Prawda

Niedziela, 17 listopada 2019 - 03:40

« Poprzedni Następny »


Największy zdecentralizowany pomnik pamięci na świecie


Tom Gross 2019-05-03


Najmłodsza jest Jiřina Pfefferova, która miała zaledwie osiem miesięcy, kiedy deportowano ją do Terezina. Rodzice mojej babki także byli deportowani do Terezina w tym samym tygodniu co niemowlę Jiřina — to były 75 urodziny mojego dziadka — a później zostali zamordowani w Treblince...

Do 14 roku życia cudowne dziecko, Petr Ginz, napisał pięć powieści i sam je ilustrował rysunkami. Został zabity w wieku 16 lat. Petr marzył o dotarciu na księżyc i kopię jego rysunku „Ziemia widziana z Księżyca” zabrał ze sobą izraelski astronauta Ilan Ramon, którego matka i babka ocalały z Auschwitz, do amerykańskiego wahadłowca kosmicznego  Columbia. Wahadłowiec rozpadł się przy ponownym wchodzeniu w atmosferę Ziemi 1 lutego 2003 roku, niszcząc kopię rysunku Petra.



Kafka, urodzony i wychowany w historycznym, żydowskim getcie Pragi na krótko przed tym, jak zostało zdemontowane, zmarł przed wojną. Jednak jego trzy siostry (Gabriele, Valerie i Ottilie) zamordowano w komorach gazowych.


Milena Jesenska (kochanka Kafki), zdjęcie powyżej, chociaż nie była Żydówką, odmówiła opuszczenia swojego kręgu żydowskich pisarzy i redaktorów, i została z nimi deportowana do Ravensbrück, gdzie zmarła 17 maja 1944 r.



Anna Jaretzki była nieżydowską prawnuczką pruskiego księcia, którego portret (powyżej) wisi w Londynie w Wallace Collection. Książę miał romans z piętnastolatką o imieniu Emilie, ku dezaprobacie królewskiej rodziny. Dlatego ich córka, Charlotte, została zarejestrowana pod nazwiskiem żydowskiego krawca księcia, Isadore Gottschalka. Chociaż Charlotte nie była Żydówką, naziści uznali, że była nią jej wnuczka, Anna. Tak więc, w lipcu 1942 roku, 104 lata po „niepoprawnym” zarejestrowaniu, deportowali Anne jako „częściowo Żydówkę” do Terezina, gdzie zmarła na tyfus. Kilku krewnych Anny było wysoko postawionymi nazistami, którzy uczestniczyli w ludobójstwie europejskich Żydów. Takie było kompletne szaleństwo tego, co było Holocaustem.



Oddawanie czci martwym, kamień za kamieniem


Praga cierpi na godną ubolewania publiczną amnezję w kwestii Holocaustu, ale maleńkie prywatnie pomniki utrzymują przy życiu pamięć o żydowskiej kulturze tego miasta


Praga, jak wie każdy odwiedzający, jest oszałamiająco piękna. Na szczęście nieruszona przez wojenne bombardowania ani przez komunistyczne niszczenie, zachowuje swoją architektoniczną wspaniałość. Jej zakręty i kamienie brukowe, kopuły i iglice, ozdoby Art Nouveau i habsburski splendor nadają jej baśniową jakość. Z wyjątkiem Franza Kafki, jak pisze Milan Kundera w Księdze śmiechu i zapomnienia, Praga jest także „miastem bez pamięci”, gdzie „nikt niczego nie pamięta”. Jest to szczególnie prawdziwe, jak mi się wydaje, w sprawie Holocaustu. 


W pewnym momencie Praga miała proporcjonalnie trzecią najwyższą populację żydowską na świecie. Wiele wybitnych postaci w świecie kultury, w handlu, przemyśle i bankowości na obszarze będącym obecnie Republiką Czeską było Żydami; wielu z nich lub ich krewnych zabito w czasie Holocaustu.  


Kafka, urodzony i wychowany w historycznym, żydowskim getcie Pragi na krótko przed tym, jak zostało zdemontowane w 1890 latach, zmarł jeszcze przed wojną. Jednak jego trzy siostry (Gabriele, Valerie i Ottilie) zamordowano w komorach gazowych.


