Prawda

Poniedziałek, 30 marca 2015 - 09:03

« Poprzedni Następny »


Youtube

Najnowsze filmy
Najczęściej oglądane
youtube - ikona

Agnostyk czy ateista?


Andrzej Koraszewski 2013-12-05


Kim pan jest — zapytała mnie młoda medialna dama — agnostykiem czy ateistą?

Odpowiedziałem bez wahania , że ateistą, a potem, pisząc uzasadnienie tego wyroku musiałem się jednak zastanowić. Dlaczego jestem bardziej ateistą niż agnostykiem? Pierwszy argument jest natury społecznej. Osławione „nie wiem" agnostyka wydaje się być ucieczką przed dyskusją. „Nie wiem, dajcie mi spokój." Agnostycyzm bywa azylem człowieka zmęczonego, ale również schronieniem oportunisty.


W polskim Sejmie mamy kilka, czy też może kilkanaście osób, które zdecydowały się na śluby kościelne po wielu latach małżeństwa. Agnostycyzm ułatwia hipokryzję. Ateizm jest niewiarą z podniesionym czołem. Jest również czymś innym niż antyklerykalizm. Antyklerykalizm jest formą niechęci wobec Kościoła politycznego, wobec skorumpowanej warstwy kapłańskiej, czasem wobec totalitaryzmu zorganizowanej religii, próbującej podporządkować sobie całe życie jednostki. Jest wielu głęboko wierzących antyklerykałów, ale zdarzają się agnostycy, którzy nie są antyklerykałami (bywają nawet prokościelnymi politykami.) Ateista odmawia wiary w istnienie jakiekolwiek istoty „wyższej".

Czy to oznacza, że ateista wie, że ma jakieś dowody na nieistnienie boga? Oczywisty absurd. A jednak ateista nie wypowiada swojego „nie wiem" w sposób nabożny. Ateista powiada: nie wiem i nie mogę wiedzieć czy bóg jest, czy go nie ma, ale samo pytanie jest bzdurne, bo nie ma najmniejszych powodów do zastanawiania się nad tym pytaniem. Nie interesują mnie dowody na nieistnienie boga, jeśli nie ma powodów (o dowodach nie wspominając) do rozważania czy jest.

Czy jest to zatem dogmatyczne założenie, że boga nie ma? Tak chcą widzieć ateistów zniecierpliwieni wierzący. Ateiści to tacy sami dogmatycy jak my, albo jeszcze gorsi, to fanatycy broniący dogmatu o nieistnieniu.

Agnostyk ma z tymi klientami święty spokój. Wzrusza ramionami, powiada „nie wiem". Ilu jest tych niedowiarków, niewierzących, sceptyków, bezbożników, agnostyków? Zapewne wielokrotnie więcej niż zdeklarowanych ateistów. Ateizm odmawia ucieczki w milczenie, uważa, że konfliktu między religią i wiarą nie wolno chować pod dywan, że prawo do swobody wyznania jest gwałcone, jeśli dominujący Kościół ma prawo do indoktrynowania dzieci w państwowych przedszkolach i szkołach, że rozdział Kościoła i państwa jest fundamentem demokracji, że religia i instytucje religijne nie mogą być poza prawem i poza krytyką.

Słowo „ateista" ma złą sławę, jest niemal wyzwiskiem (również w ustach niektórych agnostyków). Ponieważ w wyobrażeniach wierzących wszelkie dobro pochodzi od (mojego) boga, ateista jest z definicji amoralny, zły, niezdolny do odróżniania dobra i zła. Krótko mówiąc ateista to amoralny dogmatyk, wcielenie szatana. Tymczasem agnostyk to cichy sąsiad, który może grzeszy, ale nikomu nie przeszkadza, czasem nawet pomaga, jest zdecydowanie lepszy od wierzącego antyklerykała, o ateiście nie wspominając.

Czy bóg przekazał ludziom święte księgi, czy był potop, czy był płonący krzak, czy morze się rozstąpiło, czy z nieba leciała kasza, czy Jezus robił cuda? Agnostyk konsekwentnie powtarza swoje „nie wiem". Ateista odpowiada: to nie są pytania, to są ukryte twierdzenia o rzekomych faktach. Żaden z tych faktów nigdy nie znalazł potwierdzenia.

