Prawda

Wtorek, 18 stycznia 2022 - 18:11

« Poprzedni Następny »


Cierpienie i pytanie, czy przestaniemy jeść mięso


Andrzej Koraszewski 2021-07-14

Zdjęcie Courtesy Aleph Farms’ BioFarm
Zdjęcie Courtesy Aleph Farms’ BioFarm

Kiedy kilka lat temu zapytano kanadyjsko-amerykańskiego psychologa ewolucyjnego Stevena Pinkera, z jakiego powodu przyszłe pokolenia będą na nas patrzeć ze zdumieniem, wyrzutem i pogardą, uczony po chwili zastanowienia się powiedział, że nie może wykluczyć, iż nasze wnuki będą uważały za barbarzyństwo zabijanie zwierząt i jedzenie ich mięsa. Kulinarna moralność zmienia się w naszych oczach. Już dziś zapraszając znajomych na obiad musimy się zastanowić (lub zapytać) czy mięso wchodzi w rachubę, najmniejsze skrzywienie twarzy mówi nam, że będziemy musieli szukać w książce kucharskiej przepisów na potrawy wegetariańskie.

Grubo ponad dwieście lat temu angielski filozof Jeremy Bentham powiedział, że ''Należy pytać nie o to, czy zwierzęta mogą rozumować, ani czy mogą mówić, lecz czy mogą cierpieć''. Powszechna empatia  wobec cierpienia zwierząt jest zjawiskiem stosunkowo nowym. Do niedawna domowy ubój oznaczał, że ludzie od dziecka obcowali z zabijaniem zwierząt na mięso, okrucieństwo wobec zwierząt było częścią codziennego życia. Myślistwo uważane był za szlachetny sport, nie mający nic wspólnego z brutalnym mordowaniem zwierząt przez chłopa, czy przez rzeźnika. Wraz z przemysłowymi rzeźniami i paczkowanym mięsem w wielkich sklepach okrutne sceny zabijania zwierząt na mięso zaczęły znikać z naszego codziennego życia, a równocześnie popularne książki i filmy o życiu zwierząt podnosiły naszą wrażliwość na cierpienia zwierząt domowych, hodowlanych i dzikich. Twierdzenie Kartezjusza, że zwierzęta nie cierpią, oburzyłoby dziś większość uczniów pierwszej klasy szkoły podstawowej. Ból jest ostrzeżeniem, żebyśmy nie robili rzeczy będących zagrożeniem dla naszego życia lub zdrowia i nie mamy najmniejszego powodu, żeby sądzić, że zwierzęta nie odczuwają bólu równie silnie jak my. Jak się wydaje dotarło to do powszechnej świadomości, jak również fakt, że świat zwierzęcy włącznie z nami jest jedną rodziną, co zrodziło narastającą niechęć do spożywania mięsa. Tu rodzi się jednak pewien problem, ponieważ jemy mięso od milionów lat i nasze organizmy mogą go potrzebować. (Lekarze nie bez powodu ostrzegają młode kobiety, żeby w okresie ciąży nie przesadzać z dietą wegetariańską, bo może to mieć bardzo złe skutki zarówno dla zdrowia dziecka, jak i matki.)


Czy da się pogodzić naszą nową kulinarną moralność z potrzebami naszych organizmów, jak i z kubkami smakowymi tęskniącymi do kotleta? Nie można wykluczyć, że jesteśmy już na dobrej drodze do rozwiązania tego dylematu i będziemy mogli mieć dostęp do mięsa, które nie znało rzeźniczego noża. Opowieści o mięsie hodowanym w laboratoriach pojawiały się już od wielu lat, ale większość z nas traktowała je jak opowieści o żelaznym wilku. Kilka miesięcy temu przyjaciel z Izraela poinformował mnie, że w Jerozolimie powstała pierwsza restauracja serwująca dania mięsne, a ich steki idą na stół prosto z laboratorium. Klienci byli zachwyceni, stoliki trzeba było zamawiać z wielotygodniowym wyprzedzeniem, kiedy jednak po pewnym czasie zacząłem dopytywać, czy się doczekał, okazało się, że restauracja została zamknięta i nie wiadomo czy powodem była pandemia, niewystarczająca wydajność laboratorium, czy nadal niewystarczająca jakość produktu. Prace trwają nadal i wiele firm pracuje intensywnie nad rozwojem technologii, która pozwoli na laboratoryjną produkcję mięsa w skali przemysłowej.                     


