Prawda

Poniedziałek, 1 czerwca 2020 - 08:19

« Poprzedni Następny »


Jacy naprawdę byli neandertalczycy?


Steven Novella 2019-01-31


Stare idee umierają z trudem. Pierwszymi wymarłymi hominidami, jakich kości znaleziono, byli neandertalczycy, a nasze pojęcia o nich ukształtowały się w XIX wieku, czasie pełnym prymitywnych postaw wobec „prymitywnych” ludów. Tak się złożyło, że pierwszy znaleziony szkielet neandertalski należał do osobnika z silnym artretyzmem, co dawało mu przygarbiona postawę.

Kulturowy pogląd, że nasi najbliżsi krewni byli brutalni i prymitywni, zakorzenił się głęboko. Z pewnością  w ostatnim wieku znacznie złagodzono ten pogląd, ale nie wymazano go całkiem. Tymczasem paleontolodzy odkrywają coraz więcej dowodów, że neandertalczycy byli po prostu innym rodzajem ludzi. Byli w pełni dwunożni, a więc ich chód był nowoczesny. Byli solidniej zbudowani niż Homo sapiens, ponieważ byli zaadaptowani do epoki lodowej w Europie. Ale potężnej budowy nie należy mylić z prymitywnością.  


Profesor Clive Finlayson, dyrektor Gibraltar Museum, komentował niedawno na stronie internetowej BBC, gdzie argumentował przeciwko temu przestarzałemu patrzeniu na naszych najbliższych kuzynów. Wskazuje on, że ten wypaczony pogląd na neandertalczyków wpływa nie tylko na ich percepcję w społeczeństwie, ale także na naukowe myślenie. Wiele jest założeń o wyższości Homo sapiens i o tym, że zastąpiliśmy neandertalczyków przez bezpośrednią konkurencję.


Odbija to także częste błędne pojęcie o samej ewolucji, że „przetrwanie najlepiej przystosowanych” jest tym, co zawsze determinuje, który gatunek przetrwa i dotyczy tego, który jest bardziej rozwinięty i lepszy. Finlayson wskazuje, że nie możemy lekceważyć czynnika jakim jest łut szczęścia, który w rzeczywistości często może dominować. Homo sapiens może nie byli obiektywnie lepsi od neandertalczyków w żaden konkretny sposób, ale byli po prostu lepiej zaadaptowani do zmieniającego się środowiska. Solidność budowy neandertalczyków, korzystna podczas okresów lodowcowych, mogła być przeszkodą w ocieplającym się klimacie. Homo sapiens mogli po prostu odziedziczyć lepszą kombinację cech na ten okres czasu.  


Ludzie współcześni mogli mieć jakieś obiektywne przewagi, ale to nie powinno być naszym założeniem tylko dlatego, że przetrwali. Musimy także wziąć pod uwagę, że obecni Europejczycy mają około 2% neandertalskiego DNA.  To oznacza, że było znaczące krzyżowanie się między ludźmi i neandertalczykami. W rzeczywistości, niektórzy naukowcy nadal utrzymują, że byliśmy tym samym gatunkiem.    


Ponadto musimy zdać sobie sprawę z tego, że „ludzie kontra neandertalczycy” jest fałszywą dychotomią. Przez ostatnie 100 tysiącleci w Europie i w Azji było prawdopodobnie wiele podgatunków. Na przykład, Denisowian znamy tylko z ograniczonych próbek, z których  byliśmy w stanie zdobyć DNA. Obecnie mamy trzy rodzaje dowodów, które wskazują na obecność gatunków hominidów w owym czasie – narzędzia, kości i DNA. Finlayson podkreśla, że zbyt często zakładamy, że dany zestaw narzędzi był używany przez konkretny gatunek, ale te założenia nie są dobrze podbudowane dowodami.  


Jest możliwe, że istniało kontinuum subpopulacji i kultur mieszających się w całej Europie i Azji. Prawdopodobnie żadna prosta opowieść, taka jak ta o wyższości człowieka współczesnego i jego pełnej dominacji, nie jest prawdziwa. W miarę jak znajdujemy więcej kawałków tej układanki jedyną rzeczą, co do której możemy być pewni, jest to, że mamy bardzo mało kawałków całości. W miarę wyłaniania się coraz większych części obrazu jest prawdopodobne, że to wszystko okaże się dużo bardziej złożone.


Być może przypadkowo BBC ma także inny artykuł raz jeszcze przypisujący neandertalczykom większe zdolności niż sądzono wcześniej. Badacze przyjrzeli się zachowanym dzidom drewnianym, które liczą 300 tysięcy lat i są kojarzone z neandertalczykami. Zakładano, że neandertalskie dzidy nadawały się tylko do dźgania, ale nie do rzucania. Badacze dali jednak repliki miotaczom oszczepów i odkryli, że potrafią oni trafić w cel z wystarczającą celnością i siłą, by zabić duże zwierzę z odległości 20 metrów. To oznaczałoby, że neandertalczycy byli bardziej wszechstronnymi i niebezpiecznymi myśliwymi niż sądzono dotąd.


