Prawda

Czwartek, 9 maja 2024 - 22:03

« Poprzedni Następny »


Credo sceptyka. Część X.


Lucjan Ferus 2023-06-25


W tym miejscu moich wywodów, należałoby zadać zasadnicze pytanie: „W jakiego właściwie Boga przyszło mi wierzyć? (mam na myśli wizerunek Boga, funkcjonujący w naszej religii, przedstawiany do wierzenia człowiekowi od dziecka, przez jej kapłanów i apologetów). Ewentualnie: „W jakiego Boga powinienem wierzyć?” Czy w tego ułomnegoktóry przyjął bardzo dziwną kon­cepcję aktywnego uczestnictwa w swoim dziele? W Boga, który zapragnął dowartościować się poprzez swoje własne stworzenie?! (które notabene właśnie do tego celu ma Mu służyć), toteż wymyślił dziwaczne rytuały, poprzez które ma ono czcić Go, oddawać Mu hołdy, adorować Go i uwielbiać?


W Boga, który bogobojność i wiarę w siebie, ustanowił jako najwyższe cnoty pośród swego stworzenia, a także jako główne kryterium jego oceny: wierzący w Niego, to ci dobrzy, ci zbawieni, których czeka Królestwo Boże po śmierci. Zaś nie wierzący w Niego, to ci źli, ci potępieni, którzy pójdą po śmierci na wieczne męki w piekielny ogień! Czy powinienem wierzyć w Boga, który popełnia błędy, a potem nieudolnie stara się je naprawić, żałując przy okazji, iż wziął się za stwarzanie istot rozumnych? W Boga, który wybiera sobie jeden naród i prowadzi go do licznych wojen z bliźnimi? Czyż nie wszyscy ludzie są Jego dziećmi?!  W Boga, który rodzi się, żyje, cierpi i umiera jak człowiek? W Boga, który ma Syna (a jakże) z ziemianką i którego to poświęcił ponoć dla dobra ludzi, ale grzesznej natury im nie zmienił?!

 

W Boga, który jest zazdrosnyo cześć oddawaną innym bogom? (najważniejsze przykazanie w Dekalogu!). W Boga, którego zadowala obrzędowy charakter wiary (na pokaz), bezmyślne powtarzanie wyświechtanych formułek przez Jego kapłanów i wyznawców? W Boga, którego czci się starym pogańskim zwyczajem, adorując posągi, figury i obrazy, dokonując przy tym obrzędów żywcem przeniesionych z dawnych szamań­skich praktyk? W Boga, który da nam wieczność, jeśli tylko zgodzimy się utrzymywać Jego kapłanów i zapewnić im dostatnie życie, bo On bez nich nie poradziłby sobie z człowiekiem. (Podobnie jak pasterz bez pomocy psów, które wymuszają rygor w bezwolnym stadzie owiec i baranów oczywiście).

 

Czy powinienem wierzyć w Boga, który jest nieprzewidujący i bezsilny jeśli chodzi o zło w swoim dziele, natomiast bardzo chętny do osądzania, potępiania i karania za nie, ba! wręcz lubujący się w karaniu! W Boga, dla którego najmilsze cechy u wierzącego to: bigoteria, daleko posunięta hipokryzja i oportunizm, a nade wszystko, ­miernota umysłowa, nietolerancja i fałszywie pojmowana „bogobojność” i „pobożność”! Czy w takiego właśnie Boga powinienem wierzyć? Czy to byłaby ta właściwa wiara, zadowalająca naszych duszpasterzy?

                                                           ------ // ------

Czy raczej powinienem wierzyć w doskonałego Boga ­Absolut? W Boga, który stworzył świat taki,  jakim go zamierzył,  „ /../ który jest Panem nieba i ziemi i nie mieszka w świątyniach zbudowa­nych ręką ludzką i nie odbiera posługi z rąk ludzkich, jak gdyby czegoś potrzebował, bo sam daje wszystkim życie, i oddech, i wszystko” (Dz 17,24-25). Czy powinienem wierzyć w Boga, którego los człowieka obchodzi w nie większym stopniu, niż los każdego ze stworzeń spośród miliona gatunków istniejących na Ziemi? W Boga, który choć wszystko może, nie zrobi nic aby ulżyć ludzkiej niedoli. Który nic od człowieka nie chce: ani miłości, ani litości, ani poświęcenia, ani czci i jest Mu całkowicie obojętne, czy ludzie w Niego wierzą czy nie, jak i to czy Go miłują, czy nienawidzą, czy też są obojętni względem Niego?

