Prawda

Piątek, 18 października 2019 - 10:43

« Poprzedni Następny »


Milan Kundera ostrzegał nas przed historyczną amnezją. Teraz widzimy ją znowu.


Ewan Morrison 2019-04-11


Walka człowieka z władzą jest walką pamięci z zapomnieniem.
—Milan Kundera

 

Pierwszego  kwietnia 2019 roku Milan Kundera ukończył 90 lat i jego centralny temat – moc zapominania, lub historyczna amnezja – nie mógłby być bardziej aktualny. Wielki temat Kundery wyłonił się z jego doświadczeń zniewolenia jego byłej ojczyzny, Czechosłowacji, przez Związek Radziecki w 1948 roku i procesu świadomego wymazywania historii narzuconego przez komunistyczny reżim na Czechów i Słowaków.


Jak powiedział Kundera:

Pierwszym krokiem do likwidacji narodu jest wymazanie jego pamięci. Zniszczenie jego książek, jego kultury, jego historii. Potem znalezienie kogoś, kto napisze nowe książki, wyprodukuje nową kulturę, wynajdzie nową historię. Nie potrwa długo, a naród zacznie zapominać czym jest i czym był. Świat wokół zapomni jeszcze szybciej.

Po raz pierwszy przeczytałem Księgę śmiechu i zapomnienia (1979) Kundery w 1987 roku, kiedy byłem członkiem brytyjskiej partii komunistycznej. Ta książka wstrząsnęła moimi przekonaniami i książki Kundery stały się częścią prawdy, która wstrząsnęła do gruntu ZSRR.

 

W latach 1990. wierzyliśmy, że żyjemy w erze “post-mortem”, w której ujawnione będą wszystkie ukryte groby XX wieku, wszystkie potworności zostaną zanalizowane, wszystkie lekcje przerobione. Żebyśmy nie zapomnieli. Myśleliśmy także, że wkroczyliśmy w czasy, w których marzenie Doliny Krzemowej o cyfryzacji całej wiedzy z całej historii drukowanego i mówionego słowa doprowadzi nas do niekończącej się, wolnej biblioteki, szklanego domu prawdy i globalnej wioski wolnego przepływu informacji. Przyszłość będzie czasem nieskończonego pamiętania i wielkiego uczenia się.

 

Jak bardzo myliliśmy się. Metafora szklanego domu zamieniła się w lustrzaną kostkę. Globalna wioska rozpadła się na plemienne info-wojny, a niekończąca się biblioteka jest obecnie strefą wojenną zwalczających się teorii spiskowych. Internet stał się narzędziem zapominania, nie zaś pamiętania, a największym obszarem amnezji jest temat, którego zachowaniu Milan Kundera poświęcił całe życie, a mianowicie horrorów komunizmu.   

 

Ten temat pojawia się na pierwszej stronie Księgi śmiechu i zapomnienia, gdzie Kundera opisuje moment w Pradze w 1948 roku podczas ciężkiej śnieżycy, kiedy przywódca komunistyczny Klement Gottwald z gołą głową wygłasza przemówienie na placu Wacława, a jego towarzysz, Vladimir Clementis, daje mu swoją czapkę:

Cztery lata później Clementis został oskarżony o zdradę i powieszony. Dział propagandy natychmiast wymazał go z historii i oczywiście, również ze zdjęcia. Od tego czasu Gottwald stał na balkonie sam. Tam, gdzie kiedyś stał Clementis, jest tylko pusta ściana. Wszystko, co pozostało z Clementisa, to czapka na głowie Gottwalda.



