Prawda

Wtorek, 19 marca 2024 - 12:06

« Poprzedni Następny »


Tego dnia narodziła się izraelska demokracja


Aron White 2017-02-17

Pierwszy rząd Izraela
Pierwszy rząd Izraela

14 lutego były 68. urodziny Knesetu. 14 lutego 1949 r. zebrał się pierwszy Kneset izraelski pod przewodnictwem wybranego premiera, Davida Ben Guriona, zaznaczając moment kluczowy w najbardziej niezwykłym i niedocenianym aspekcie historii Izraele – historii demokracji izraelskiej.

Większość ludzi przyjmuje za rzecz oczywistą, że Izrael jest demokracją, ale w rzeczywistości co najmniej trzy cechy powodują, że demokracja izraelska jest znaczącym osiągnięciem, wartym świętowania:


1. Niedemokratyczna kultura, z której wyrosła


Wyjątkową cechą demokracji izraelskiej jest to, że wydaje się, jakby wyrosła z niczego. Izrael nie odziedziczył systemu demokratycznego – na początku XX wieku, kiedy marzenie syjonistów zaczynało nabierać kształtów, kraj, który miał stać się państwem Izrael, był pod rządami Osmanów, którzy rządzili przez autokratyczną monarchię. Pierwsi przywódcy syjonistyczni, tacy jak Ben Gurion i Weizman, sami wyrośli w Imperium Rosyjskim; reżimie carskim, nie zaś demokratycznym. I przez pierwsze trzy lata istnienia Izraela jego populacja podwoiła się (co samo w sobie jest wyjątkowym wyczynem) z powodu imigracji – a większość imigrantów pochodziła z Europy Wschodniej i krajów arabskich Bliskiego Wschodu, a więc znowu bez żadnego doświadczenia życia pod demokratycznymi rządami. Miejsce, założyciele i obywatele Izraela nie mieli żadnego doświadczenia demokracji – skąd więc wzięła się demokracja izraelska?


Jedną z najbardziej przekonujących odpowiedzi jest to, że korzenie demokracji izraelskiej leżą w historii społeczności żydowskich w Diasporze. W znacznej części żydowskiej Diaspory Żydzi mieli pewien stopień autonomii i wybierali ludzi do przewodzenia swoim społecznościom; ta idea wywodzi się z Talmudu, w którym napisano: „Nie mianujemy przywódców bez skonsultowania tego najpierw ze społecznością” (Traktat Berachot 55a). Biblia, choć popiera system monarchiczny, ogranicza użycie władzy przez monarchę, jak również dzieli władzę między kapłanów, króla i proroków. Długie doświadczanie cierpień przez Żydów w Diasporze z rąk tyrańskich władców mogło także prowadzić pierwszych syjonistów do uznania demokracji za najlepszy system rządów. Niezależnie od tego, czy jest to wyjaśnieniem, czy też są jakieś inne powody, demokracja izraelska w żadnym wypadku nie była z góry przesądzona, biorąc pod uwagę okoliczności założenia Izraela.


2. Wojna domowa?


Obecnie traktujemy także jako rzecz oczywistą, że Izraelowi udało się utrzymać konsensus w sprawie prawomocności Knesetu i że wszyscy zgodzili się dostosować do reguł demokracji – ale w tamtych okolicznościach  - powtórzmy – nie była to rzecz przesądzona. W XX wieku wiele państw zdobyło niepodległość i w wielu z nich napięcia między różnymi grupami lub ideologiami doprowadziły do kwestionowania prawomocności reguł, czasami prowadząc do ruchów separatystycznych, powstań a także wojen domowych. W dniu założenia Izrael także miał wielkie podziały między swoimi przywódcami politycznymi. W walce o powstanie państwa Izrael główny udział miały dwie organizacje obronne: Hagana, organizacja obronna głównego nurtu, którą w 1948 r. dowodził David Ben Gurion, i Irgun, organizacja obronna dowodzona w 1948 r. przez Menachema Begina. Obie te grupy paramilitarne broniły wsi żydowskich przed atakami arabskimi, ale opierały się na innej ideologii, Hagana była w szeroko pojętym obozie lewicowego syjonizmu, a Irgun w obozie „rewizjonistycznego” syjonizmu. Mieli różne opinie jak zdobyć niepodległość i jak reagować na ataki arabskie na powstający Jiszuw i na wiele innych spraw. Po ogłoszeniu powstania państwa Izrael Ben Gurion oświadczył, że jego organizacja, Hagana, stanie się Izraelską Siłą Obronną (IDF) i że Irgun, grupa Menachema Begina, musi zostać rozwiązana jako niezależna grupa i przejść pod panowanie Ben Guriona. Kiedy Ben Gurion dowiedział się, że transport broni dla Irgunu przybywa w czerwcu 1948 r. z Menachemem Beginem na pokładzie, Ben Gurion rozkazał IDF przechwycenie tego statku (Altalena), by zapewnić, że Irgun nie będzie kontynuował jako niezależna siła zbrojna. IDF wykonała rozkaz i kiedy statek Irgunu dotarł do Tel Awiwu, ostrzelano go z moździerzy.  