Ostatnio znów zabrzmiały fanfary (ponownie w Izraelu), bo firma Aleph Farms zapowiada, że w ciągu roku zacznie dostarczać na rynek znaczące ilości mięsa, które nie znało rzeźnika. Dotychczasowe rezultaty zainteresowały inwestorów ze Stanów Zjednoczonych i z Francji (wcześniej pojawili się inwestorzy z Japonii, Brazylii i Zjednoczonych Emiratów Arabskich), firma zebrała już 105 milionów dolarów na uruchomienie produkcji na większą skalę. Jest to niewątpliwie dobry początek i warto o tym pisać, chociaż specjaliści twierdzą, że żyjemy w czasach, w których dopiero zainteresowanie inwestorów liczone w miliardach dolarów sygnalizuje, że sprawa jest naprawdę poważna.


Firma Aleph Farms została założona zaledwie w 2017 roku przez naukowców z Biomedical Engineering Faculty Technionu wspólnie z ludźmi z innych firm mających już doświadczenie w przetwórstwie i marketingu. W rok później mogli się już pochwalić pierwszym stekiem wyhodowanym z krowich komórek.


Laboratoryjna hodowla tkanki mięśniowej nie jest już niczym nowym, ale tu mamy połączenie sześciu różnych technologii, co podobno pozwala na znaczące obniżenie kosztów takiej produkcji w dużych bioreaktorach, a więc na większą skalę. Ambicje firmy sięgają gwiazd, czyli myślą o możliwości produkcji mięsa w przestrzeni kosmicznej, na stacjach międzyplanetarnych i w bazach na księżycu czy na Marsie. Krótko mówiąc obiecują smakowite kotlety na Ziemi i w kosmosie. Chwilowo jednak przekazali informację, że udało się zebrać wystarczający kapitał na budowę linii produkcyjnych, które rozpoczną komercyjną produkcję. Pierwszym produktem będą steki wołowe, które najdalej za rok powinny pojawić się w sklepach. Uczciwie mówiąc, kiedy patrzę na określenie 3D bioprinting, czyli technologię upodabniania laboratoryjnego produktu nie tylko w smaku, ale i w wyglądzie, do tego, co dziś kupujemy w sklepie, to trochę nie jestem pewien, czy nie robią ze mnie idioty. Ale wygląda na to, że to jednak nie jest fake news.


Zdjęcie Courtesy Aleph Farms’ BioFarm
Zdjęcie Courtesy Aleph Farms’ BioFarm

Przedwczesnych zapowiedzi widzieliśmy już wiele i chociaż zimnej fuzji jak nie było tak nie ma, to wiele wskazuje na to, że mięso bez rzeźnika niebawem stanie się ciałem (i nie będzie to żadne przemienienie Pańskie).


Ciekawe jak zareagują ruchy namawiające nas dziś do przejścia na całkowicie roślinną dietę? Upadnie ta część argumentacji, która odwołuje się do naszej empatii i wzywa, żebyśmy oszczędzili cierpień zwierzętom. Prawdopodobnie będą nadal protesty, ekolodzy i księża pewnie powiedzą, że to nie jest naturalne, część miłośników zwierząt nazwie to rytualnym kanibalizmem, imamowie będą się zastanawiać czy taka wołowina jest halal, a rabini czy to, aby koszerne (a jeśli nie, to czy stosowne zaklęcia należy wypowiedzieć rozpoczynając nową linię zarodową, czy wystarczy religijne zatwierdzenie linii produkcyjnej?). Dla nas, zwykłych śmiertelników, którzy lubią mięso, ale źle znoszą świadomość tego, co dzieje się w rzeźniach, zapowiedź możliwości pozostania przy tradycyjnej diecie bez konieczności zabijania zwierząt jest bardzo pocieszająca.