Czy bóg był konieczny do stworzenia świata i do stworzenia życia? Uzbrojony w nowoczesną naukę ateista odpowiada: nie mamy żadnego powodu, by sądzić, że w procesy te ingerowała jakakolwiek istota wyższa. Nie ma tu żadnego dogmatu o nieistnieniu, ale osławione „nie wiem" wypowiedziane jest zupełnie inaczej: kiedy oglądam świat, ta hipoteza (o istnieniu jakiegoś boga) nie jest mi do niczego potrzebna.

W tej sytuacji obrońcy wiary nie rezygnując z zarzutu dogmatyzmu, dorzucają zarzut arogancji. Ileż pychy i arogancji musi mieć człowiek, który powiada, że mu hipoteza o istnieniu jakiegoś boga nie jest do niczego potrzebna.

Faktycznie „nie wiem" agnostyka jest pełne pokory. Może byłaby to pokora urzekająca, gdyby nie była tak wszechstronnie i bezwzględnie wykorzystywana.

Jak pisze John Shook :

"...człowiek religijny ogłaszał swoją absolutnie pewną wiedzę w sprawach wiary, ateista mógł co najwyżej przyznawać się do sceptycznej ignorancji" Współcześnie jednak to ateistę oskarża się o dogmatyzm".

Shook przypomina, że w 1860 roku Thomas Huxley popularyzował pojęcie „agnostycyzmu" jako przeciwieństwo greckiego pojęcia „gnozy" (wiedzy). Agnostyk przyznaje się do braku wiedzy, w kwestii realności jakiejś „istoty wyższej". Ateista mówi to samo: nic mi nie wiadomo o żadnym bogu, a w krasnoludki też nie wierzę. W związku z liczebną przewagą wierzących w realność „istoty wyższej" nad wierzącymi w krasnoludki, zarzut arogancji jest potężnie wzmocniony przez samą wielkość populacji oburzonych.

Genezy zarzutu dogmatyzmu John Shook doszukał się w 11 wydaniu Encyclopaedia Britannica, gdzie w 1911 roku wprowadzono rozróżnienie między „dogmatycznym ateizmem" i „sceptycznym ateizmem", przy założeniu, że ten pierwszy „zdecydowanie zaprzecza istnieniu boga" a ten drugi „nie wierzy w zdolność ludzkiego umysłu aby mógł odkryć istnienie boga". W ten sposób wielu agnostyków może dziś twierdzić, że odrzucają dogmat ateizmu i dogmaty wiary.

Definiując się jako ateista a nie zaledwie agnostyk, gwiżdżę na zarzut dogmatyzmu, który wyłącznie ukazuje trudności niektórych ludzi z posługiwaniem się logiką. Muszę natomiast z pewną dozą powagi potraktować zarzut arogancji. Czy mam rację, że ten zarzut arogancji ukrywa żądanie powstrzymanie się od krytyki religii?

Publikacje, prezentujące dowody ukrywania przez Kościół katolicki przestępców gwałcących dzieci, to arogancki, bezprzykładny atak na Kościół; żądanie wycofania religii z państwowych szkół to arogancki atak na Kościół; prezentowanie argumentów ilustrujących konflikt między nauką i religią, to aroganckie ataki na religię.

Zachodnie instytucje religijne wydają się być gotowe na pewną tolerancję wobec enigmatycznego „nie wiem". Powiedzenie „nie wiem, ale religia wydaje mi się sprzeczna z wszystkim co wiem i nie zamierzam zamykać oczu na zbrodnie popełniane z imieniem takiego lub innego boga na ustach" to już jest bezprzykładna arogancja.
Agnostyk, niewierzący, bezwyznaniowy - nie dziękuję. W obliczy tych zarzutów o arogancję tym bardziej zdecydowanie wole przedstawiać się jako ateista.
* Pierwsza wersja tego artykułu ukazała się na łamach Racjonalisty w grudniu 2010 roku.  


Skomentuj     Wyślij artykuł do znajomego:     Wydrukuj




Komentarze
1. Moje 3 grosze. Lucjan Ferus 2013-12-23









Ufność
Cyrus: Pamiętasz jak się mnie bałaś?
Hili: Wcale się nie bałam, udawałam tylko, żebyś się szybciej oswoił.

Więcej

Katolicy, protestanci
i nasza przyszłość
Andrzej Koraszewski


Demotywatory to podobno śmieszne obrazki, jak dodaje informujący internauta – wiocha. Ciekawe dlaczego wiocha, ale jeszcze ciekawszy jest powyższy demotywator z Donaldem Tuskiem, który zdaniem jego autora,  rzekomo wstrzymał rozwój, ruszył emigrację.