Po upadku ZSRR popłynął potok prawdy o obalonych reżimach komunistycznych w Rosji, Czechosłowacji, Niemczech Wschodnich, Bułgarii, na Węgrzech, w Albanii, Rumunii i w Polsce. Państwowe długi i korupcja, łamanie praw człowieka w więzieniach politycznych i w sierocińcach, ukryte masowe groby, nielegalne eksperymenty na ludziach, systemy tajnej inwigilacji, zabójstwa, masowe klęski głodowe i przytłaczające dowody porażki „planowej ekonomii” w każdym z tych krajów. A także: struktury rządowej dezinformacji, zlikwidowanie wolności słowa i pisanie na nowo historii – wymazywanie przeciwników przez mordowanie ich, a następnie usuwanie wszystkich śladów ich istnienia z książek historycznych. W latach 1990. ujawniono tajne dane o głodzie-ludobójstwie dokonanym przez Stalina na Ukrainie (1923–33). Później skala ludobójstwa Przewodniczącego Mao wprawiła świat w osłupienie. Ujawniono także metody produkowania historycznej amnezji przez reżimy komunistyczne.  

 

Przez krótki okres panował konsensus, że komunistyczny eksperyment zawiódł. Nigdy więcej, powiedzieli postmoderniści i historycy. Nigdy więcej, powiedzieli ekonomiści i partie polityczne. Nigdy więcej, powiedziały narody byłych krajów komunistycznych. Nigdy więcej.

 

Szybko minęło 20 lat i nigdy więcej popadło w zapomnienie. W 2016 roku ”Wall Street Journal” zapytał: Is Communism Cool? Ask a Millennial. W zeszłym roku MIT Press opublikowała Communism for Kids, a „Teen Vogue” wydrukowała entuzjastyczną pochwałę komunizmu. „Tablet” z niejakim niepokojem ogłosił Cool Kid Communist Comeback. Na Twitterze jest nowy trend nicków z komunistycznym tematem: “Gothicommunist,” “Trans-Communist,” “Commie-Bitch,” “Eco-Communist”. Flagi z sierpem i młotem ponownie pojawiły się na kampusach podczas protestów i w mediach społecznościowych.

 

Jak mogliśmy zapomnieć?

 

Sondaż w Wielkiej Brytanii z 2015 roku wykonany przez The New Culture Forum pokazał, że 70 procent Brytyjczyków w wieku poniżej 24 lat nigdy nie słyszało o komunistycznym przywódcy chińskim Mao Zedongu, a z 30 procent, które o nim słyszało, 10 procent nie kojarzyło go ze zbrodniami przeciwko ludzkości. Komunistyczny reżim Przewodniczącego Mao był odpowiedzialny za śmierć między 30 a 70 milionów Chińczyków, czyniąc z niego największego ludobójcę XX wieku, większego od Stalina i Hitlera.  

 

Jedną z przyczyn, dla których ludobójstwa Mao nie są szeroko znane, jest to, że są złożone i działy się w dwóch okresach trwających w sumie siedem lat. Informacja w Internecie jest na ogół zredukowana do dających się szybko przeczytać, uproszczonych narracji. Jeśli jakieś fakty stanowią przedmiot sporu, mamy tendencję do wzruszenia ramionami i zignorowania całej sprawy. Tak więc, właśnie niejasność, czy komunistyczna partia Mao była odpowiedzialna za śmierć 30, 50, czy 70 milionów, powoduje, że wielu użytkowników Internetu rezygnuje z czytania o tej sprawie.  

 

Racjonalnym sposobem podejścia do sprzecznych oszacowań byłoby spojrzenie na obie skrajności. Powiedzenie, że zgodnie z minimalnymi oszacowaniami, także ze źródeł prokomunistycznych, Mao był odpowiedzialny za śmierć 30 milionów ludzi, a na drugim biegunie najbardziej antykomunistyczne źródła szacują tę liczbę na 70 milionów. Byłoby więc rozsądne założyć, że prawda leży gdzieś pomiędzy i nawet gdybyśmy przyjęli najniższą liczbę, jest ona nadal większa niż śmierci spowodowane przez Stalina i Hitlera.

 

Takiego procesu rozumowania jednak nie ma. Nasza reakcja, kiedy natykamy się na sporne dane, jest podobna do reakcji, kiedy na stronie Wikipedii czytamy ostrzeżenie: „Neutralność tego artykułu jest kwestionowana”. Włącza się wtedy zmęczenie i nieufność. A więc apologeci Mao nie muszą przedstawiać żadnych argumentów, liczba zabitych nie wynosi zero, ale ma zerowe znaczenie.