Zbyt wcześnie jeszcze myśleć o możliwym wpływie takiej zmiany na środowisko, bo nawet jeśli niebawem zobaczymy w sklepach mięso z laboratorium, to minie wiele dziesięcioleci zanim w znaczącym stopniu będzie ono zastępować mięso pochodzące z uboju. Tak, czy inaczej Steven Pinker może mieć rację, że przyszłe pokolenia będą miały do nas liczne pretensje, wśród których zjadanie naszych braci mniejszych i większych może być bardzo wysoko na liście skarg i zażaleń pod naszym adresem.


Skomentuj     Wyślij artykuł do znajomego:     Wydrukuj






Nauka

Znalezionych 1264 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

Czy uczenie się metodą prób i błędów jest „nauką”?   Coyne   2022-01-14
Czy gaz i energia jądrowa są “zielone”   Novella   2022-01-12
Ptasia grypa w czasach ludzkiej zarazy   Collins   2022-01-11
Rasa jest kontinuum. Płeć jest cholernie binarna   Dawkins   2022-01-10
Komiczne krzyki o klimatycznej Apokalipsie –— 50 lat nieuzasadnionego siania paniki   Lomborg   2022-01-06
Gnidy, o których PIS ci nie powie   Koraszewski   2022-01-05
Niebezpieczeństwo upolitycznienia nauki   Krylov   2022-01-01
Specjalne przesłanie do muzułmanów na całym świecie   Pandavar   2021-12-28
Nowe badania pokazują, że kraje rozwijające się płacą wysoką cenę za ograniczanie upraw roślin GMO   Maina   2021-12-25
Jajo, które wywołało sensację   Koraszewski   2021-12-24
Pięć powodów zakończenia debaty o GMO   Evanea   2021-12-16
Richard Dawkins pisze do “przyjaciół nauki i rozumu” w Nowej Zelandii   Coyne   2021-12-14
 Syntetyczna biologia oferuje obietnicę rozwiązania globalnego problemu z plastikiem   Agaba   2021-12-13
Nigeria wzywa Afrykę, by szła w jej ślady w sprawie GM wspięgi wężowatej   Opoku Gakpo   2021-12-09
Małe nietoperze idą do przedszkola   Koraszewski   2021-12-06
Afrykańscy naukowcy wzywają do polityki poparcia biologii syntetycznej i innych innowacji   Agaba   2021-12-02
Uprawy GMO zredukowały zatrucia farmerów pestycydami   Maina   2021-11-27
Czy genetyka może pomóc wyeliminować nierówność?   Coyne   2021-11-26
Matematyka i prawdziwa historia katastrofy klimatycznej   Lomborg   2021-11-24
Nigeria daje zielone światło kukurydzy GMO   Conrow   2021-11-22
Ugandyjscy studenci nalegają na powszechne stosowanie biotechnologii i uchwalenie prawa o biobezpieczeństwie   Agaba   2021-11-17
Organiczny eksperyment Sri Lanki   Novella   2021-11-16
Ruanda skwapliwie przyjmuje biotechnologię poprzez ekspansję OFAB   Meeme   2021-11-12
Sprzeciw wobec anulowania Huxleya   Coyne   2021-11-05
Farmerka z Kenii zbiera obfity plon z bawełny GM   Meeme   2021-11-04
Czarni uczeni i nauka o rasizmie   Koraszewski   2021-11-03
Kłusownictwo narzuca na słonie dobór w kierunku ewolucji słoni bez ciosów   Coyne   2021-11-01
Marnujemy naszą wielką szansę na edytowanie genów   Ridely   2021-10-29
“Czarne tygrysy” w małym indyjskim rezerwacie sugerują losowy dryf genetyczny   Coyne   2021-10-26
Wytwarzanie białek w roślinach przez rolnictwo molekularne   Novella   2021-10-20
Strzelby, zarazki, maszyny to zdecydowanie antyrasistowska książka. Dlaczego lewica jej nie kocha?   Barnett   2021-10-13