Patrząc na ten obrazek zastanawiałem się dokąd jadą dziś Polacy, dlaczego jadą i dlaczego właśnie tam? Na forum jednego z portali, czytelnik zadaje pytanie o katolicyzm i protestantyzm. Pyta, które zasługuje na większy szacunek?
Można powiedzieć, że pytanie jest dramatycznie naiwne i nie ma najmniejszego powodu, by zawracać sobie nim głowę. O protestantach można wyłącznie powiedzieć to samo, co o katolikach, że są różni.

Więcej

Dlaczego islam
potrzebuje reformacji
Ayaan Hirsi Ali


Żeby na dobre poradzić sobie z ekstremistami, muzułmanie muszą odrzucić te aspekty swojej tradycji, które pchają niektórych z jej wyznawców w objęcia przemocy i świętej wojny.

Więcej
Blue line

Dlaczego jestem
propalestyński
Ryan Bellerose

Mona Liza Abdo, jedna z licznych arabskich ochotniczek w izraelskiej armii.

To, że jestem proizraelski, wcale nie znaczy, że nienawidzę Palestyńczyków lub uważam, że nie należą im się prawa człowieka. Obalanie fałszywych narracji i mówienie prawdy nie oznacza również, że odmawiam im prawa do życia w bezpieczeństwie obok moich żydowskich przyjaciół. Po prostu nie jestem łatwowierny i nie lubię kłamców.

Więcej

Sumienny ojciec
chrzestny
Lucjan Ferus


Pewien poczciwy mężczyzna dostał propozycję zostania ojcem chrzestnym, nowo narodzonego potomka w jego dalszej rodzinie. Nie wypadało mu odmówić, gdyż bardzo lubił tych młodych ludzi i darzył szacunkiem ich rodziców. Jednakże będąc świadomym, iż wiąże się to z dużą religijną odpowiedzialnością – wszak to rodzice chrzestni doprowadzają dziecko do wiary religijnej.

Więcej
Blue line

Koran
i mowa nienawiści
Ali A. Rizvi

Jeden z brytyjskich kaznodziejów nienawiści, Shakeel Begg, homofob, propagator dżihadu, obrońca terroryzmu. Jeden z brytyjskich kaznodziejów nienawiści, Shakeel Begg, homofob, propagator dżihadu, obrońca terroryzmu

Niedawno opublikowałem na Facebooku następujący wpis: „Gorsi od zwierząt są naszym zdaniem wyznawcy Allaha – ci, którzy wierzą w islam. To z nimi próbujemy zawrzeć sojusz, jednak oni wciąż go łamią, ponieważ nie straszne im prawo”. Oczywiście to stwierdzenie natychmiast nazwano mową nienawiści i antymuzułmańskim wybrykiem. Jednak to nie są wcale moje własne słowa, ale cytat z Koranu.

Więcej

Piersi i jajniki,
czyli rak i święto błaznów
Paulina Łopatniuk


Śledzicie prasę codzienną? Tygodniki opinii? A może hobbystycznie spoglądacie w Otchłań, by rejestrować co nowsze wybryki publicystów takich portali jak Fronda? Jeśli tak, musieliście zaobserwować kolejny odcinek rozpoczętej w 2013 roku awantury wokół chirurgii profilaktycznej, konceptu, który dla medycyny nie jest niczym nowym, nieustannie za to zdaje się zaskakiwać niektórych komentatorów internetowych. 

Więcej
Biblioteka

Seks paproci
i kreacjoniści
Jerry Coyne


Nowa praca w “The American Naturalist” Carla Rothfelsa i jego zespołu pokazuje, że gatunki paproci, które rozeszły się w bardzo odległej przeszłości, nadal mogą tworzyć hybrydy. Jest to ciekawy wynik, ale nie jestem pewien wniosku autorów, że rewiduje to nasze pojęcie o szybkości, z jaką gatunki mogą tworzyć się w pewnych grupach i jestem absolutnie pewien, że sposób, w jaki kreacjoniści wypaczyli wnioski z tej pracy, jest wręcz zabawny.