Zatrzymajmy film w tym miejscu – w kraju, który właśnie uzyskał niepodległość, istnieją dwie grupy zbrojne: IDF żąda, by Irgun uznał jej władzę i strzela z moździerzy do statku Irgunu, na pokładzie którego znajduje się jego przywódca. Każdy badacz historii XX wieku powie ci, że taka walka między dwiema grupami na samym początku państwowości zapowiada początek rewolty lub wojny domowej; to zdarzyło się w Angoli  w 1975 r. i jest to podobna sytuacja do tej, jaka była w Erytrei w 1972 r., by pokazać parę przykładów. Niemniej, mimo faktu, że IDF ostrzelała statek, Begin nakazał swoim ludziom wstrzymanie ognia. Zaakceptował zwierzchność Ben Guriona i IDF i rozwiązał Irgun jako niezależną siłę zbrojną.  Begin zaakceptował legalną władzę Ben Guriona i Knesetu i przez kolejne dwadzieścia dziewięć lat siedział w ławach opozycji, aż został wybrany na stanowisko premiera w 1977 r. Dowódca grupy paramilitarnej, który wstrzymał ogień i zaakceptował  demokratycznie wybraną władzę, siedząc w opozycji przez niemal trzydzieści lat, nigdy nie zwracając się ku przemocy politycznej – jest to wyjątkowe zjawisko i to uratowało rodzącą się demokrację izraelską. Zaakceptowano jako prawomocne demokratyczne instytucje państwa Izrael i tę akceptację potwierdziła olbrzymia większość społeczeństwa izraelskiego – rzadkie osiągnięcie w kraju, który dopiero co uzyskał niepodległość.

 


Menachem Begin przeciwstawiał się Ben Gurionowi w Knesecie, nie zaś poprzez przemoc
Menachem Begin przeciwstawiał się Ben Gurionowi w Knesecie, nie zaś poprzez przemoc

3. Wachlarz wyzwań, przed jakimi stała ta demokracja


Tak więc demokratyczny początek Izraela był mało prawdopodobny i konsensus co do politycznej prawomocności parlamentu również nie był oczywisty. Fakt jednak, że Izrael zachował demokrację przez 68 lat jest także niezwykły z powodu wachlarza wyzwań, przed jakimi ten kraj stał i nadal stoi. Izrael jest w nieustannym stanie wojny; przetrwał trzy wojny, w których wrogowie zmierzali do jego unicestwienia (plus sześć innych wojen), dwie intifady, tysiące rakiet, niezliczone porwania samolotów, zamachy samobójcze i ataki nożownicze oraz nieustanne groźby wojny i zniszczenia ze strony swoich sąsiadów. Izrael ma dwudziestoprocentową mniejszość, której znaczna część jest wroga wobec istnienia Izraela jako państwa żydowskiego, a niektórzy chwycili za broń przeciwko Izraelowi. Żydowska populacja Izraela jest podzielona wzdłuż niezliczonych społecznych linii uskokowych – aszkenazyjczycy/sefardyjczycy, religijni/świeccy, lewica/prawica oraz według krajów pochodzenia.  Rządy Izraela zawsze były koalicyjne i żadna partia nigdy nie zdobyła absolutnej większości. W Izraelu trwa ożywiona debata - Michael Oren wskazuje, że 5% populacji Izraela wyszło na ulice w społecznych protestach w 2011 r., co jest odpowiednikiem 15 milionów protestujących w Ameryce. Mimo jednak wszystkich tych wyzwań Izrael pozostał demokratyczny i zjednoczony, nigdy nie uciekając się do rządów autorytarnych.