Nigeryjscy farmerzy nie mogą się doczekać wystarczających ilości GM nasion wspięgi wężowatej   Gakpo   2021-10-12
Dobór płciowy versus dobór naturalny: na przykładzie chrząszczy   Coyne   2021-10-08
Edytowanie genów kluczem do ulepszenia podstawowych upraw w Afryce   Abugu   2021-10-01
Bakłażan GMO jest udokumentowaną wygraną ubogich farmerów   Conrow   2021-09-23
O Jezu, wskrzeszają mamuta!   Koraszewski   2021-09-17
Wszystkie antyizraelskie wiadomości zasługują na publikację   Bard   2021-09-04
Tożsamość etniczna i rasa   Coyne   2021-08-30
Środowiskowcy mylili się – nie stoimy przed apokalipsą owadów   Ridley   2021-08-13
Czy znaleziono najstarszy dowód na istnienie zwierzęcia? Nowa gąbko-podobna skamieniałość liczy 890 milionów lat   Coyne   2021-08-11
Psy rozumieją ludzi   Novella   2021-08-06
Nowy start nauki o życiu w epoce genu   Ridley   2021-08-05
Użycie ognia przez homininy: przykład szybkiej ewolucji kulturowej?   Coyne   2021-08-04
Historia pandemii jest historią zaprzeczania   Jackoby   2021-07-27
Nieuchwytny neuron babci   Novella   2021-07-22
Cierpienie i pytanie, czy przestaniemy jeść mięso   Koraszewski   2021-07-14
Czy nadchodzi hydroponika?   Novella   2021-07-13
Raport Unii Europejskiej o glifosacie   Novella   2021-07-10
Dlaczego ideologii nie należy mieszać z nauką   Coyne   2021-06-30
Nagonka na Izrael grasuje w stowarzyszeniach nauk ścisłych, medycyny i edukacji   Chesler   2021-06-24
Szczęśliwi pracoholicy   Witkowski   2021-06-03
Propaganda w wykonaniu nauczycieli akademickich   Chesler   2021-06-02
Ewolucja wielokomórkowości   Novella   2021-05-07
Polityczna polaryzacja jest przesadzona   Novella   2021-05-04
Wrotki były kiedyś sztandarową grupą istot bez seksu, a teraz sądzi się, że ukradkiem odstawiają szybkie numerki   Coyne   2021-04-22
Błędna historia antykolonializmu   Tupy   2021-04-21
Mayflower wyrusza w podróż raz jeszcze   Koraszewski   2021-04-19
Genetyczny przełącznik CRISPR   Novella   2021-04-16
Wielkie zdarzenie oksydacyjne   Novela   2021-04-09
Kiedy panika klimatyczna zlewa się z kulturą anulowania   Lomborg   2021-04-06
Czy wykształceni ludzie są bardziej antysemiccy?   Albert Cheng i Ian Kingsbury   2021-04-05
Nieoczekiwana historia i cudowny sukces szczepionek   Ridley   2021-03-31
Innowacja jest geograficznie zlokalizowanym i chwilowym zjawiskiem   Ridley   2021-03-29
Czy gąbki są najbliższymi krewnymi pozostałych zwierząt?   Coyne   2021-03-26
Kilka lekcji z rosyjskiej rewolucji. Jak kuszący radykalny nihilizm prowadzi do ekstremizmu   Geifman   2021-03-22
Wracamy do raju?   Łukaszewski   2021-03-18
Ślimakowi morskiemu odrasta tułów z odciętej głowy, czyli “autotomia z kleptoplastią”   Coyne   2021-03-15
Ewolucyjne korzyści udawania ofiary   Clark   2021-03-11
Ludzie i wymieranie megafauny   Novella   2021-03-10
Banany edytowane przez CRISPR   Novella   2021-03-02
Nikczemne grzyby naśladują kwiaty trawy, by ułatwić własne rozmnażanie się   Coyne   2021-02-26
Co zabiło megafaunę Ameryki Północnej?   Novella   2021-02-25
Stresy i nowe szczepy wirusa   Ridley   2021-02-12
EWOLUCJA wirusa Covid-19   Coyne   2021-02-10