Więcej

Pełzający podbój Iraku
przez Iran
Abdulrahman Al-Rashed


Tikrit to ćwierćmilionowe miasto w Iraku leżące 140 kilometrów na północny zachód od Bagdadu, które od ponad dwóch tygodni jest miejscem walk między oddziałami ISIS z jednej strony, a atakującymi oddziałami irackiej (szyickiej) milicji i oddziałami irackiej armii  z drugiej. Dowódca  szyickiej milicji Hadi al-Ameri oskarżył w niedzielę 22 marca 2015 armię o tchórzostwo mówiąc: „Niektórzy słabeusze z armii ... mówią, że potrzebujemy Amerykanów, ale my mówimy, że nie potrzebujemy Amerykanów”.
Bitwa o Tikrit to pierwsza duża operacja naziemna Irakijczyków przeciwko ISIS.

Więcej

Obama wypowiada
wojnę Izraelowi
BassamTawil

Premier Izraela Netanjahu spotyka prezydenta Obamę w Białym Domu, 20 maj 2011 r. (Zdjęcie: Israel PM office)

 

Wielu Arabów i muzułmanów zaciera ręce z radości, patrząc jak prezydent USA Barack Obama wypowiada wojnę Izraelowi po zwycięstwie Likudu, partii Benjamina Netanjahu, w wyborach w zeszłym tygodniu. 

Nie traktują narastających napięć między Obamą i Netanjahu jako wyniku osobistego sporu między dwoma przywódcami. Wielu Arabów i muzułmanów widzi to jako część strategii administracji Obamy w dążeniu do osłabienia Izraela i zmuszenia go do ustępstw terytorialnych, które będą stanowić zagrożenie egzystencjalne dla tego kraju.

Więcej

Chcę sprzedać moją córkę,
co ksiądz o tym sądzi?
Rickard Söderberg


List otwarty do Yngve Kalin i wszystkich księży, którzy podpisali apel przeciwko ślubom par tej samej płci.


Wysłuchałem waszych mądrych słów, ale nadal mam kilka pytań, z którymi, jak sądzę, możecie mi pomóc.


Chcę sprzedać moją córkę na niewolnicę (Księga Wyjścia 21:7). Jaka waszym zdaniem będzie właściwa cena?

Więcej
Blue line

Kiedy
słowa zabijają?
Andrzej Koraszewski

Zbombardowana rogłośnia w Belgrdzie.

Gdzie są granice wolnego słowa i kiedy na słowa należy odpowiadać bombami? Być może jestem w błędzie, ale mam wrażenie, że ostatni raz kraje demokratyczne użyły bomb przeciwko wolnemu słowu w 1999 roku, bombardując serbską rozgłośnię radiową i telewizyjną. Zginęło 16 pracowników rozgłośni, do dziś dyskutuje się, czy była to zbrodnia państw zachodnich, czy skuteczne przeciwdziałanie ludobójstwu?

Więcej

Groteskowa miłość
do propagandy
V.S. Naipaul


Wyobraźcie sobie świat, w którym młodego mężczyznę zamykają w klatce, oblewają benzyną i podpalają, żeby spłonął żywcem. Wyobraźcie sobie triumfalne wycie tłumu, który zgromadził się, żeby to oglądać. Wyobraźcie sobie 12-letnie dziecko z wzniosłą determinacją na twarzy, strzelające z bliska do klęczącego mężczyzny z rękami związanymi na plecach. 
A potem wyobraźcie sobie spektakl setek obcięć głów ofiarom w poniżających strojach, ze związanymi rękami i nogami, klęczących tyłem do ubranych na czarno katów.

Więcej
Blue line

Jesteśmy błyskawicznymi
rozgryzaczami liczb
Carl Zimmer


Jeśli kiedykolwiek męczyłeś się na lekcji matematyki, możesz nie uważać liczb za coś naturalnego. Mogą wyglądać bardziej jak narzędzia, których używania musisz się nauczyć, jak Excel lub tokarka. I z pewnością jest prawdą, że zapisy liczb pojawiają się dopiero kilka tysięcy temu w artefaktach archeologicznych, z nagłością, której oczekiwalibyśmy od dobrego wynalazku. Potem ludzie ulepszyli system liczb dodając zero i inne uaktualnienia.

Więcej

Kto najbardziej łamie
prawa kobiet?
Anne Bayefsky


Zgadnijcie, kto w dzisiejszym świecie najbardziej łamie prawa kobiet? Izrael. Łamie prawa kobiet palestyńskich. A przynajmniej takie jest zdanie najwyższego organu ONZ ds. praw kobiet, Komisji Statusu Kobiet (CSW).
CSW zakończyła swoje doroczne spotkanie w piątek 20 marca, potępiając za łamanie praw kobiet tylko jedno państwo spośród 193 państw członkowskich ONZ – Izrael. Nie Syrię. Gdzie siły rządowe rutynowo stosują gwałcenie i inną przemoc seksualną oraz tortury wobec kobiet jako taktykę wojenną. Gdzie w 2014 r. reżim Assada zagłodził, torturował i zabił co najmniej 24 tysiące cywilów i gdzie trzy miliony ludzi – w większości kobiety i dzieci – są uchodźcami.

