy. Ale próbujemy się dowiedzieć".


Oczywiście, dualizm umysł-ciało jest szeroko rozpowszechnionym „zdroworozsądkowym" przekonaniem. Goetz i Taliafero wydają się sądzić, że zdroworozsądkowe myślenie wystarczy do przyjęcia poglądu dualistycznego.


Goetz i Taliaferro twierdzą także, że wykazali filozoficzną spójność czynnika boskiego. No to co, że jest filozoficznie spójny? Niczego to nie mówi o rzeczywistości. Gra komputerowa, w której bohaterzy powracają do życia po tym, jak zostali zabici, jest filozoficznie spójna; nie można by jej było uruchomić na komputerze, gdyby nie była logiczna. Ale świat nadal tak nie działa.


Filozof Paul Churchland podkreśla, że przez całą historię ludzie wyrażali wątpliwości, czy nauka kiedykolwiek będzie w stanie wyjaśnić pewne zjawiska. Astronom Ptolomeusz (85-165), największy astronom swoich czasów, powiedział, że nauka nigdy nie będzie w stanie uchwycić prawdziwej natury przyczyn zjawisk kosmicznych, ponieważ są one niedostępne. Nie miał inspirującej myśli Newtona, że prawa fizyki są uniwersalne, to znaczy, że stosują się tak na Ziemi, jak i na niebie. Dziewiętnastowieczny filozof Comte (zm. 1857) argumentował podobnie, że nigdy nie poznamy fizycznego składu gwiazd. Nie wiedział o widmach atomowych. Jeszcze w latach 1950. większość ludzi wyrażała wątpliwości, czy życie da się wyjaśnić czysto materialistycznie i wierzyła zamiast tego, że potrzebna jest jakaś siła życiowa. Wraz z odkryciem struktury DNA w 1953 r. i olbrzymim sukcesem teorii ewolucji drogą doboru naturalnego nauka nie widziała żadnej potrzeby, ani też żadnych dowodów na specjalną siłę życiową.


Kiedy umysłowy dualista pyta: „Jak może bezmyślna materia zrodzić myśl?" wypowiada ten sam argument oparty na błędzie ignorancji, jakiego używali ci, którzy pytali: „Jak może martwa materia zrodzić życie?"


Pozostaje bez odpowiedzi wiele pytań do tych, którzy twierdzą, że jakiś niematerialny duch lub dusza kontroluje w ostatecznym rachunku działania mózgu. Jak ta niematerialna rzecz, która nie ma żadnej energii ani pędu, dostarcza energii i pędu cząstkom w mózgu? Implikuje to naruszenie zachowania energii i pędu, o których teiści sądzą, że są prawami Boga. Dlaczego można łamać te prawa Boga, ale nie inne, takie jak zakaz małżeństw homoseksualnych i używania prezerwatyw?


Dalsze lektury

  • Paul M. Churchland, The Engine of Reason, the Seat of the Soul: A Philosophical Journey Into the Brain (Cambridge, Mass: MIT Press, 1995).
  • Thomas Crean, God is No Delusion: A Refutation of Richard Dawkins (San Francisco, CA: Ignatius Press, 2007).
  • Stewart Goetz and Charles Taliaferro, Naturalism (Grand Rapids, MI: Wm. B. Erdman Publishing Company, 2008).
  • John F. Haught, God and the New Atheism: A Critical Response to Dawkins, Harris, and Hitchens (Westminster John Knox Press, 2008).

Reality Check,
Tłumaczenie: Małgorzata Koraszewska

Victor J. Stenger

Emerytowany profesor fizyki i astronomii uniwersytetu na Hawajach oraz profesor filozofii Uniwersytetu w Colorado. Był także członkiem Komitetu Badania Naukowego Twierdzeń Paranormalnych (CSICOP). Jest autorem następujących książek: "Physics and Psychics: The Search for a World Beyond the Senses" (1990); "The Unconscious Quantum: Metaphysics in Modern Physics and Cosmology" (1995);  "Not By Desing: The Origin of the Universe" (1998); "Timeless Reality: Symetry, Simplicity and Multiple Universes" (2000); "Has Science Found God? The Latest Results in the Search for Purpose in the Universe" (2003), "God: The Failed Hypothesis. How Science Shows that God Does Not Exist" (2007). "The Fallacy of Fine Tuning" 2011, "God and the Folly of Faith" 2012, "God nad the Atom" 2013.
Zmarł 27 sierpnia 2014 roku.

 Strona www autora

Znającym angielski polecam jego wykład o nadużywaniu fizyki.