 

Czy powinienem wierzyć w Boga, który z racji swych nieskończonych możliwości, niczego od swego stworzenia nie wymaga, ani mu nakazuje, ani mu zabrania, ani domaga się, ani je osądza, ani karze - dlatego, że i tak ma nad nim absolutną władzę, a ten, kto może uczynić wszystko (i to w każdym czasie jednocześnie) nie musi niczego chcieć i wymuszać od swego stworzenia, aby i tak wszystko się działo wedle Jego woli. W Boga, którego prawdziwą potęgę możemy tylko przeczuwać, badając niezmierzony ogrom Jego dzieła - Wszechświata. W Boga, którego z racji swej ograniczoności, nigdy nie potrafimy wyobrazić sobie właściwie, ani w pełni zrozumieć.

 

W Boga, który dzięki tym wszystkim nadludzkim i abstrak­cyjnym atrybutom, jest przeciętnemu człowiekowi całkowicie obcy i niepojęty i tak naprawdę nikt w Niego nie wierzy, bo po co nam taki Bóg, z którego wierni (ale przede wszystkim kapłani) nie mieliby mieć żadnych korzyści? Czy powinienem wierzyć w Boga, którego istnienia, nigdy nie zdołamy przekonywająco udowodnić, w którego możemy tylko wierzyć, że istnieje i nic poza tym, bo cokolwiek dodamy do tej wiary, będzie to tylko tworem naszej wyobraźni? Czy raczej w takiego Boga powinienem wierzyć?

 

Może dziwne się wydawać, iż z jednej idei Boga, zrobiło mi się tyle problemów, lecz tak właśnie przedstawiany nam jest Bóg (przez tych, którzy Go ponoć lepiej znają): jako ułomny, czyli ten, który związany jest z człowiekiem różnymi zależnościami, np.: „Ja cię do bytu powołam, a ty Mi będziesz za to tak bardzo wdzięczny, iż będziesz Mi służył i czcił Mnie, do końca swego marnego żywota”. Którego atrybuty mają sens tylko o tyle, o ile można odnieść je do grzesznego człowieka. Oraz jako Bóg doskonały absolut, który z racji swych nieskończonych możliwości nie musi niczego chcieć od swego stworzenia, nawet nie musi przekonywać go o swoim istnieniu, a już tym bardziej objawiaćmu się dla „obopólnych” korzyści (o infantylnych cudach nawet nie wspomnę, bo to byłoby może dobre dla jakiegoś pośledniego demiurga, ale dla Stwórcy całego Uniwersum – nie do pomyślenia nawet!).

                                                           ------ // ------

W taki właśnie sposób rozumiem bożą ułomnośći bożą doskonałość. Dlatego według mnie nie można tych wszystkich atrybutów (które wyszczególniłem na początku), odnieść do jednego i tego samego Boga. Większość z nich wzajemnie się wyklucza i efektem tego są absurdalne wnioski z logicznych uzasadnień i konsekwencji tychże cech. A więc, proszę mi powiedzieć (zwracam się do tych, którzy z racji swego zawodu, pardon: powołania, wiedzą dużo więcej na ten temat niż ja, amator zaledwie): czy taki właśnie jest nasz Bóg? Czy taka jest prawda o naszym Bogu?! Czy to możliwe, abyśmy mieli takiego właśnie Boga?!

 

Byłaby to naprawdę przerażająca wizja naszego Stwórcy: Bóg, który po to tylko stworzył grzesznąludzkość, aby móc jej okazywać miłosierdzie (ale karanie ludzi też Mu się chyba spodobało, jak to widać w Starym Testamencie) i tym samym przydawać sobie „chwały”. Bóg, który winą za zło istniejące w Jego dziele obarcza swoje własne stworzenie, mając nieskończone możliwości, aby nie dopuścić do jego zaistnienia?Kto by chciał wierzyć w takiego Boga?! Albo Bóg, który tak bardzo „szanuje” wolną wolę ludzi, iż nie zrobi nic, aby zmienić im grzeszną naturę (której notabene jest Stwórcą i z którą nakazał ludziom rozmnażać się), prócz okrutnej ofiary odkupienia z Jego Syna, a która i tak niczego nie zmieniła w naszym świecie (tyle, że powstała nowa kasta kapłanów, nowa religia i nowy Kościół). Bóg, który choć ma nieskończone możliwości, stwarza świat pełen okrucieństwa i człowieka, który (jak pisał Pascal), miał być z założenia aniołem, a jest bydlęciem.