Więcej

Wywiad z Davidem Keyesem
o pomocy dysydentom
Sam Harris

Demonstracja w Moskwie na rzecz uwolnienia Aleksieja Nawalnego.

David Keyes jest dyrektorem Advancing Human Rights i “New York Times” nazwał go “pionierem aktywizmu w sieci”.

Pracuje nad znalezieniem nowych sposobów globalnego szerzenia wolności politycznej i niedawno rozpoczął Movements.org ruch mający być crowdsourcingową* platformą praw człowieka.

Movements umożliwia ludziom bezpośredni kontakt z działaczami gdziekolwiek oni są.

Więcej

Nowotworowe komórki -
porywacze mitochondriów
Paulina Łopatniuk

Mitochondria, obraz w mikroskopie elektronowym; Louisa Howard, domena publiczna

Mitochondria pełnią w komórkach zwierzęcych funkcję swoistych mikroelektrowni. Wędrują po całej komórce, podlegając nieustającym cyklom fragmentacji i fuzji i tworząc coś w rodzaju komórkowej sieci energetycznej. Zmieniają kształty i rozmiary, przeważnie jednak osiągając wielkość kilku mikrometrów i kształt podłużnych pęcherzyków wysłanych od wewnątrz grzebieniasto pofałdowaną błoną.

Więcej

Z annałów palestyńskich
protokołów medialnych
Richard Landes


Kiedy przygotowywałem wykład dla EUSA, miałem kłopoty ze znalezieniem URL do listu Riccarda Cristiano do Jasera Arafata o linczu w Ramallah. Ten kluczowy dokument rzuca ostre światło na naturę pracy dziennikarskiej na Bliskim Wschodzie. Tak więc, dla ułatwienia na przyszłość, zamieszczam poniżej wersję dostępną na stronie internetowej izraelskiego ministerstwa spraw zagranicznych z dodatkowymi własnymi komentarzami:

"Rządowe Biuro Prasowe [GPO] postanowiło dzisiaj (środa), 18.10.2000, zawiesić kartę prasową Riccarda Cristiano, przedstawiciela państwowej telewizji włoskiej (RAI), w następstwie jego listu do władz Autonomii Palestyńskiej...."

Więcej

Czerwonogłowe
muchy
Piotr Naskręcki

Czerwonogłowe muchy (Bromophila caffra) są rzucającymi się w oczy i powszechnymi owadami w Afryce Wschodniej i południowej, ale niewiele wiadomo o ich biologii.

Przez dwa miesiące zaniedbywałem ten blog. Kilka osób nawet wysłało mi wiadomość, żeby sprawdzić, czy jeszcze żyję. Żyję, a miałem powód do milczenia – do zeszłego tygodnia byłem w Mozambiku, pracowałem w Laboratorium Wilsona i gorączkowo przygotowywałem następne badanie bioróżnorodności w Parku Narodowym Gorongosa. Udało mi się zrobić trochę zdjęć.

Więcej
Kartka 1

Doradztwo religijne
i religioznawcze (VIII)
Lucjan Ferus


Tak się złożyło, iż nie mogłem wcześniej zabrać się za kontynuację tego cyklu. Jednakże sama religia tworzy nieustannie różne problemy w życiu społecznym i to nie tylko swoim wyznawcom.

Więcej

Rekord Guinessa
w pluciu na demokrację
Andrzej Koraszewski

Izraelski naród wypowiedział się.

Dokładnych danych nie ma, ale wszystkie znaki na niebie i ziemi wskazują, że nigdy jeszcze nie było tak wielkiego zainteresowania światowych mediów wyborami parlamentarnymi w pojedynczym kraju. Na wybory do Izraela do stacjonujących tam już wcześniej ponad 800 korespondentów zagranicznych doszlusowało dodatkowych 100 i sądząc z przekazywanych przez nich doniesień, przyjechali z nadzieją i donosili z rozpaczą. (To ostatnie, to zapis wrażeń polskiej dziennikarki, która widząc wyniki zasłabła.)