Sigmund Freud, urodzony w czeskiej prowincji Morawy w rodzinie o długiej linii rabinów, przeniósł się do Wiednia na studia medyczne, a potem uciekł do Londynu w 1938 roku. Ale cztery siostry Freuda zginęły w obozach: Mitzi, lat 81 i Paula, lat 78, zostały przetransportowane do Theresienstadt (Terezin, po czesku) na północ od Pragi i zabrane stamtąd do obozu zagłady Mały Trościeniec w pobliżu Mińska. Dolfi, lat 80, zmarła w Terezinie z powodu wewnętrznego krwotoku wywołanego przez zagłodzenie, a Rosę, 82, zabito w Treblince.


Kompozytor Gustav Mahler, urodzony w żydowskiej rodzinie w Czechach, zmarł przed wojną. Ale jego siostrzenica, Alma Rose, określana jako jedna z najznakomitszych i najmniej znanych muzyków Europy, została zmuszona do prowadzenia kobiecej orkiestry w Auschwitz zanim ją zabito. Była deportowana jako Żydówka, mimo że nawróciła się na katolicyzm.


Niemniej niewielu Czechów wie o tym lub jest świadoma losu dziesiątków tysięcy czeskich Żydów zamordowanych w Zagładzie – często przy kolaboracji Czechów. Nigdzie w Pradze nie ma oficjalnego pomnika upamiętniającego ich, nawet tablicy upamiętniającej, nie mówiąc już o muzeum lub centrum tego rodzaju, jakie ma teraz większość stolic Europy oraz miasta w Argentynie, USA, Australii, Brazylii, Chinach, Meksyku, Południowej Afryce i innych.


Jest płyta upamiętniająca w synagodze Pinkas w Pradze, ale nie jest to publiczna tablica, ale prywatna inicjatywa żydowskiej społeczności, za obejrzenie której trzeba zapłacić za bilet wstępu. Jest także pomnik na stacji kolejowe przedstawiający Nicholasa Wintona, Brytyjczyka, który pomógł uratować 669 czeskich dzieci w Kindertransport. Nie zastąpi to jednak prawdziwego pomnika ofiar Holocaustu w centrum Pragi, tego rodzaju, jaki jest w Berlinie, Wiedniu i gdzie indziej. Jedynym publicznym upamiętnieniem ofiar Holocaustu w Pradze są stolpersteine (“kamienie pamięci”), wielkości kostki brukowej, pokryte mosiądzem kamienie, które są osadzone jako część chodnika przed domami, gdzie żyły ofiary. Za te kamienie płacą rodziny lub przyjaciele ofiar i mogą kosztować do 250 euro za sztukę, włącznie z miejscowymi opłatami.


Rozpoczął ten projekt niemiecki artysta Gunter Demnig w 1996 roku w dzielnicy Berlina, Kreuzberg, a obecnie zwyczaj rozprzestrzenił się w całej Europie. Każdy kamień ma ten sam format, podaje nazwisko ofiary i daty urodzenia, deportacji i śmierci. Każdy stolperstein robi ręcznie w Berlinie jeden człowiek, Michael Friedrichs-Friedländer. Robi do 450 kamieni co miesiąc. Dzisiaj jest ponad 70 tysięcy stolpersteine zainstalowanych w 2000 miast w 24 krajach w Europie. Szwecja i Dania zostaną dodane w tym roku, podnosząc całość do 26 krajów. Jest to największy na świecie zdecentralizowany pomnik pamięci.


Stolpersteine są umieszczane pojedynczo lub po dwa i dla całych rodzin. W jednym wypadku, przed żydowskim sierocińcem w Hamburgu, jest 34 kamieni ułożonych razem, za które zapłacił ktoś dobry, kto chciał upamiętnić dzieci deportowane z tego sierocińca.


W Pradze jest 311 stolpersteine rozrzuconych po mieście i 41 innych zostanie dodanych w tym roku. Tylko mały odsetek żydowskiej populacji miasta ma te kamienie pamięci: według spisu powszechnego z 1930 roku w tym, co obecnie jest Republiką Czeską, było 117 551 Żydów. Niektórzy uciekli, ale olbrzymia większość została zabita. Ponieważ nie ma szczątków ofiar, którzy zostali zagazowani i spaleni, stolpersteine stały się w praktyce zastępstwem grobu lub kamienia nagrobnego. Niemniej władze miejskie pozostawiają je w brudne i zaszargane, co często opłakiwałem, przechodząc obok nich. To nie wydaje się być wynikiem antysemityzmu – Czesi należą do najmniej antysemickich narodów w Europie – ale braku zainteresowania.