 

Wywołaną konfliktem apatią można manipulować dla politycznych celów. Widzimy to po sposobie, w jaki neokomuniści ustawiają swoje stragany. Nie kwestionują danych o liczbie zabitych w XX wieku, z którymi związana jest ich ideologia. Zamiast tego twierdzą, że dane są sprzeczne i że każdy przedstawiający jakiś konkretny zestaw danych ma w tym własny interes – ergo, dane nie są wiarygodne. I w ten sposób udaje im się wymazać 30-70 milionów śmierci z kart historii.

 

Częścią tego, co tak utrudnia przedstawienie danych o komunistycznych ludobójstwach jest to, że reżimy komunistyczne często usuwały państwowe dane. Weźmy największe ludobójstwo w historii ludzkości – wielką klęskę głodową w Chinach (1958–62). Do dnia dzisiejszego komunistyczny rząd chiński nie uznał oficjalnie tego ludobójstwa. Przez 40 lat ten historyczny epizod był ukrywany i zaprzeczano mu. Jest 100 pomników irlandzkiego głodu, ale do dnia dzisiejszego jedyny pomnik wielkiego głodu chińskiego jest zrobiony z cegieł i płytek ceramicznych i mieści się pośrodku prywatnego pola chińskiego farmera.



Jedyny pomnik wielkiego głodu chińskiego jest ręcznie zrobiony z cegieł i płytek ceramicznych i mieści się pośrodku prywatnego pola chińskiego farmera.

 

Jak długo dane o śmierci w komunistycznych Chinach nie zostaną definitywnie uzgodnione, jak długo nie wejdą do książek historycznych, tak długo sprzeczne dane będą używane do ukrycia ogromu zbrodni Mao. Widzimy także, jak to samo dzieje się w sprawie ukraińskiego ludobójstwa znanego jako Hołodomor (1932–33). Różne grupy sprzeczają się, czy zginęły trzy miliony, czy 10 milionów, co daje przestrzeń innym grupom on line, które chcą zaprzeczyć, że to się w ogóle zdarzyło.

 

Jeśli w dzisiejszych czasach chcesz, by dane zniknęły, nie próbuj ich ukrywać, po prostu przedstaw cztery inne liczby, które bardzo się różnią i rozpocznij walkę na liczby. To jest historyczna amnezja przez nadmiar informacji.

 

Kiedy w szumie sprzecznych twierdzeń tracimy nie tylko dane, ale także zapis tego, kto co zrobił i powiedział, mamy problem. Widzimy to również w oskarżeniach wysuwanych wobec Milana Kundery w ostatnich 10 latach – że był komunistycznym donosicielem, że był podwójnym agentem, że cała jego twórczość literacka była wynikiem wyrzutów sumienia z powodu zdradzenia władzom komunistycznym innego Czecha.

 

Zamęt i obfitość narracji wokół Kundery prowadzi nas po prostu do całkowitego porzucenia tego autora z powodu wywołanej konfliktem apatii. Już podważono jego reputację. Nigdy nie dowiemy się, czy to, co powiedział w swojej obronie, jest prawdą – brzmi „argument z apatii” – nie powinniśmy więc ufać niczemu, co kiedykolwiek powiedział lub napisał, także jego oskarżeniom komunizmu, także jego teoriom o historycznej amnezji jako narzędziu propagandowym komunizmu. Wszystko to można równie dobrze zapomnieć.

 

Obecnie, aby pozbyć się wroga, nie musisz niczego przeciwko niemu dowodzić. Zamiast tego używasz Internetu do stworzenia sprzecznych oskarżeń i danych. Używasz zamętu, by wzmocnić nienawiść i strach, aż wróg albo zostaje wyrzucony z sieci, a jego historia napisana na nowo, albo wymazany z pamięci milionów poprzez wywołaną konfliktem apatię.