 

Jednakże każda z tych wersji jest dla mnie nie do przyjęcia rozumem. I na dodatek uważam, iż byłoby bardzo obraźliwe dla Boga, gdyby Jego rozumne stworzenie wierzyło w taki wizerunek swego Stwórcy. Niestety, ja nie potrafię wierzyć w Boga ułomnego, z tej prostej przyczyny, że Jego wizerunek jest tak rozbrajająco infantylny, a zarazem przerażająco okrutny, iż nie może być żadnych wątpliwości kto jest jego prawdziwym twórcą (chyba, że ma się świadomość dziecka, wtedy się tego - i nie tylko tego - nie dostrzega, po prostu). Nie potrafię także uwierzyć w tego doskonałego Boga Absolut, tego, który (prócz tych wszystkich cech Ideału), ma nieskończone możliwości działania. A to dlatego, że ani nasz świat, ani natura ludzi nie potwierdza hipotezy, jakoby ich stwórcą był rozumny Byt, świadom swych czynów. Wprost przeciwnie: wiele praw natury dowodzi, iż ewolucja życia biologicznego na naszej planecie jest ślepa i mało kiedy potrafi się uczyć na własnych błędach.

 

To fakt, że jej działania sprawiają wrażenie celowości (niegdyś koronny argument do „dowodów” na istnienie Boga), ale jaki cel miałby Bóg w tworzeniu Uniwersum, którego każda chwila, włącznie z ostatecznym końcem była/jest Mu znana od nieskończoności? Jest to raczej zasługą naszego specyficznego postrzegania świata i nie zmienia to faktu, iż jest ona bytem (o ile bytem można nazwa ciągły proces), który nie jest świadom swoich tworów i który dba o nie w minimalnym zakresie, aby zapewnić ciągłość gatunku (i to nie zawsze).

 

Gdybym miał wierzyć w Boga doskonałego: Absolut Ideał, trudno byłoby mi zaakceptować fakt, iż choć może On uczynić wszystko, nie czyni nic, aby w świecie człowieka nie panowało zło i triumfowała głupota, imma­nentna wręcz naszemu gatunkowi, nazywającemu się na wyrost: myślącym (jak na łożu śmierci powiedział ponoć, szwedzki polityk Axel Oxenstierna: „Ach mój synu, gdybyś wiedział jak małą ilością mądrości rządzony jest świat!” Nie mówiąc już o Polsce!). W takiego Boga uwierzyć nie chcę, bo ta wizja jeszcze bardziej by mnie przerażała, niż Pascala niezmierzona pustka Kosmosu. Mnie pustka Kosmosu nie przeraża, choć jestem świadom jego ogromu, natomiast przeraża mnie bezmiar głupoty i nikczemności ludzkiej. I w tym właśnie upatruję głównego dowodu na nieistnienie Boga.

                                                           ------ // ------

Jeśliby to podsumować, wyglądałoby to tak: w Boga ułomnego nie potrafię uwierzyć, gdyż jego wizerunek jest zbyt prymitywny w stosunku do świata, Jego dzieła ponoć (pochodzi on - jakby nie liczyć - sprzed paru tysięcy lat i na tamte czasy był zapewne wiarygodny). Natomiast w Boga Absolut Ideał nie potrafię uwierzyć dlatego, iż ten nasz świat jest zbyt prymitywnie urządzony, jak na Jego niczym nieogra­niczone możliwości. A najbardziej w nim nieudany jest sam człowiek ­ta, boża ponoć „korona stworzenia”. Można też krócej:

 

Nie potrafię uwierzyć w Boga ułomnego, bo Jego wizerunek wydaje misię niegodny Boga. Natomiast do wizerunku, który jest godny Boga (Absolut Ideał), nie pasuje z kolei ten świat - Jego dzieło podobno, i ten człowiek, stworzony ponoć na obraz samego Boga, a więc stworzenie niegodne swego Stwórcy. A zatem, jeśli nie mogę uwierzyć (albo nie potrafię), w żaden z funkcjonujących w naszej religii wizerunków Boga, a sądzę, iż powody tej „niewiary” (czyli te wszystkie swoje wątpliwości) wyraziłem dostatecznie przekonująco – należałoby w tym miejscu postawić sobie następujące pytanie:

 

„Jaka jest więc ta właściwa wiaraw naszego Boga?”. Dotąd uważałem, że właściwa wiara to taka, która ma oparcie i potwierdzenie w rozumie, bo to jej daje prawdziwą siłę. Zasada jest prosta: aby uwierzyć, trzeba wpierw zrozumieć! Co więcej: uważam, iż tylko taka wiara jest coś warta, która wychodzi zwycięsko z konfrontacji z analitycznym i logicznym osądem rozumu. Wiara, którą trzeba chronić przed logiczną myślą i racjonalnym umysłem, nie jest warta „funta kłaków”! (jak mawiała moja babcia). Nie dopuszczam także ani przez chwilę myśli, iż Bóg miałby mieć za złe człowiekowi (a co jakże często próbuje nam się wmówić!), że korzysta on z tego organu, który go różni od zwierząt, i który czyni go człowiekiem .

”Życiową misją człowieka jest także nieustannie i niezmordowanie zastępować przekonania nieuzasadnione przekonaniami uzasadnionymi”(jak kiedyś stwierdził pewien psychiatra).

 

Oraz, że życzyłby On sobie, aby człowiek poniechał rozumnej myśli z jej największym sprzymierzeńcem - wątpliwościami, na rzecz ślepej bezrozumnej wiary. Takie przypuszczenie byłoby zaiste żałośnie głupie i ubliżające wielkości Boga. On, Stwórca całego Wszechświata, względem którego jesteśmy tylko nic nie znaczącym pyłkiem, odrobiną materii błądzącą w nieskończonej pustce Kosmosu – miałby się bać myślącego człowieka?! Absurd! Siłę wiary można poznać tylko wtedy, kiedy nie boi się ona ataków rozumu. Cóż jest warta wiara, świadomie chroniona przed „złem” odmiennej myśli? Według mnie na tym powinna polegać właściwość wiary, i to każdej wiary, a już religijnej w szczególności!

 

Gdy tymczasem - jeśli chodzi o wiarę w Boga (albo generalnie religijną), rzecz ma się zgoła odmiennie: właściwa wiara w Niego, to wiara ślepa i bezrozumna. A że się nie mylę w swoim osądzie, przytoczę orzeczenie Soboru, dotyczące tego problemu. Wpierw jednak przypomnę to, które na początku posłużyło mi, jako jedna z zachęt ze strony Kościoła, do wejścia na drogę rozumowego poznania Boga i podążania nią aż do skutku. Oto fragment orzeczenia Soboru Wat.I: „Nie tylko wiara, i rozum między sobą nie są sprzeczne; przeciwnie ­– niosą sobie wzajemną pomoc /../ wiara zaś rozum wyzwala, od błędów, strzeże go i poucza go na różny sposób” (na powyższym przykładzie widać najlepiej, w jaki sposób miałoby się odbywać to „rozumowe” poznanie Boga). Jednak po upływie stulecia, Sobór Wat.II orzekł:

 

„Święty  Sobór podejmując to, czego uczył Sobór Wat.I, głosi, że istniej dwojaki, różny porządek poznania: mianowicie wiary i rozumu”. (No proszę! Bardzo interesujące „podjęcie” tematu!). Co prawda, zawsze wydawało mi się, iż nie można oddzielić wiary od rozumu,  jak nie można oddzielić ostrości spojrzenia od oka, lub uśmiechu od ust (chyba, że jest się kotem Alicji z Krainy Czarów), ponieważ jest ona jednym ze stanów naszego umysłu, mianowicie brakiem całkowitej pewności (w przeciwnym wypadku, po prostu jest to wiedza). Można, rozumować bez wiary w to, co się rozumuje, ale nie można wierzyć bez użycia rozumu: jest to biologicznie niemożliwe!