Skomentuj     Wyślij artykuł do znajomego:     Wydrukuj




Komentarze
5. Cytat z Feuerbacha Lucjan Ferus 2014-09-06
4. człowiek jest tylko zwierzęciem Mieczysławski 2014-09-06
3. No właśnie... pol-bel 2014-09-02
2. Zwierzęta mają dusze? pol-bel 2014-09-01
1. urodziłem się ateistą Mieczysławski 2014-08-31


Nowy ateizm i krytyka religii

Znalezionych 582 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

Byli ateiści, obecnie wierzący   Ferus   2019-11-17
Dewocja to pobożność? Czyli wizyta u starszej pobożnej pani.   Ferus   2019-11-10
Biskupa czerep rubaszny   Koraszewski   2019-11-08
Sen mara, Bóg wiara, nieśmiały głos podświadomości, czy bezsensowne rojenia senne?   Ferus   2019-11-03
Refleksje sprzed lat: „Proporcje krzyku i smaku”   Ferus   2019-10-27
Trudne początki mitu   Ferus   2019-10-20
Jak Bóg ogarnia swoje dzieło   Ferus   2019-10-13
Uduchowiony erotyzm bogów i wyznawców (V)   Ferus   2019-10-06
Uduchowiony erotyzm bogów i wyznawców IV   Ferus   2019-09-29
Katolicka Afryka i jej niepokoje   Igwe   2019-09-27
Turcja: ucieczka od religii?   Bulut   2019-09-25
Uduchowiony erotyzm bogów i wyznawców (III)   Ferus   2019-09-22
Uduchowiony erotyzm bogów i wyznawców (II)   Ferus   2019-09-15
Uduchowiony erotyzm bogów i wyznawców   Ferus   2019-09-08
Zlecenie walki z szatanem   Koraszewski   2019-09-02
Mrówki i ludzie. Czyli niepokojące podobieństwo „korony stworzenia” do bezrozumnych owadów.   Ferus   2019-09-01
Jabłko, które jabłkiem nie było   Ferus   2019-08-25
Ta miłość zaczęła się od strachu   Koraszewski   2019-08-24
Problem „ukrywającego się Boga”.   Ferus   2019-08-18
Hipoteza Boga kontra nauka (IV)   Ferus   2019-08-11
Na początku był jakiś Jezus   Koraszewski   2019-08-05
Hipoteza Boga kontra nauka (III)   Ferus   2019-08-04
Hipoteza Boga kontra nauka (II)   Ferus   2019-07-28
Hipoteza Boga kontra nauka   Ferus   2019-07-21
Apostołowie Nowego Ładu (II)   Ferus   2019-07-14
Bóg bez państwa i państwo bez Boga   Koraszewski   2019-07-12
Apostołowie Nowego Ładu. Czyli ludzie pogodzeni z nieubłaganymi prawami natury.   Ferus   2019-07-07
Pamięć i odrzucona tożsamość   Koraszewski   2019-06-27
O znaczeniu świeckich usług medycznych   Igwe   2019-06-22
Bezlitosne Miłosierdzie Boże   Ferus   2019-06-16
Dziecko i jego I Komunia Święta   Ferus   2019-06-09
Tajemnica zawodowa duchownych   Ferus   2019-06-02
Rozmyślając nad sensem życia (VIII)   Ferus   2019-05-26
Rozmyślając nad sensem życia (VII)   Ferus   2019-05-19
Rozmyślając nad sensem życia (VI)   Ferus   2019-05-12
De non existentia Dei   Koraszewski   2019-05-06
Rozmyślając nad sensem życia (V)   Ferus   2019-05-05
Nieszczęsny ateizm. List do przyjaciela   Koraszewska   2019-05-04
Ewangelia według pana Jeża   Koraszewski   2019-05-02
Biły się dwa bogi   Koraszewski   2019-04-29
Rozmyślając nad sensem życia IV.   Ferus   2019-04-28
Ani nie manifest, ani nie tak nowego ateizmu   Koraszewski   2019-04-26
Wzrastająca obecność boga   Koraszewski   2019-04-22
Rozmyślając nad sensem życia (III)   Ferus   2019-04-21
Dziękujmy Panu, korona cierniowa ocalona   Koraszewski   2019-04-19
Czary, zagrożenie bezpieczeństwa i prawo szariatu   Igwe   2019-04-16
Rozmyślając nad sensem życia (II).   Ferus   2019-04-14
Dlaczego ateiści walczą o prawo wyjścia z cienia w Afryce i nie tylko w Afryce?   Igwe   2019-04-10
Rozmyślając nad sensem życia   Ferus   2019-04-07
Krzywdy wyrządzone ludzkości przez naukę   Ferus   2019-04-01
Zdobywca nagrody Templetona i jego nonsensy w „Scientific American”   Coyne   2019-03-28
Mały Traktat o duszy dziecka poczętego tak lub inaczej   Koraszewski   2019-03-26
Czy religijne prawdy są zbyt trudne do zrozumienia? (II)   Ferus   2019-03-24
Zwalczanie oszukańczych kapłanów i komercjalizacji religii w Republice Południowej Afryki   Igwe   2019-03-23
Dlaczego musiałem zostać ateistą   Ferus   2019-03-17
Eks-ateistka obnaża nędzę ateizmu   Koraszewski   2019-03-07
Ego kontra Świadomość. Czyli lepiej żyć złudzeniami czy prawdą o rzeczywistości?   Ferus   2019-03-03