Dodała mi otuchy wiadomość, że Trevor Sage, emerytowany Brytyjczyk, który mieszka w Pradze, był tak zaniepokojony ich marnym stanem i faktem, że niektóre zniknęły, że postanowił czyścić je i się nimi opiekować, kamień po kamieniu. Sage, który ma 59 lat, nie jest Żydem i ma żadnych osobistych lub rodzinnych związków z Holocaustem. W ostatnich miesiącach jednak stolpersteine stały się jego pasją. Mówi mi, że uważa to za swój „obowiązek utrzymywanie ich w dobrym stanie i zachowanie ich pamięci”, bo wielu krewnych, którzy pomogli je umieścić, to starsi ludzie, którzy żyją za granicą: w Ameryce, Wielkiej Brytanii lub Izraelu.


Utrzymuje każdy kamień szczególnie czysto w dniu urodzin ofiary, a na tegoroczny Jom HaSzoah (żydowski dzień pamięci Holocaustu, który w tym roku przypada na 1-2 maja) po raz pierwszy zwerbował zespół wolontariuszy, głównie spośród zagranicznej populacji Pragi, by wyczyścić wszystkie 311 kamieni. Mówi, że zainspirował go człowiek z Salzburga, który robi to samo.


Trevor założył stronę Facebooka, Stolpersteine Prague, gdzie są szczegóły i lokalizacja każdego stolperstein w mieście i fotografie 195 ofiar, które udało mu się znaleźć z pomocą ich rodzin.  


Najmłodsza jest Jiřina Pfefferova, która miała zaledwie osiem miesięcy, kiedy deportowano ją do Terezina 23 lipca 1942 roku, i dwa lata i jedenaście miesięcy, kiedy zabrano ją do Auschwitz i zagazowano 6 października 1944 roku. Jej siostra, Alena, zabita z nią razem, miała siedem lat. Rodzice mojej babki także byli deportowani do Terezina w tym samym tygodniu co niemowlę Jiřina — to były 75 urodziny mojego dziadka — a później zostali zamordowani w Treblince. Najstarsza osobą upamiętnioną przez kamień jest Berta Krumpelesova, która miała 83 lat, kiedy zamordowano ją w Terezinie.


Wśród innych stolpersteine, które poszedłem zobaczyć, był kamień dla Petra Ginza, bardzo utalentowanego chłopca – między ósmym a czternastym rokiem życia napisał pięć powieści i zilustrował je własnymi rysunkami – deportowano go do Terezina i potem zabito w Auschwitz.


Jego pamiętnik, pisany kiedy miał 13 i 14 lat, opublikowany po angielsku jako The Diary of Petr Ginz 1941-1942, porównuje się do pamiętnika Anne Frank. Petr marzył o dotarciu na księżyc i kopię jego rysunku „Ziemia widziana z Księżyca” (za pozwoleniem Jad Vaszem) zabrał ze sobą izraelski astronauta Ilan Ramon, którego matka i babka ocalały z Auschwitz, do amerykańskiego wahadłowca kosmicznego  Columbia. Wahadłowiec rozpadł się przy ponownym wchodzeniu w atmosferę Ziemi 1 lutego 2003 roku, niszcząc kopię rysunku Petra.


Wśród innych stolpersteine są kamienie dla Mileny Jesenskiej (kochanki Kafki)  i Gideona Kleina, młodego czeskiego kompozytora. Klein został deportowany do Terezina w grudniu 1941 roku wraz z dwoma innymi utalentowanymi muzykami żydowskimi, Pavlem Haasem (który był uczniem Janáčka) i Viktorem Ullmannem (uczniem Schoenberga). W 1944 roku Klein został deportowany do Auschwitz, gdzie pracował jako niewolnik i umarł w styczniu 1945 roku. Milena Jesenska, chociaż nie była Żydówką, odmówiła opuszczenia swojego kręgu żydowskich pisarzy i redaktorów, i została z nimi deportowana do Ravensbrück, gdzie zmarła 17 maja 1944 roku.