Jest bardzo niewiele krajów na świecie, które pozostawały demokratyczne od 1948 do 2017 r. bez żadnych przerw. W 2016 r. Economist Intelligence Unit dał Izraelowi ocenę jego demokracji na 7,85, blisko oceny USA (7,98) i Francji (7,92). W 68. urodziny Knesetu bez obaw można powiedzieć, że demokracja izraelska, jest równie silna jak zawsze.


On this day in 1949,  Israeli democracy was born

UK Media Watch, 14 lutego 2017

Tłumaczenie: Małgorzata Koraszewska

 



Aron White

Studiował politologie i stosunki międzynarodowe na  University of London.Członek Committee for Accuracy in Middle East Reporting in America (CAMERA).


Skomentuj Tipsa en vn Wydrukuj






Syjonizm

Znalezionych 351 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

Róża Melcerowa - syjonistka i feministka   Walter   2024-03-04
Jak działa kampania „przemocy osadników”.Jednym z wielu niepokojących aspektów kampanii mającej na celu kryminalizację izraelskiej ludności cywilnej jest to, że najwyraźniej jest to pierwszy cel. Następny? IDF.   Glick   2024-02-29
Porwani przez Hamas i ślepota moralna   Collins   2024-02-28
Przykro mi, ale nie ma rozwiązania w postaci dwóch państwUdawanie, że można zawrzeć porozumienie z przywódcami palestyńskimi, otwiera jedynie drzwi do kolejnego 7 października. Izraelczycy nie dadzą się oszukać.   Taub   2024-02-24
Spór o reformę sądownictwa ośmielił wrogów Izraela   Toameh   2024-02-19
Kiedy terroryści rządzą   Bryen   2024-02-18
Izraelczycy nie zgodzą się na nic innego niż pełne zwycięstwo w GazieWykorzystywanie losu porwanych, aby skłonić Izrael do poddania się Hamasowi, jest chorą, manipulacyjną strategią, która jest skazana na polityczną porażkę   Taub   2024-02-12
Dekret prezydencki Bidena powinien nakładać sankcje na Palestyńczyków   Bard   2024-02-09
Arabscy obywatele Izraela wiedzą, że wygrali   Tawil   2024-02-08
Nowy wojskowy mesjasz izraelskiej lewicyWspólny amerykańsko-izraelski plan obalenia Netanjahu z generałem Gadim Eisenkotem w roli głównej zyskuje na popularności w miarę postępu wojny w Gazie   Taub   2024-02-02
Pusty Dzień Pamięci o HolokauścieCi, którzy popierają zawieszenie broni, aby umożliwić ludobójczemu ruchowi antysemickiemu, takiemu jak Hamas, dokonywanie kolejnych rzezi Żydów, nie powinni udawać, że opłakują Sześć Milionów.   Tobin   2024-01-28
Nadwrażliwy Sąd Najwyższy Izraela popełnia dwa błędyNajwyższa władza prawna w kraju pogłębia swoje niepokojące tendencje antydemokratyczne, pokazując, że jest głucha na nastroje narodowe   Taub   2024-01-25
Bezpieczeństwo i solidarność   Collins   2024-01-20
Zwycięstwo jest ważniejsze niż wsparcie USAPremier Izraela Benjamin Netanjahu i jego ministrowie muszą pamiętać, że Izrael nie jest amerykańskim państwem wasalnym.   Glick   2024-01-19
Język propagandy sowieckiej. Postępowy antysyjonizm i trujące dziedzictwo nienawiści zimnowojennej.   Tabarovsky   2024-01-17
Niepokojące rozmowy i gorzkie prawdy   Collins   2024-01-11
Zrozumienie Bliskiego Wschodu wymaga znajomości różnicy między Szalom i Salam   Amos   2024-01-08
Izrael ma prawa   Bryen   2024-01-05
Czy Biden chce, żeby Izrael przegrał wojnę?   Williams   2023-12-27
Ta wojna przyspiesza integrację charedim z izraelskim głównym nurtem     2023-12-22
Ponura przyszłość Izraela: wojna na wyczerpanie na wszystkich frontach   Morris   2023-12-19
Nie stosujcie wobec Żydów dziwacznej, teoretycznie chrześcijańskiej etyki     2023-12-17
Co uchodzi za normalne?   Collins   2023-11-29
Blinken ma klapki na oczach   Bard   2023-11-22