W poprzednich badaniach dawano dzidy do rzucania niewytrenowanym ludziom. Jest możliwe, że dzisiejsi miotacze oszczepów nie są doskonałą analogią do neandertalskich myśliwych, ale niewytrenowani ludzie są jeszcze gorszą analogią. Zwalista figura neandertalczyków mogła czynić ich mniej zwinnymi, ale byli silni. Prawdopodobnie można bezpiecznie założyć, że myśliwy miał wielką praktykę, a więc był bliższy wytrenowanego miotacza niż niewytrenowanego. A co najmniej to obecne badanie pokazuje górną granicę potencjału samej broni. Nawet jeśli te dzidy były śmiertelne na odległość 10 metrów, to wystarczy, by skradający się myśliwy miał zdobycz. 


Uwielbiam sytuacje, kiedy dowody zmuszają nas do zmiany przyjętych z góry założeń, a to zdecydowanie jest jeden z takich wypadków. Zrozumienie ewolucji oznacza posiadanie bardziej zniuansowanego i złożonego poglądu niż proste „przetrwanie najlepiej przystosowanych”. Musimy być także sceptyczni wobec upraszczających koncepcji tego, co „nowoczesne” i tego, co „prymitywne”. Wreszcie, sam fakt wymarcia nie sugeruje niższości lub słabości. Jak dotąd wszystkie gatunki w końcu wymierają. W dużej mierze jest to kwestia czasu i szczęścia. Jest tak, ponieważ wiele adaptacji nie jest obiektywnie lepsza, a tylko pasuje lepiej do lokalnej niszy, włącznie z wszelkiego rodzaju kompromisami. Ewolucja nie może zobaczyć przyszłości, a więc często jest tak, że adaptacje, które są w danym okresie przydatne, z czasem prowadzą do wymarcia.  


Na przykład, dodo straciły zdolność latania, ponieważ jej po prostu nie potrzebowały. Latanie jest bardzo kosztowne i zarzucenie go ma pełen ewolucyjny sens, chyba że dostarcza tak znaczącej korzyści w przetrwaniu, że warte jest olbrzymiej inwestycji kalorycznej. Ale te naciski ewolucyjne nie mogły przewidzieć przybycia ludzi i ich nieodłącznych towarzyszy, szczurów. Biedne dodo, składające jaja na ziemi, były bardzo narażone na tych nowych drapieżców. Nie czyni ich to gorszymi ani bardziej prymitywnymi, a tylko pechowymi.   


Także neandertalczycy mogli po prostu mieć pecha. Selekcyjne naciski adaptowały ich do jednego klimatu, a potem przyszedł inny klimat oraz gatunek, który próbował zająć tę samą niszę, a miał cechy lepsze do funkcjonowania w nowym klimacie. Także wtedy krzyżowali się i rozdzielili na liczne podgatunki. Mogli także mieć wspólną kulturę, a więc i narzędzia. Nie wiemy dokładnie, co się zdarzyło, ale wiemy wystarczająco dużo, by pozbyć się uproszczonych założeń, cofnąć o krok i zebrać więcej dowodów.   


Rethinking Neanderthals

25 stycznia 2019

Tłumaczenie: Małgorzata Koraszewska

 



Steven Novella 

Neurolog, wykładowca na Yale University School of Medicine. Przewodniczący i współzałożyciel New England Skeptical Society. Twórca popularnych (cotygodniowych) podkastów o nauce The Skeptics’ Guide to the Universe. Jest również dyrektorem Science-Based Medicine będącej częścią James Randi Educational Foundation (JREF), członek Committee for Skeptical Inquiry. (CSI) oraz członek założyciel Institute for Science in Medicine. Prowadzi blog Neurologica.