Najbardziej chyba niezwykły stolperstein w Pradze jest dla Anny Jaretzki. Anna była nieżydowską prawnuczką pruskiego księcia, Księcia Augusta, którego portret (powyżej) wisi w Londynie w Wallace Collection. Książę miał romans z piętnastolatką o imieniu Emilie, ku dezaprobacie królewskiej rodziny. Dlatego, dla uniknięcia jakichkolwiek możliwych roszczeń do majątku rodziny królewskiej – książę był jednym z najbogatszych ludzi w Europie - ich córka, Charlotte (urodzona w 1838 roku), została zarejestrowana pod nazwiskiem żydowskiego krawca księcia, Isadore Gottschalka. Chociaż Charlotte nie była Żydówką, naziści uznali, że była nią jej wnuczka, Anna. Tak więc, w lipcu 1942 roku, 104 lata po „niepoprawnym” zarejestrowaniu, deportowali Anne jako „częściowo Żydówkę” do Terezina, gdzie zmarła na tyfus. Kilku krewnych Anny było wysoko postawionymi nazistami, którzy uczestniczyli w ludobójstwie europejskich Żydów. Takie było kompletne szaleństwo tego, co było Holocaustem.


Pierwsza publikacja w : Standpoint


The largest dencedntralized memorial in the world

1 maja 2019

Tłumaczenie: Małgorzata Koraszewska



Tom Gross 

Były korespondent gazety "Sunday Telegraph" w Jerozolimie.