 

Chyba, że nie wszyscy ludzie mają jednakową biologię mózgu, co jest całkiem możliwe, biorąc pod uwagę w co też ludzie potrafią wierzyć! („Tym samym rozumem nie da się wierzyć i myśleć jednocześnie” S.J.Lec). Z tej samej  przyczyny wiara nie może rozumu pouczać, ani go strzec, ani wyzwalać od błędów (musiałaby być drugim rozumem, niezależnym od tego pierwszego, natomiast zależ­nym od prawd religijnych i na dodatek dominującym! Więc jaką rolę miałby spełniać ten pierwszy rozum? Niewolnika?). Co najwyżej, bezkrytyczna wiara w dogmaty religijne może oślepićrozum do tego stopnia, iż jakiekolwiek rozumowanie staje się niemożliwe. Seneka dobrze to ujął w swym znanym powiedzeniu: „Czy jeszcze wierzysz, czy już myślisz?”.

 

A mimo to, tacy ludzie jak np. św. Tomasz z Akwinu, czy Tertulian, który odrzucił filozofię, a „poznanie” przez wiarę pojmował jako coś gatunkowo lepsze od poznania rozumem – stworzyli ten bzdurny podział, który chyba najlepiej odzwierciedla stan umysłów osób tworzących dogmaty religijne. Wiara religijna tym się różni od jakiejkolwiek innej wiary, iż wmawia się nam, że jest ona synonimem pewności i że może ona funkcjonować w oderwaniu od umysłu, jako twór abstrakcyjny (patrz postanowienia Świętego Soboru). Różni się ona także swoim skomplikowanym pochodzeniem. Przypomnę: u mnie wynika ze zrozumienia i akceptacji, popartej logiczną argumentacją, nie posiadającą wewnętrznych sprzeczności.

 

                                                           ------ cdn. ------


Skomentuj Tipsa en vn Wydrukuj




Komentarze
1. moje lużne, drobne przemyślenia po przeczytaniu posta Autora Leszek 2023-06-28