Czy „toksyczna kobiecość” jest główną przyczyną bojów o społeczną sprawiedliwość?   Coyne   2021-02-08
Najmniejszy gad (i owodniowiec) świata: BARDZO mały kameleon   Coyne   2021-02-05
Dlaczego kocimiętka i matatabi doprowadzają koty do szaleństwa? Grupa badaczy mówi, że te rośliny mogą chronić je przed komarami   Coyne   2021-02-02
Bądźcie sceptyczni wobec wideo pokazujących “skutki uboczne” szczepionki   Novella   2021-01-28
Szaleństwo odnawialnej energii   Ridley   2021-01-23
Głębia ludzkiej historii   Novella   2021-01-19
Dlaczego szczepionki mRNA mogą zrewolucjonizować medycynę?   Ridley   2021-01-02
Szczepionka mRNA na koronawirusa: świadectwo ludzkiej pomysłowości i mocy nauki   Coyne   2021-01-01
Dziwaczny rodzaj rasistowskiego patriarchatu   Arora   2020-12-31
Centrala muszek owocowych: Bloomington Drosophila Stock Center   Coyne   2020-12-29
Pierwszy raport o używaniu narzędzi przez pszczoły: rodzimy gatunek używa grudek łajna, by odeprzeć drapieżne szerszenie   Coyne   2020-12-23
Nie – żadne chi nie istnieje   Novella   2020-12-21
Moc nauki dostarczyła najlepszej możliwej wiadomości w tym koszmarnym roku   Ridley   2020-12-18
Szczątkowa cecha ptaków, która mogła być funkcjonalna u przodków: zdalne wyczuwanie drgań dziobem (nadal czynne u kiwi)   Coyne   2020-12-16
Paradoks wielce niedoskonałego dobra   Koraszewski   2020-12-11
Nasiona roślin ewoluują, by upodobnić się odchodów antylopy, a oszukane żuki gnojowe odtaczają i zagrzebują nasiona   Coyne   2020-12-10
AI – asystent lekarza   Novella   2020-12-09
Czy problem zwijania białka został rozwiązany?   Coyne   2020-12-05
„Gryzoń skunksowy”, który żuje trujące rośliny i wypluwa truciznę na swoje futro   Coyne   2020-12-02
Intensywne zbieranie leczniczej rośliny przez ludzi prowadzi do ewolucji nowych kolorów liści i kwiatów   Coyne   2020-11-28
Jak ewoluuuje altruizm?   Coyne   2020-11-25
Filozof zainfekowany efektem potwierdzenia wyjaśnia, dlaczego ewolucja dowodzi Boga   Coyne   2020-11-23
Według nowych badań są cztery gatunki pingwinów białobrewych, a nie tylko jeden   Coyne   2020-11-19
Gra w łajdactwo, by zrozumieć łajdaków   Novella   2020-11-18
Ewolucja psów   Novella   2020-11-09
Genomowa i ewolucyjna analiza wymarłego kota szablozębnego   Coyne   2020-10-31

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

Korzenie kryzysu energetycznego



Obietnica



Pytanie bez odpowiedzi



Bohaterzy chińskiego narodu



Naukowcy Unii Europejskiej



Teoria Rasy



Przekupieni



Heretycki impuls



Nie klanial



Cervantes



Wojaki Chrystusa



 Palestyńskie weto



Wzmacnianie układu odpornościowego



Wykluczenie Tajwanu z WHO



Drzazgę źle się czyta



Sześć lat



Pochodzenie



Papież Franciszek



Schadenfreude



Pseudonaukowa histeria...


Panstwo etc



Biły się dwa bogi


 Forma przejściowa


Wstęga Möbiusa


Przemysł produkcji kłamstw


Jesteś tym, co czytasz,



Radykalne poglądy polityczne


Einstein



Socjologia



Allah stworzyl



Uprzednie doświadczenie



Żydowski exodus



PRL Chrystusem narodów



Odrastające głowy hydry nazizmu



Homeopatia, wibracje i oszustwo

Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Malgorzata, Andrzej, Marcin, Henryk