 

Jeśli walka człowieka jest walką pamięci z zapominaniem, jak napisał Kundera, to w kakofonii Internetu mamy olbrzymią maszynę zapominania. Maszynę, która buduje nowe społeczeństwo na ruchomych piaskach Historycznej Amnezji.

 

Milan Kundera Warned Us About Historical Amnesia. Now It’s Happenig Again

Quillette, 31 marca 2019

Tłumaczenie: Małgorzata Koraszewska



Ewan Morrison

Szkocki pisarz i filmowiec, autor sześciu powieści (najnowsza wydana w kwietniu 2019 „Nina X”.)  

 


Skomentuj     Wyślij artykuł do znajomego:     Wydrukuj






Notatki

Znalezionych 1392 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

Palestyńczycy kradną elektryczność, a potem winią Izrael   Tawil   2019-10-18
Syryjskiej wojny domowej nie wywołała zmiana klimatu   Lomborg   2019-10-17
Syzyf znowu marzy   Landes   2019-10-16
Gra Teheranu w ciuciubabkę   Taheri   2019-10-15
BDS: odporny na rozsądek i wiedzę   MacEoin   2019-10-14
ISIS wraca pod skrzydła Turcji   Coughlin   2019-10-13
Pierwsze dymy w następnej wojnie bliskowschodniej   Frantzman   2019-10-12
Walczyli obok USA przez pięć lat, żeby zbombardował ich sojusznik USA z NATO   Frantzman   2019-10-11
Powrót nieumiarkowanych katolików i innych   Koraszewski   2019-10-09
Lekcje z północnej Syrii   Spyer   2019-10-09
Czy palestyńscy przywódcy chcą lepszego życia dla swojej ludności?   Toameh   2019-10-08
Rosjanie i Polacy raz jeszcze   i Andrzej Koraszewski   2019-10-07
Trzech skrajnie prawicowych przywódców zamierza stworzyć telewizję „zwalczającą islamofobię”   Frantzman   2019-10-07
Czy regulowanie antysemityzmu na kampusach jest cenzurą?   Tobin   2019-10-05
Turcja: Alarmująca rozprawa z dziennikarzami, rozpaczliwy apel do ONZ   Bulut   2019-10-03
Co następne dla Turcji? Broń jądrowa!   Bekdil   2019-10-01
Kolejne palestyńskie oszczerstwo o Izraelu i Żydach   Tawil   2019-09-29
Dlaczego Egipt nie chce pomóc Gazie   Toameh   2019-09-25
Kiedy muzułmanie prześladują gejów, jest to wina Żydów   Greenfield   2019-09-24
Jak despoci interpretują umowy z Zachodem   Tawil   2019-09-22
Dlaczego Arabowie nienawidzą Palestyńczyków   Toameh   2019-09-20
Brexit i jego efekty na Bliskim Wschodzie   Gross   2019-09-17
Dlaczego Izraelczycy nigdy nie zapomnieli swojego 9/11   Tobin   2019-09-16
Palestyńczycy: ofiary arabskiej dyskryminacji i rasizmu   Toameh   2019-09-09
Izraelczycy, Palestyńczycy i ”Love Island”   Tsalic   2019-09-08
Negocjacje USA-Taliban: śmiertelna pułapka Kataru   Carmon   2019-09-07
Niebezpieczny stalinizm „przebudzonych” na skrajnej lewicy   Dershowitz   2019-09-07
Czego amerykańscy Żydzi nie rozumieją o BDS   Greenfield   2019-09-06
Odwaga twierdzenia, że nie wszystkie kultury są równe   Hill   2019-09-05
Globalna nieodpowiedzialność: brak procesów ISIS za zbrodnie wojenne   Frantzman   2019-09-04
Czy Autonomia Palestyńska przygotowuje kolejną intifadę?   Tawil   2019-09-02
BBC przedstawia Izrael jako kraj, którego armia krzywdzi palestyńskie dzieci   Plosker   2019-08-29