Nowy ateizm i krytyka religii

Znalezionych 907 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

"Chrześcijańskie dziewczyny są przeznaczone tylko do jednego – do dawania przyjemności muzułmańskim mężczyznom”   Ibrahim   2016-10-03
"Nic wspólnego z islamem"?   Bergman   2016-12-11
"Time Magazine” i zachodnie podejście do islamizmu   Mahmoud   2021-10-02
#PrayForGaza #PrayForPalestina.   Koraszewski   2018-02-07
„Cywilizacja i islam to dwie różne rzeczy”Ex-muzułmanie, teraz wiele zależy od nas.   Pandavar   2024-04-10
„Szczepionkowa” hipoteza powstania religii   Ferus   2021-05-02
“Atlantic” rozważa ważką kwestię: czy wczesne homininy miały dusze?   Coyne   2015-10-05
“Hańba Pakistanu”: oskarżenia o bluźnierstwo   Saeed   2023-02-03
“New York Times” głosi fałszywą przyjaźń między nauką i religią   Coyne   2023-03-30
“Newsweek” bezkrytycznie chwali brazylijskiego chirurga fantomowego -  i wychwala inne czary-mary   Coyne   2016-03-12
“Rozum został stworzony przez Boga”   Coyne   2014-01-03
 “Islam przeżywa ostre starcie z nowoczesnością i wymaga reform”     2018-11-22
Uzdrawianie wiarą zabija dzieci   Coyne   2014-11-19
Dzisiejszy strajk i encyklika z 1968 roku   Koraszewski   2016-10-03
Kościół, nauka i próby pogodzenia wiary z życiem   Koraszewski   2016-10-07
Portret wielkiego agnostyka   Coyne   2013-12-14
Ani nie manifest, ani nie tak nowego ateizmu   Koraszewski   2019-04-26
  Egzorcyści kontra Zły (II). Czyli pozorna walka „dobra ze złem”.   Ferus   2023-11-12
(Nie)Fachowe pośrednictwo religijne.Czyli nieudana próba połączenia sprzecznych ze sobą zachowań.   Ferus   2021-08-29
(Nie)zwykła opowieść wigilijna. Czyli moja nocna, niedokończona rozmowa z psem.   Ferus   2021-12-26
Adwokat diabła II.Czyli religijna wersja ludzkich umiejętności „poszukiwania wyjścia”.   Ferus   2018-12-16
Adwokat diabła. Czyli religijne racje zastępujące prawdę.   Ferus   2018-12-09
Alternatywny Genesis: Boski reality show II.Czyli kwestia duchowości/duszy widziana z „nieco” innej perspektywy.   Ferus   2024-05-05
Alternatywny Genesis: Boski reality show.Czyli kwestia duchowości/duszy widziana z „nieco” innej perspektywy.   Ferus   2024-04-28
Ameryko, obudź się!   Imani   2014-08-08
Arabia Saudyjska i jej pięć minut w mediach   Koraszewski   2015-10-02
Bańki, medycyna, islam i sport     2016-08-27
Bezbożne „Ranczo”.Czyli nie jest dobrze, iż wierni mało wiedzą o religii, czy raczej bardzo dobrze?   Ferus   2021-02-21
Bezduszna duchowość ateistów   Koraszewski   2021-08-03
Biblia źródłem moralności? Żartujesz sobie!   Coyne   2014-09-10
Bogowie popkultury.Czyli jakimi religijnymi stereotypami „karmi” nas telewizja.   Ferus   2021-09-05
Boski niebyt, nauka i patriotyzm   Koraszewski   2018-11-07
Boże słowo głoszone z ambony     2017-08-10
Cena świętego spokoju.Czyli religijny raj dla oportunistów albo też azyl ignorancji (wg Spinozy).   Ferus   2024-03-10
Chrześcijanie XXI wieku   Koraszewski   2014-01-17
Czego naucza imam w Kopenhadze     2017-06-19
Czy Bóg jest bezcielesną osobą?   Coyne   2014-03-16
Czy nasze wartości pochodzą od Boga?   Stenger   2014-07-31
Czy nauka czyni zbędną wiarę w Boga?   Stenger   2017-08-25
Czym jest wszechświat wobec chodzenia po wodzie?   Ferus   2015-01-03
Duchowa służba zdrowia. Czyli oblicze Boga zatroskanego Miłosierdziem.   Ferus   2021-04-18
Duchowość i seksualność szatana XXI wieku   Kruk   2014-04-30
Ego kontra Świadomość. Czyli lepiej żyć złudzeniami czy prawdą o rzeczywistości?   Ferus   2019-03-03
Humanizm jako alternatywa   Grayling   2016-06-12
Ignorowane ludobójstwo chrześcijan w Nigerii    Ibrahim   2020-08-25
Indyjskie czary nad słowem sekularyzacja   Ahmad   2015-11-27
Islamscy towarzysze podróży w drodze do bigoterii i masowych mordów   Fernandez   2017-04-23
Jacek Tabisz o nowym humanizmie    Tabisz   2021-12-21
Jak odpowiadać na argumenty teisty   Stenger   2016-08-25
Kiedy największa na świecie sunnicka instytucja religijne potępi swój kolonializm?    Shoaaib   2019-02-24
Koran i mowa nienawiści   Rizvi   2015-03-28
Mój racjonalny ateizm.Czyli w czym upatruję siłę areligijnych poglądów.   Ferus   2024-01-28
Miecz czy Rozum? Czyli jak uczy historia religii: na jedno wychodzi!   Ferus   2021-03-28