Skomentuj     Wyślij artykuł do znajomego:     Wydrukuj






Notatki

Znalezionych 1411 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

Aktywiści klimatyczni koncentrują się na złych rozwiązaniach   Lomborg   2019-11-16
Spirala islamskiego terroru   Koraszewski   2019-11-14
Żelazna Kopuła przechwytując rakiety zamyka usta uprawnionej krytyce Izraela     2019-11-11
Kiedy spotkania z historią gubią się w cyberprzestrzeni   Collins   2019-11-10
Niezrozumiana Palestyna   Marquardt-Bigman   2019-11-09
Coolidge i FDR mieli rację w sprawie pracowników państwowych i związków zawodowych   Jacoby   2019-11-07
Zakaz mowy nienawiści nie chroni Żydów ani przed jej przyczynami, ani skutkami   Amos   2019-11-07
Rozkład normalny i paranormalny   Koraszewski   2019-11-05
Milczący świadkowie w wojnie przeciwko Żydom   Chesler   2019-11-05
Pochowajcie Baghdadiego, ale nie jego zbrodnie   Collins   2019-11-03
Straszna wrzawa na ulicy Żydowskiej   Koraszewski   2019-11-02
Autonomia Palestyńska i jej pieniądze   Bedein   2019-11-01
Obwiniony przez fałszywe skojarzenie: Izrael ”w szczególności”   Plosker   2019-10-30
Kościół, który szerzy nienawiść   Pour   2019-10-26
Nie, Omar Barghouti nie jest współzałożycielem ruchu bojkotu, BDS   Steinberg   2019-10-25
Netanjahu, media i los izraelskiej demokracji   Glick   2019-10-23
Dlaczego nauki ścisłe są ścisłe, a nauki społeczne rozwiązłe?   Koraszewski   2019-10-23
Kolejny cios zadany przez ONZ prawom człowieka   Neuer   2019-10-21
Ogórkowi Żydzi w Paryżu   Lewin   2019-10-19
Palestyńczycy kradną elektryczność, a potem winią Izrael   Tawil   2019-10-18
Syryjskiej wojny domowej nie wywołała zmiana klimatu   Lomborg   2019-10-17
Syzyf znowu marzy   Landes   2019-10-16
Gra Teheranu w ciuciubabkę   Taheri   2019-10-15
BDS: odporny na rozsądek i wiedzę   MacEoin   2019-10-14
ISIS wraca pod skrzydła Turcji   Coughlin   2019-10-13
Pierwsze dymy w następnej wojnie bliskowschodniej   Frantzman   2019-10-12
Walczyli obok USA przez pięć lat, żeby zbombardował ich sojusznik USA z NATO   Frantzman   2019-10-11
Powrót nieumiarkowanych katolików i innych   Koraszewski   2019-10-09
Lekcje z północnej Syrii   Spyer   2019-10-09
Czy palestyńscy przywódcy chcą lepszego życia dla swojej ludności?   Toameh   2019-10-08
Rosjanie i Polacy raz jeszcze   i Andrzej Koraszewski   2019-10-07
Trzech skrajnie prawicowych przywódców zamierza stworzyć telewizję „zwalczającą islamofobię”   Frantzman   2019-10-07
Czy regulowanie antysemityzmu na kampusach jest cenzurą?   Tobin   2019-10-05
Turcja: Alarmująca rozprawa z dziennikarzami, rozpaczliwy apel do ONZ   Bulut   2019-10-03
Co następne dla Turcji? Broń jądrowa!   Bekdil   2019-10-01
Kolejne palestyńskie oszczerstwo o Izraelu i Żydach   Tawil   2019-09-29
Dlaczego Egipt nie chce pomóc Gazie   Toameh   2019-09-25
Kiedy muzułmanie prześladują gejów, jest to wina Żydów   Greenfield   2019-09-24
Jak despoci interpretują umowy z Zachodem   Tawil   2019-09-22
Dlaczego Arabowie nienawidzą Palestyńczyków   Toameh   2019-09-20
Brexit i jego efekty na Bliskim Wschodzie   Gross   2019-09-17
Dlaczego Izraelczycy nigdy nie zapomnieli swojego 9/11   Tobin   2019-09-16
Palestyńczycy: ofiary arabskiej dyskryminacji i rasizmu   Toameh   2019-09-09
Izraelczycy, Palestyńczycy i ”Love Island”   Tsalic   2019-09-08
Negocjacje USA-Taliban: śmiertelna pułapka Kataru   Carmon   2019-09-07
Niebezpieczny stalinizm „przebudzonych” na skrajnej lewicy   Dershowitz   2019-09-07
Czego amerykańscy Żydzi nie rozumieją o BDS   Greenfield   2019-09-06
Odwaga twierdzenia, że nie wszystkie kultury są równe   Hill   2019-09-05
Globalna nieodpowiedzialność: brak procesów ISIS za zbrodnie wojenne   Frantzman   2019-09-04
Czy Autonomia Palestyńska przygotowuje kolejną intifadę?   Tawil   2019-09-02
BBC przedstawia Izrael jako kraj, którego armia krzywdzi palestyńskie dzieci   Plosker   2019-08-29
Muzułmanie przeciwko antysemityzmowi   MacEoin   2019-08-28
W Absurdystanie bez zmian   Koraszewski   2019-08-27
Jak TRUMP rozpoczął wojnę domową między Hamasem a agendą ONZ   Greenfield   2019-08-27
Najdłużej istniejąca teoria spiskowa   MacEoin   2019-08-26