Skomentuj     Wyślij artykuł do znajomego:     Wydrukuj






Nauka

Znalezionych 1109 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

Lokalizacja funkcji wykonawczych   Novella   2020-05-30
Przestańcie wierzyć w naukę   Greenfield   2020-05-28
Ewolucyjne korzenie sztuki   Koraszewski   2020-05-27
Innowacji nie można wymusić, ale można je zdławić   Ridley   2020-05-26
Stymulowanie kory wzrokowej   Novella   2020-05-23
Pora na telemedycynę   Novella   2020-05-19
Czy mrożącą krew w żyłach prawdą jest, że decyzja o zamknięciu społeczeństwa opierała się na luźnych matematycznych spekulacjach?   Ridley   2020-05-15
MMR jest bezpieczna i skuteczna   Novella   2020-05-14
Odporność stada na fakty   Koraszewski   2020-05-13
O COVID wiemy wszystko – i nie wiemy niczego   Ridley   2020-05-12
Nanotechnologia zastosowana do leczenia choroby Alzheimera   Novella   2020-05-11
COVID-19 – To są szkody   Novella   2020-05-05
Nadmiar teorii wszystkiego   Koraszewski   2020-05-04
Zawodnicy – i trudności – w wyścigu do wyleczenia COVID   Ridley   2020-04-30
Psychologia sprzeciwu wobec szczepień   Novella   2020-04-25
Prowokator czy prowokowany?   Witkowski   2020-04-24
Nauka on-line jest skuteczna   Novella   2020-04-23
Mądrość w pułapce autorytetu   Witkowski   2020-04-18
Znaleziono najstarszego “bilaterian”: odkryto podobne do robaka stworzenie wraz z jego skamieniałymi śladami   Coyne   2020-04-16
Nietoperze i pandemia   Ridley   2020-04-14
Pandemia ludzkiej głupoty   Novella   2020-04-12
W miarę postępu badań natura naszego wroga staje się coraz wyraźniejsza   Ridley   2020-04-04
Wzmacnianie układu odpornościowego podczas pandemii   Novella   2020-04-02
Dlaczego ten wirus inaczej dotyka pokolenia?   Ridley   2020-03-30
Czaszka maleńkiego dinozaura/ptaka znaleziona w bursztynie   Coyne   2020-03-27
Szczepionka na koronawirusa nie przybędzie szybko   Ridley   2020-03-25
Niebawem dowiemy się jak solidna jest nasza cywilizacja   Ridley   2020-03-23
Żywotność wirusa Covid-19 na różnych powierzchniach (rada: używaj rękawiczek, kiedy odbierasz paczki i nie otwieraj ich przez 24 godziny)   Coyne   2020-03-21
Dzień był krótszy 70 milionów lat temu   Novella   2020-03-20
Jak często powstają ptasie hybrydy?   Coyne   2020-03-18
Mózgi noworodków   Novella   2020-03-16
Twierdzenie o białku i DNA dinozaurów   Novella   2020-03-10
Porażka jest stałym elementem pracy naukowca   Konrad Bocian   2020-03-07
Jak myśleć o naszych problemach   Tupy   2020-03-03
Dlaczego tak wiele nowych wirusów pochodzi od nietoperzy?   Ridley   2020-02-29
Odkrycie antybiotyku przez AI   Novella   2020-02-27
Wizyta w Andach u łysek rogatych   Lyon   2020-02-26
Zioła nie pomagają na utratę wagi   Novella   2020-02-25
Dawkins pisze tweeta   Coyne   2020-02-24
W obronie binarności płci u ludzi   Coyne   2020-02-21
Nie palmy pieniędzy na ołtarzu zielonej manii   Lomborg   2020-02-20
Więcej dowodów ewolucji: końskie zarodki zaczynają tworzyć pięć palców, a cztery zawiązki znikają   Coyne   2020-02-18
Homeopatyczny rentgen   Novella   2020-02-14
Różnice płci w wyborze zabawek: chłopcy bawią się chłopięcymi zabawkami, dziewczynki dziewczęcymi zabawkami   Coyne   2020-02-13
Śmiertelność z powodu raka nadal spada wbrew twierdzeniom szarlatanów     2020-02-11
Odkrycie w immunologii, a leczenie nowotworów   Novella   2020-02-10
Ponowne psucie nauki przez ideologię: ”Slate” wypacza biologię ewolucyjną, by wyglądała na kapitalistyczną i antysocjalistyczną   Coyne   2020-02-07
Flamingi z braku łysek rogatych   Lyon   2020-02-06
Moja ostatnia praca badawcza. Część 3: Znaczenie   Coyne   2020-02-04
Moja ostatnia praca badawcza. Część 2: Wyniki   Coyne   2020-02-03
Moja ostatnia praca badawcza: Część 1: Cele i metody   Coyne   2020-02-01
Ewolucyjne wyjaśnienie nienaukowych przekonań   Bretl   2020-01-31
Zdumiewająca mimikra   Coyne   2020-01-27
Reality check: Pęd do szybkiej „zerowej” emisji to gwarancja przegranej   Lomborg   2020-01-27
Sfuszerowany artykuł o biologii w „Washington Post”   Coyne   2020-01-24