Moja racjonalna wiara. Czyli idea bogów/Boga dla bardziej wymagających.   Ferus   2023-12-31
Najdłużej trwająca mistyfikacja w dziejach ludzkości. Suplement „B”.   Ferus   2020-01-19
Najlepszy ze światów – Ziemia? Czyli najlepsza z możliwych marności nad marnościami.   Ferus   2023-08-06
Niechciany dar Boga. Czyli trudności z akceptacją nieuniknionego.   Ferus   2018-12-02
Nieudacznicy, tchórze? Nie, idealiści   Carmon   2017-06-02
Nieudane autodafe. Czyli: kiedy ateizm był zbrodnią.    Ferus   2023-11-19
Nocna rozmowa z biskupem o sensie życia   Koraszewski   2018-04-09
Osaczeni przez religię   Rushdie   2017-02-03
Otwarty umysł jest zaletą   Andreadis   2017-02-16
Państwo częściowo wyznaniowe   Koraszewski   2014-06-15
Pod sztandarem Niebios   Foster   2015-03-15
Pod sztandarem Niebios   Foster   2017-03-09
Podsumowanie ataków na ateistów   Coyne   2014-01-07
Poznacie ich po ich owocach   Grayling   2017-07-30
Poświąteczna refleksja. Kiedy mity traktowane są jako rzeczywistość.   Ferus   2021-04-11
Religia, “Playboy” i Frank Sinatra   Coyne   2014-08-27
Republika Ateistów odparła atak religijnych ekstremistów   Stone   2017-06-07
Rozmyślając nad sensem życia (VI)   Ferus   2019-05-12
Rozum i wiara, Część III -Czyli takie sobie rozmowy o religijnych „prawdach” i problemach z nimi związanych.   Ferus   2015-12-13
Rozum i WiaraCzyli takie sobie rozmowy o religijnych „prawdach” i problemach z nimi związanych.   Ferus   2015-11-01
Sens życia   Haught   2015-11-20
Sumerowie patrzą z osłupieniem jak Bóg tworzy świat     2014-12-23
Szamani: antenaci współczesnych kapłanów. Czyli Niezależny Związek Zawodowy Duszpasterzy. (V)   Ferus   2022-08-28
Szamani: antenaci współczesnych kapłanów.Czyli Niezależny Związek Zawodowy Duszpasterzy. (II)   Ferus   2022-08-07
Szamani: antenaci współczesnych kapłanówI.Czyli Niezależny Związek Zawodowy Duszpasterzy. (III)   Ferus   2022-08-14
Tako rzecze rzecznik Nycza   Koraszewski   2016-03-28
Teologia wyzwolenia diabłów                  Kruk   2014-10-24
Tęsknota za bezpiecznym miejscem (II)Czyli Królestwo Niebieskie na Ziemi.   Ferus   2018-02-18
Tęsknota za bezpiecznym miejscem. Czyli Królestwo Niebieskie na Ziemi.   Ferus   2018-02-11
Turcja: Czy z religijnego punktu widzenia pożądanie własnej córki jest w porządku?   Bekdil   2016-01-25
Uciekłaś od wojny, a oni przyjęli cię      2020-03-13
Uprowadzenie Holocaustu dla Dżihadu: Auschwitz i KnesetCzęść 5: Wbijanie noża   Pandavar   2020-06-24
Wezwanie do reformy islamu     2016-05-05
Wspólnota (niektórych) wierzących i (niektórych) ateistów   Koraszewski   2014-10-01
Zatrute ziarnoCzyli wkład chrześcijaństwa w cywilizację europejską.   Ferus   2024-02-11
Zbiorowe zmartwychwstanie, czyli jednak Halloween   Kruk   2015-04-09
Zderzenie cywilizacji czy zderzenie idei?     Koraszewski   2015-09-06
Zwrot, który zmienił świat   Koraszewski   2016-07-01
Świadkowie Jehowy i odmowatransfuzji krwi dla dziecka   Coyne   2014-09-07
Pytanie bez odpowiedzi   Łukaszewski   2021-10-18
Wierzę w Boga Ojca   Koraszewski   2016-09-09
Agnostyk czy ateista?   Koraszewski   2013-12-05
Konstytucyjni ateiści   Koraszewski   2013-12-05
Ab ovo   Kruk   2015-02-15
Abraham aresztowany po próbie złożenia ofiary z syna   Swidler   2014-09-29
Absolwent teologii mówi o naszej rzekomej potrzebie dalszych studiów teologicznych zanim zaczniemy krytykować religię   Coyne   2015-06-12
Absurdalna awersja wierzących do ateizmu   Ferus   2021-11-07

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

Lekarze bez Granic


Wojna w Ukrainie


Krytycy Izraela


Walka z malarią


Przedwyborcza kampania


Nowy ateizm


Rzeczywiste łamanie


Jest lepiej


Aburd


Rasy - konstrukt


Zielone energie


Zmiana klimatu


Pogrzebać złudzenia Oslo


Kilka poważnych...


Przeciwko autentyczności


Nowy ateizm


Lomborg


„Choroba” przywrócona przez Putina


„Przebudzeni”


Pod sztandarem


Wielki przekret


Łamanie praw człowieka


Jason Hill


Dlaczego BIden


Korzenie kryzysu energetycznego



Obietnica



Pytanie bez odpowiedzi



Bohaterzy chińskiego narodu



Naukowcy Unii Europejskiej



Teoria Rasy



Przekupieni



Heretycki impuls



Nie klanial



Cervantes



Wojaki Chrystusa


Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Małgorzata, Andrzej, Henryk