Dlaczego zachodni lewicowcy uwielbiają prawicowych ekstremistów za granicą?   Frantzman   2019-08-26
Iran: chłostanie martwego osła jest daremne   Taheri   2019-08-25
Palestyńczycy: co jest złego w budowaniu szpitala?   Tawil   2019-08-21
Czy Izrael jest państwem bliskowschodnim?   Koraszewski   2019-08-19
Czy Palestyńczycy w Gazie mogą zbuntować się przeciwko Hamasowi?   Toameh   2019-08-18
Chińczycy trzymają się mocno   Koraszewski   2019-08-17
Najnowszy horror ONZ: ignorowani uchodźcy chrześcijańscy   Bulut   2019-08-16
Państwo, naród, społeczeństwo   Koraszewski   2019-08-15
Zaślepienie w sprawie muzułmańskiego antysemityzmu   Julius   2019-08-15
Polowania na czarownice wymagają międzynarodowego działania   Igwe   2019-08-13
"Sprawiedliwość" jest dla lewicy antyizraelskim wytrychem. Nie ma nic wspólnego z prawdziwą sprawiedliwością.     2019-08-12
Barack Obama i ludobójstwa    Isaac   2019-08-10
Słabość cywilizacji i zderzenie barbarii z barbarią   Koraszewski   2019-08-09
Demon ISIS jest w nas wszystkich     2019-08-09
Coraz groźniejszy impas między cywilizacjami   MacEoin   2019-08-07
Dlaczego Palestyńczycy zaatakowali Saudyjczyka?   Toameh   2019-08-03
Jordania podziela obawy Izraela   Koraszewski   2019-08-02
Schadenfreude i skandal w UNRWA   Blum   2019-08-01
Szczęśliwe zakończenie dramatów palestyńczyka prześladowanego za uratowanie rannych Żydów   Blum   2019-07-31
Jordania, pokój i jak niewiele się naprawdę zmieniło   Roth   2019-07-30
Demaskowanie oszukańczych organizacji praw człowieka   Gerstenfeld   2019-07-24
Biafra kiedyś i w przyszłości?   Fitzgerald   2019-07-24
W BDS nie chodzi o bojkot. Chodzi o zamianę Izraela w państwo pariasa.     2019-07-23
Kocha, lubi, szanuje   Koraszewski   2019-07-22
Pora, by Europa przebolała ”najgorszą możliwą umowę”   Coughlin   2019-07-21
Zamienianie Holocaustu w metaforę   Greenfield   2019-07-20
Tylko nie nazywaj jej palestyńską Arabką!   Flatow   2019-07-19
Trzy „nie”, które ustawiły Bliski Wschód na drodze konfliktu   Lipman   2019-07-18
USA i Iran: Co NIE jest mądrą polityką   Rafizadeh   2019-07-16
Dziesięciolecia szczucia na brytyjskich Żydów   Collier   2019-07-16
Zbadaj swoje przesądy   Koraszewski   2019-07-15
"Hamas nie boi się wyborów"   Toameh   2019-07-14
Niemcy: niektóre mowy nienawiści są ”równiejsze od innych”   Bergman   2019-07-12
Słowa Lindy Sarsour, „Jezus był Palestyńczykiem”, ignorują żydowską historię   Frantzman   2019-07-10
Niemcy, które zbroiły Saddama Husajna, mówią, że państwo kurdyjskie zaszkodzi pokojowi   Frantzman   2019-07-09
Palestyńska bieda: kto nie ma udziału w bogactwie?     2019-07-08
Afryka: alarmujący wzrost prześladowań chrześcijan   Bulut   2019-07-07
Palestyńska wojna z przedsiębiorcami   Tawil   2019-07-06
Nie potrzebujemy żadnej edukacji   Collins   2019-07-02
Czy zbliża się wielka wojna?   Koraszewski   2019-07-01
Abstrakcyjna ludzka godność   Ferus   2019-06-30
Moje świadectwo o reparacjach za niewolnictwo   Hughes   2019-06-29
Pamięć o Jazydach i Lalisz w Światowy Dzień Uchodźcy   Frantzman   2019-06-28
Bahrajn dowodzi raz jeszcze: jeśli ”pokój” nie jest etapem do zniszczenia Izraela, to palestyńscy przywódcy nie są zainteresowani     2019-06-27
Nowa kultura politycznej przemocy w Turcji   Bekdil   2019-06-23

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

Schadenfreude



Pseudonaukowa histeria...


Panstwo etc



Biły się dwa bogi


 Forma przejściowa


Wstęga Möbiusa


Przemysł produkcji kłamstw


Jesteś tym, co czytasz,



Radykalne poglądy polityczne


Einstein



Socjologia



Allah stworzyl



Uprzednie doświadczenie



Żydowski exodus



PRL Chrystusem narodów



Odrastające głowy hydry nazizmu



Homeopatia, wibracje i oszustwo


Żołnierz IDF



Prawo powrotu



Mózg i kodowanie predyktywne



Nocna rozmowa



WSzyscy wiedza



Nieustający marsz



Oświecenie Pinker



Alternatywna medycyna zabija



Kobiety ofiarami



Prometeusz



modyfikowana pszenica



Arabowie



Roboty będą uprawiać ziemię



Sumienie, czyli moralność bez smyczy



Skomplikowana ewolucja



Argument neuroróżnorodności



Nowe badanie pamięci długotrwałej


Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Malgorzata, Andrzej, Marcin, Henryk