Muzułmanie przeciwko antysemityzmowi   MacEoin   2019-08-28
W Absurdystanie bez zmian   Koraszewski   2019-08-27
Jak TRUMP rozpoczął wojnę domową między Hamasem a agendą ONZ   Greenfield   2019-08-27
Najdłużej istniejąca teoria spiskowa   MacEoin   2019-08-26
Dlaczego zachodni lewicowcy uwielbiają prawicowych ekstremistów za granicą?   Frantzman   2019-08-26
Iran: chłostanie martwego osła jest daremne   Taheri   2019-08-25
Palestyńczycy: co jest złego w budowaniu szpitala?   Tawil   2019-08-21
Czy Izrael jest państwem bliskowschodnim?   Koraszewski   2019-08-19
Czy Palestyńczycy w Gazie mogą zbuntować się przeciwko Hamasowi?   Toameh   2019-08-18
Chińczycy trzymają się mocno   Koraszewski   2019-08-17
Najnowszy horror ONZ: ignorowani uchodźcy chrześcijańscy   Bulut   2019-08-16
Państwo, naród, społeczeństwo   Koraszewski   2019-08-15
Zaślepienie w sprawie muzułmańskiego antysemityzmu   Julius   2019-08-15
Polowania na czarownice wymagają międzynarodowego działania   Igwe   2019-08-13
"Sprawiedliwość" jest dla lewicy antyizraelskim wytrychem. Nie ma nic wspólnego z prawdziwą sprawiedliwością.     2019-08-12
Barack Obama i ludobójstwa    Isaac   2019-08-10
Słabość cywilizacji i zderzenie barbarii z barbarią   Koraszewski   2019-08-09
Demon ISIS jest w nas wszystkich     2019-08-09
Coraz groźniejszy impas między cywilizacjami   MacEoin   2019-08-07
Dlaczego Palestyńczycy zaatakowali Saudyjczyka?   Toameh   2019-08-03
Jordania podziela obawy Izraela   Koraszewski   2019-08-02
Schadenfreude i skandal w UNRWA   Blum   2019-08-01
Szczęśliwe zakończenie dramatów palestyńczyka prześladowanego za uratowanie rannych Żydów   Blum   2019-07-31
Jordania, pokój i jak niewiele się naprawdę zmieniło   Roth   2019-07-30
Demaskowanie oszukańczych organizacji praw człowieka   Gerstenfeld   2019-07-24
Biafra kiedyś i w przyszłości?   Fitzgerald   2019-07-24
W BDS nie chodzi o bojkot. Chodzi o zamianę Izraela w państwo pariasa.     2019-07-23
Kocha, lubi, szanuje   Koraszewski   2019-07-22
Pora, by Europa przebolała ”najgorszą możliwą umowę”   Coughlin   2019-07-21
Zamienianie Holocaustu w metaforę   Greenfield   2019-07-20
Tylko nie nazywaj jej palestyńską Arabką!   Flatow   2019-07-19
Trzy „nie”, które ustawiły Bliski Wschód na drodze konfliktu   Lipman   2019-07-18
USA i Iran: Co NIE jest mądrą polityką   Rafizadeh   2019-07-16
Dziesięciolecia szczucia na brytyjskich Żydów   Collier   2019-07-16
Zbadaj swoje przesądy   Koraszewski   2019-07-15
"Hamas nie boi się wyborów"   Toameh   2019-07-14
Niemcy: niektóre mowy nienawiści są ”równiejsze od innych”   Bergman   2019-07-12
Słowa Lindy Sarsour, „Jezus był Palestyńczykiem”, ignorują żydowską historię   Frantzman   2019-07-10
Niemcy, które zbroiły Saddama Husajna, mówią, że państwo kurdyjskie zaszkodzi pokojowi   Frantzman   2019-07-09
Palestyńska bieda: kto nie ma udziału w bogactwie?     2019-07-08
Afryka: alarmujący wzrost prześladowań chrześcijan   Bulut   2019-07-07
Palestyńska wojna z przedsiębiorcami   Tawil   2019-07-06