Punkty dla Ameryki w konflikcie między Iranem i USA   Destexhe   2020-01-24
Zbliżanie się do rozumienia pamięci   Novella   2020-01-22
Z perspektywy naszego kurnika   Witkowski   2020-01-16
Fałszywa pokora nie uratuje planety   Boudry   2020-01-09
Złoty ryż zatwierdzony na Filipinach   Novella   2020-01-07
Cudowna animacja DNA i komórek   Coyne   2020-01-06
Dychotomiczne myślenie, niepewność i zaprzeczanie nauce     2020-01-01
Mieliśmy najlepszą dekadę w historii. Naprawdę   Ridley   2019-12-31
Kreacjonista opowiada się za ”argumentem z niedowierzania”   Coyne   2019-12-26
Biologia męskiej agresji i dlaczego nie jest to tylko „socjalizacja”   Coyne   2019-12-24
Wydajność, wyzysk, wybory   Koraszewski   2019-12-23
Społecznościowe finansowanie szarlatanerii   Novella   2019-12-20
Wykład Dawkinsa o czerpaniu odwagi z darwinizmu   Coyne   2019-12-18
Uprawy GM, takie jak Złoty Ryż, uratują życie setek tysięcy dzieci   Ridey   2019-12-13
Darwin, lisy i inne ssaki na Falklandach   Mayer   2019-12-11
Wirtualna edukacja   Novella   2019-12-03
Teoria klasy próżniaczej Thorsteina Veblena – uaktualnienie statusu   Henderson   2019-12-02
Punkt szczytowy inteligencji   Novella   2019-11-30
Likwidowanie przeziębienia miedzią   Novella   2019-11-27
Dlaczego wyjaśnianie problemów przez biały przywilej jest niesłuszne   Rob Henderson   2019-11-25
LiveScience zachwala panpsychizm jako rozwiązanie trudnego problemu świadomości   Coyne   2019-11-22
Jak walczyć z firehosing   Novella   2019-11-19
Odwołajcie antyszczepionkową konferencję w Tel Awiwie   Blum   2019-11-15
Ewolucja dwunożności   Novella   2019-11-14
Granice „przeskoczenia” progu opłacalności   Lomborg   2019-11-13
Dlaczego nie żyjemy w epoce post-prawdy   Pinker   2019-11-11
Śledząc pochodzenie człowieka   Novella   2019-11-09
Skamieniałe trylobity idące gęsiego. Ale dlaczego to zrobiły?   Coyne   2019-11-06
Saga o złotym ryżu   Novella   2019-11-04
Kolejne badanie rolnictwa organicznego   Novella   2019-11-02
Fabrizio Benedetti pyta: “Czy badania placebo wzmacniają pseudonaukę?”     2019-11-01
Nathaniel Comfort raz jeszcze: nauka nie czyni postępów (czy może robi to?)   Coyne   2019-10-31
Pochwała jednoznaczności   Witkowski   2019-10-29
Stare i nowe  troski o bezpieczeństwo żywnościowe   Ongu   2019-10-28
Powrót Adama i Ewy jako rzeczywistych ludzi, jak proponuje kolejna pseudonaukowa teoria   Coyne   2019-10-25
Pradawne przechowywanie żywności   Novella   2019-10-24
Artykuł w naukowym piśmie ”Nature” dyskredytuje naukę i „scjentyzm”, kwestionuje wartości Oświecenia   Coyne   2019-10-22
Błogosławieni ci, którzy wycofują   Jacoby   2019-10-19
Pro-life czyli czarodziej z Krotoszyna   Koraszewski   2019-10-18
Biologia rozwoju ujawnia ewolucyjną historię   Novella   2019-10-15
Niebezpieczne życie antropologa   Blackwell   2019-10-12
Swędzikami jesień się zaczyna   Łopatniuk   2019-10-11
Jak wieloryb stracił swoje geny   Coyne   2019-10-10
Używanie sztucznej inteligencji do diagnozy   Novella   2019-10-08
Niespodzianka! Koty są tak samo przywiązane do swojego personelu jak psy i niemowlęta   Coyne   2019-10-05

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

Wzmacnianie układu odpornościowego



Wykluczenie Tajwanu z WHO



Drzazgę źle się czyta



Sześć lat



Pochodzenie



Papież Franciszek



Schadenfreude



Pseudonaukowa histeria...


Panstwo etc



Biły się dwa bogi


 Forma przejściowa


Wstęga Möbiusa


Przemysł produkcji kłamstw


Jesteś tym, co czytasz,



Radykalne poglądy polityczne


Einstein



Socjologia



Allah stworzyl



Uprzednie doświadczenie



Żydowski exodus



PRL Chrystusem narodów



Odrastające głowy hydry nazizmu



Homeopatia, wibracje i oszustwo


Żołnierz IDF



Prawo powrotu



Mózg i kodowanie predyktywne



Nocna rozmowa



WSzyscy wiedza



Nieustający marsz



Oświecenie Pinker



Alternatywna medycyna zabija



Kobiety ofiarami



Prometeusz



modyfikowana pszenica


Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Malgorzata, Andrzej, Marcin, Henryk