Trzy dni, które nie wstrząsną Kościołem   Koraszewski   2019-02-25
Ego kontra Świadomość II. Czyli lepiej żyć złudzeniami czy prawdą o rzeczywistości?   Ferus   2019-02-24
Kiedy największa na świecie sunnicka instytucja religijne potępi swój kolonializm?    Shoaaib   2019-02-24
Artykuł w ”New York Times”: Nauka może uczyć się od religii   Coyne   2019-02-20
Ego kontra Świadomość. Czyli lepiej żyć złudzeniami czy prawdą o rzeczywistości?   Ferus   2019-02-17
Papież ucałował notorycznego islamistycznego antysemitę   Meotti   2019-02-12
Czy religijne prawdy są zbyt trudne do zrozumienia?   Ferus   2019-02-10
Płaska Ziemia: kwestia wiedzy czy wiary? (II)   Ferus   2019-01-27
Płaska Ziemia: czyli kwestia wiedzy czy wiary?   Ferus   2019-01-20
Zachodni apologeci ekstremizmu   Rafizadeh   2019-01-19
Refleksje po lekturze „Ateisty”   Ferus   2019-01-13
Czy Afryce potrzebna jest religijna reformacja?   Igwe   2019-01-08
Eksperci od „prawdziwej” wolności i grzechu   Ferus   2019-01-06
Ośmioletnia panna młoda   Rafizadeh   2019-01-02
Intrygujące pytanie papieża Franciszka   Ferus   2018-12-30
Tak, jest wojna między nauką a religią   Coyne   2018-12-29
Jasełkowo-teologiczne refleksje dziadka „Maryi panienki”.   Ferus   2018-12-23
Pogodzenie nauki i religii?   Coyne   2018-12-21
Adwokat diabła II.Czyli religijna wersja ludzkich umiejętności „poszukiwania wyjścia”.   Ferus   2018-12-16
Adwokat diabła. Czyli religijne racje zastępujące prawdę.   Ferus   2018-12-09
Duchowni wypaczają religię i mordują kobiety   Reza   2018-12-03
Niechciany dar Boga. Czyli trudności z akceptacją nieuniknionego.   Ferus   2018-12-02
W Nigerii porzucenia religii jest ryzykownym przedsięwzięciem   Igwe   2018-11-29
Człowiek musi w coś wierzyć. Podsumowanie.   Ferus   2018-11-25
 “Islam przeżywa ostre starcie z nowoczesnością i wymaga reform”     2018-11-22
Człowiek musi w coś wierzyć. Schizma arcybiskupa Lefebvre'a   Ferus   2018-11-18
Człowiek musi w coś wierzyć. Mariawici.   Ferus   2018-11-11
Boski niebyt, nauka i patriotyzm   Koraszewski   2018-11-07
Człowiek musi w coś wierzyć. Raskolnicy, Swedenborg.   Ferus   2018-11-04
Człowiek musi w coś wierzyć. Savonarola, Luter i inni   Ferus   2018-10-28
Allah stworzył kobiety, żeby były w domach     2018-10-25
Prawdziwy opór przeciw fanatyzmowi   Chesler   2018-10-24
Człowiek musi w coś wierzyć. Kontynuacja.   Ferus   2018-10-21
List Einsteina kwestionujący religię, biblię i ideę Boga jest znowu na sprzedaż   Coyne   2018-10-19
Jak ekstremistyczny rząd traktuje dziewczynki i kobiety   Bulut   2018-10-19
Szatan pierwszej klasy   Kruk   2018-10-15
Przemyślana odmowa przymusowej relokacji uchodźców   Ferus   2018-10-14
Kiedy rzeczywistość zaprzecza religijnej fikcji. Czyli refleksje nad listem papieża Franciszka do ludu Bożego.   Ferus   2018-10-07
Rozum uskrzydlony wiarą (III)   Ferus   2018-09-30
Rozum uskrzydlony wiarą (II)   Ferus   2018-09-23
Rozum uskrzydlony wiarą   Ferus   2018-09-16
Zbrodnie Boga czy zbrodnie ludzi w imieniu Boga?   Ferus   2018-09-09
Kiedy stworzenie czuje się lepsze od Stwórcy.   Ferus   2018-09-02

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

Schadenfreude



Pseudonaukowa histeria...


Panstwo etc



Biły się dwa bogi


 Forma przejściowa


Wstęga Möbiusa


Przemysł produkcji kłamstw


Jesteś tym, co czytasz,



Radykalne poglądy polityczne


Einstein



Socjologia



Allah stworzyl



Uprzednie doświadczenie



Żydowski exodus



PRL Chrystusem narodów



Odrastające głowy hydry nazizmu



Homeopatia, wibracje i oszustwo


Żołnierz IDF



Prawo powrotu



Mózg i kodowanie predyktywne



Nocna rozmowa



WSzyscy wiedza



Nieustający marsz



Oświecenie Pinker



Alternatywna medycyna zabija



Kobiety ofiarami



Prometeusz



modyfikowana pszenica



Arabowie



Roboty będą uprawiać ziemię



Sumienie, czyli moralność bez smyczy



Skomplikowana ewolucja



Argument neuroróżnorodności



Nowe badanie pamięci długotrwałej


Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Malgorzata, Andrzej, Marcin, Henryk