Nie potrzebujemy żadnej edukacji   Collins   2019-07-02
Czy zbliża się wielka wojna?   Koraszewski   2019-07-01
Abstrakcyjna ludzka godność   Ferus   2019-06-30
Moje świadectwo o reparacjach za niewolnictwo   Hughes   2019-06-29
Pamięć o Jazydach i Lalisz w Światowy Dzień Uchodźcy   Frantzman   2019-06-28
Bahrajn dowodzi raz jeszcze: jeśli ”pokój” nie jest etapem do zniszczenia Izraela, to palestyńscy przywódcy nie są zainteresowani     2019-06-27
Nowa kultura politycznej przemocy w Turcji   Bekdil   2019-06-23
Zły sen Arabów: absorbowanie Palestyńczyków   Toameh   2019-06-21
Podtrzymuję to, co napisałam o „Palestynie”   Chesler   2019-06-20
Zakrywanie kultury, żeby ”nie urazić”   Meotti   2019-06-18
Dlaczego geje stają po stronie kultur, które ich mordują?   Rosenthal   2019-06-17
Szanse rozmowy o prawdziwym arabsko-izraelskim pokoju na konferencji w Bahrajnie   Bryen   2019-06-16
Palestyńczyk wbija nóż i natychmiast pojawiają się usprawiedliwienia   Flatow   2019-06-15
Oczywiście Palestyńczycy nie potrafią się rządzić. Bowiem w rzeczywistości nie chcą zbudować państwa – chcą zniszczyć inne państwo     2019-06-11
(Niezbyt) ukryte manipulacje mediów   Cohen   2019-06-10
Nigdy więcej   Lewin   2019-06-10
Rezerwiści na służbie walczą o Izrael na amerykańskich kampusach uniwersyteckich   Greenfield   2019-06-09
Biały terroryzm on line: identyfikowanie potencjalnych zagrożeń   Michael Davis   2019-06-08
Problem w Niemczech jest większy niż ”jarmułka”   Tobin   2019-06-08
Świat jest dziwaczny, skoro jedynym człowiekiem, który naprawdę próbuje pomóc Palestyńczykom, jest Jared Kushner – a wszyscy inni są przeciwko     2019-06-07
Dlaczego ”New York Times” próbuje storpedować plan pokojowy Trumpa?   Dershowitz   2019-06-04
Długie życie Roberta Bernsteina   Koraszewski   2019-06-03
WHO, Francja i flirtowanie z antysemityzmem   Yemini   2019-06-02
Dlaczego Palestyńczycy są tak przeciwni „Umowie Stulecia”?   Kedar   2019-06-01
Nowa lista Hamasu ze ”zdrajcami”   Toameh   2019-05-31
Akademicka wolność dla mnie, ale nie dla ciebie   Altabef   2019-05-29

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

Schadenfreude



Pseudonaukowa histeria...


Panstwo etc



Biły się dwa bogi


 Forma przejściowa


Wstęga Möbiusa


Przemysł produkcji kłamstw


Jesteś tym, co czytasz,



Radykalne poglądy polityczne


Einstein



Socjologia



Allah stworzyl



Uprzednie doświadczenie



Żydowski exodus



PRL Chrystusem narodów



Odrastające głowy hydry nazizmu



Homeopatia, wibracje i oszustwo


Żołnierz IDF



Prawo powrotu



Mózg i kodowanie predyktywne



Nocna rozmowa



WSzyscy wiedza



Nieustający marsz



Oświecenie Pinker



Alternatywna medycyna zabija



Kobiety ofiarami



Prometeusz



modyfikowana pszenica



Arabowie



Roboty będą uprawiać ziemię



Sumienie, czyli moralność bez smyczy



Skomplikowana ewolucja



Argument neuroróżnorodności



Nowe badanie pamięci długotrwałej


Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Malgorzata, Andrzej, Marcin, Henryk