Więcej
Blue line

Bliźni
w świadomości bliźniego
Andrzej Koraszewski


Agresja szympansów, porozbijane czaszki naszych przodków, pojedynki naszych pradziadów, cywilizujemy się na grandę i dziś zdecydowana większość Polaków ogranicza się do przynoszącej słabą satysfakcję agresji słownej.

Dzieci chwalą się jaki tatuś ma elegancki samochód, a nie ilu zabił facetów z sąsiedniej wsi. Nic w przyrodzie nie ginie i nawet jeśli wbijanie na pal wyszło z mody, a pal go sześć, to zaledwie idiomatyczny zwrot oznaczający „niech go diabli wezmą”, potrzeba dokopania bliźniemu pozostała równie pilna, jak była w przeszłości.

Więcej

Więcej żywności
z mniejszego areału
Matt Ridley

Japońska fabryka sałaty produkuje 10 tysięcy główek sałaty dziennie w pomieszczeniach całkowicie izolowanych od słońca.

 

Jeśli coś znika z wiadomości, na ogół znaczy to, że jest w porządku. Choroba wściekłych krów nikogo nie zabiła w zeszłym roku; Mozambik i Angola rozwijają swoje gospodarki szalonym tempie; równina Somerset nie doznała tej zimy powodzi. Były tylko dwie zlokalizowane klęski głodowe w zeszłym roku – w Sudanie Południowym i w Republice Środkowej Afryki – obie spowodowane przez konflikt zbrojny, nie zaś suszę lub przeludnienie. Ponieważ karmienie świata idzie tak dobrze, przestało być wiadomością.

Więcej

Woda odskakuje
od skóry gekona
Ed Yong


Zaczęło się od tego, że Jolanta Watson położyła zamrożonego gekona Diplodactylus steindachner na szkiełku. Skórę gekona ozdabiają piękne plamy kasztanowe i jasnobrązowe i Watson chciała zbadać je pod mikroskopem. Kiedy jednak sięgnęła po skalpel, zauważyła, że na szkiełku pojawiły się maleńkie krople wody. Im dłużej patrzyła, tym kropli było więcej. Skąd się brały?

Więcej

Krytyka religii
nie jest rasizmem
Maria Hagberg


Kiedy nadużywa się religii i zaprzęga ją do polityki, musimy bronić demokratycznego i świeckiego społeczeństwa. Jest więc słuszne i właściwe krytykowanie wszystkich religii, włącznie z islamem, i mamy do tego prawo bez tego, by nazywano nas rasistami.

Więcej
Dorastać we wszechświecie

Badanie australijskie:
homeopatia jest bezwartościowa
Jerry Coyne

Skuteczna demonizacja
Izraela
Petra Marquardt-Bigman

Ebola przenoszona
drogą kropelkową?
Carl Zimmer

Czego naprawdę
żąda ISIS?
Graeme Wood

Śladami
Mein Kampf
Andrzej Koraszewski

Ponury obraz
iluzji Zachodu
Ruthie Blum

Po sobocie
przychodzi niedziela
Abraham H. Miller

Pod sztandarem
Niebios
Phoebe Kate Foster

Uwagi o życiu
Stanisława Staszica
Andrzej Koraszewski

Powrót imperiów 
perskie marzenia
Z materiałów MEMRI

Modliszka storczykowa:
czy upodabnia się do storczyka?
Jerry Coyne

Kto ma się przystosować
w imię tolerancji?
Phyllis Chesler

Co znaczy dziś
NIGDY WIĘCEJ?
Richard Landes

Twój spadek po przodkach,
drogi strunowcu
Paulina Łopatniuk

Więcej faktów,
mniej mitów
Piotr S. Ślusarczyk

Blue line
Polecane
artykuły

Uprawy GMO



Zderzenie barbarii



Ateizm wśród czarnych



Turcja, kraj NATO



NaturalnoSc zycia



Podpala West Bank



How do we get to now



Uo, zaklinacz deszczu


Abraham aresztowany



Marsz lunatyków do Armagedonu



Chcesz zmniejszyć zanieczyszczenie walcz z biedą



Gry zespołowe plemników
 


Pozostale wiadomosci
 


Osa zatyka



Wczesna inicjacja



Wiara szukająca



Wielki agnostyk



Pająki



Seks w malym



Szczur i mangusta



Potrawy z pasożytów



Wywiad z Christopherem Hitchensem


Niezwykły pasikonik szklany



Jeden oddech



Sojusznik NATO



Ponad dobrem



Podróż w przyszłość



Solidarność



Wielkoskrzydłe



Pojednanie