Będziemy się bronić - List z Tel Awiwu   Taub   2023-11-18
List otwarty do Gerszona Baskina i izraelskiego obozu pokojowego   Landes   2023-11-10
Drogi świecie, nie obchodzi mnie to   Lewis   2023-11-08
Dlaczego w Izraelu czuję się jak w domu   Mozias Slavin   2023-11-06
Prawdziwie „proporcjonalną” reakcją na Hamas jest jego eliminacja   Altabef   2023-10-20
Dlaczego Izrael musi prowadzić wojnę ma pełną skalę     2023-10-17
Wojna do samego końca   Greenfield   2023-10-10
Ameryka zdradziła Izrael   Leibovitz   2023-10-09
Porozumienia z Oslo – jak zawiódł izraelski wywiad   i Yigal Carmon   2023-09-30
Zwykła kobieta na wojnie   Oren   2023-09-20
Modlitwa za rok 5784   Glick   2023-09-16
Syryjska Żydówka odpowiada na zarzuty o dyskryminacji przez Aszkenazyjczyków     2023-08-31
Czy nadawanie priorytetu wolności od terroryzmu jest rasizmem?   Tobin   2023-08-28
O dalekim Izraelu raz jeszcze   Koraszewski   2023-08-24
Walka lub ucieczka.Gdzie jest patriotyzm ludzi, którzy opuszczają Izrael z powodu zawirowań politycznych?   Collins   2023-08-20
"Telegraph" legitimizuje nazistowską analogię   Levick   2023-08-18
Idź i wróć człowiekiem. Książka Andrzeja Koraszewskiego   Tabisz   2023-08-12
Nasza odwieczna walka o Syjon   Chesler   2023-08-07
Prawo i anarchia   Collins   2023-07-29
Napisany 100 lat temu esej Davida Lloyd George’a o antysemityzmie i syjonizmie   Lloyd   2023-07-28
W jakiej sprawie płonie Izrael?   Koraszewski   2023-07-26
Pokój z widokiem na morderców   Koraszewski   2023-07-23
Widmo krąży po Europie   Koraszewski   2023-07-21
Niektórzy ludzie lewicy i Arabowie są oburzeni promowaniem wzajemnego szacunku i równości między izraelskimi Żydami i Arabami     2023-07-18
Zrozumieć prawdziwe pochodzenie karykatury z “New York Timesa”. Jak antysemicka propaganda sowiecka przenika współczesny lewicowy antysyjonizm   Tabarovsky   2023-07-16
Dlaczego władze palestyńskie nienawidzą archeologów   Flatow   2023-07-09
Izrael musi przestać używać nazwy „Zachodni Brzeg” dla „Judei i Samarii”   Fitzgerald   2023-06-30
Prokuratorzy spalonej ziemi.Prokuratorzy Netanjahu, dowódcy policji i media zamierzają walczyć do samego końca.   Glick   2023-06-29
Jedyne miejsce na Bliskim Wschodzie, gdzie mniejszości rozkwitają   Abdul-Hussain   2023-06-27
List do Kena Rotha: Demonizowanie Izraela przez wykorzystywanie Holokaustu   Steinberg   2023-06-10
We wszystkim, co ma związek z wodą, Izrael jest światowym liderem   Fitzgerald   2023-06-04
Nie nazywaj promowania antysyjonizmu wśród młodzieży żydowskiej „dialogiem”   Tobin   2023-06-01
Kiedy Arabowie zaproponowali wymianę ludności: swoich Żydów za palestyńskich uchodźców Arabów     2023-05-29
Jestem głęboko zaniepokojony tym, że Departament Stanu jest głęboko zaniepokojony   Flatow   2023-05-28
Najdziwaczniejszy kraj pod słońcem   Koraszewski   2023-05-27
Problem Departamentu Stanu z Izraelem   Bard   2023-05-26
„Economist” rzuca fałszywe oskarżenie „faszyzmu” na syjonistycznego przywódcę   Levick   2023-05-24
List izraelskiego ambasadora jest błędny   Pandavar   2023-05-16
Rakiety i ataki hipokryzji   Collins   2023-05-13
Między motylami i rakietami   Collins   2023-05-12
Izraelskie marzenie   Collins   2023-05-04
Izrael jest antyrasistowski, antykolonialny, antyfaszystowski (i był od samego początku)Powstanie Izraela nie było cudem, ale epizodem ogromnej odwagi moralnej i militarnej   Herf   2023-05-03
Czego nie rozumieją autorzy artykułów, którzy twierdzą o “realnym istnieniu jednego państwa”   Frantzman   2023-05-01
Więcej niż cud: Izrael ma 75 lat    Jacoby   2023-04-27
Ilu ludzi można by było uratować, gdyby Izrael odrodził się w 1938 zamiast w 1948 roku? (plakaty)     2023-04-25
Dlaczego Izrael jest oceniany inaczej.Międzynarodowe wyzwania Jerozolimy   Horowitz   2023-04-21
Izraelski laureat Nagrody Nobla wyraża poparcie reformy sądownictwa   Fitzgerald   2023-04-18
Opowieść o dwóch osiedlach   Greenfield   2023-04-03
Jak rozsądna jest reforma sądownictwa w Izraelu?   Tsalic   2023-03-27
Izraelskie protesty – nie mogę dłużej milczeć   Chesler   2023-03-23
Izrael jest podzielony, ale palestyńscy terroryści biorą na cel wszystkich Żydów   Flatow   2023-03-21
92,5% Palestyńczyków zabitych w tym roku było członkami grup terrorystycznych lub brali czynny udział w atakach     2023-03-14
Jak piąty marca stał się pamiętnym dniem dla Żydów w Iraku   w Izraelu   2023-03-12
Błędne przekonania o Żydach Mizrahijczykach i izraelskiej polityceOdpowiedź na artykuł Sama Shubego   Julius   2023-03-11
Odrażający atak na arabską wioskę     2023-03-02
Żydzi mają rdzenne prawa do Wzgórza Świątynnego   Trotter   2023-02-09
Dlaczego Netanjahu ma rację, chcąc zreformować wszechpotężny Sąd Najwyższy   Kontorovich   2023-02-06
Demokracja w Izraelu jest zagrożona – ale nie z tego powodu, o którym myślisz     2023-01-25
Tymi, którzy atakują status quo w Jerozolimie, są krytycy Izraela   Bard   2023-01-21
Nowa książka obala mit, że „spisek syjonistyczny” zmusił Żydów do opuszczenia Iraku     2023-01-09
Klauzula sumienia w Izraelu i w Polsce   Koraszewski   2022-12-30
Demokracja w Izraelu   Dershowitz   2022-12-29
Izrael to nie Kanada, więc nie będziemy zachowywać się tak jak oni   Altabef   2022-12-23
Długi historyczny rodowód antysemickich („antysyjonistycznych”) Żydów   Amos   2022-11-13
Netanjahu nadaje treść słowom „Nigdy więcej”, po raz kolejny   Pandavar   2022-11-11
Poranek po dniu wyborów   Collins   2022-11-05
Izrael wczoraj i dziś   Koraszewski   2022-11-04
Narracja o „przemocy osadników” i wybory do Knesetu   Blum   2022-10-29
Niebezpieczeństwa państwa Palestyna: wielowymiarowe zagrożenia dla Izraela   Sherman   2022-10-28
Sprawa Jerozolimy jest bardziej złożona niż myślisz   Julius   2022-10-18
Palestyńczycy i ich język   Rosenthal   2022-09-29
Przed krytykowaniem Izraela USA powinny posprzątać u siebie w domu   Bard   2022-09-26
Antysyjonizm i jego korzenie   Frantzman   2022-09-24
Żydowska historia miasta Betar i fałszerstwo osiedla Battir   Rose   2022-09-23
Aby Izrael był bezpieczny, musi pogrzebać złudzenia Oslo   Glick   2022-09-22
Syjonizm wygrał. Dlaczego więc nadal jest atakowany 125 lat po Bazylei?   Tobin   2022-09-01

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

Lekarze bez Granic


Wojna w Ukrainie


Krytycy Izraela


Walka z malarią


Przedwyborcza kampania


Nowy ateizm


Rzeczywiste łamanie


Jest lepiej


Aburd


Rasy - konstrukt


Zielone energie


Zmiana klimatu


Pogrzebać złudzenia Oslo


Kilka poważnych...


Przeciwko autentyczności


Nowy ateizm


Lomborg


„Choroba” przywrócona przez Putina


„Przebudzeni”


Pod sztandarem


Wielki przekret


Łamanie praw człowieka


Jason Hill


Dlaczego BIden


Korzenie kryzysu energetycznego



Obietnica



Pytanie bez odpowiedzi



Bohaterzy chińskiego narodu



Naukowcy Unii Europejskiej



Teoria Rasy



Przekupieni



Heretycki impuls



Nie klanial



Cervantes



Wojaki Chrystusa


Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Małgorzata, Andrzej, Henryk