Prawda

Niedziela, 5 grudnia 2021 - 22:08

« Poprzedni Następny »


Ameryka versus Iran: czyli kto zaczął?


Hussain Abdul-Hussain 2021-03-30


Hollywood i dekolonizujący świat Demokraci mają osobliwą narrację o historii Iranu. Film “Argo” z 2012 roku przedstawia ten kraj jako rządzony przez dynastię przez 2500 lat. W 1950 roku, według “Argo”, Irańczycy wybrali świeckiego demokratę, Mohammada Mosadegha, który znacjonalizował brytyjskie i amerykańskie firmy naftowe. W 1953 roku Ameryka zorganizowała zamach stanu, który obalił Mosadegha i “zainstalował” szacha Mohammada Rezę Pahlaviego, który był ekstrawagancki, rozrzutny i zdecydowany narzucić zachodnie wartości wbrew woli konserwatywnego, szyickiego społeczeństwa. Problem polega na tym, że w 1950 roku nie było amerykańskich firm naftowych w Iranie, Pahlavi zastąpił swojego ojca jako szach w 1941 roku i nigdy przed 1979 rokiem nie był obalony, nie mógł więc zostać „zainstalowany” w 1953 roku.

Film Hollywoodu, który bił rekordy kasowe, w trzy minuty włożył tak wiele historycznych nieścisłości, które usprawiedliwiały nienawiść, jaką na fałszywej podstawie obecny reżim irański żywi wobec Ameryki. Przekonywał widzów, że rozpoczęła to wszystko nikczemna CIA: obaliła wybranego irańskiego przywódcę dla dobra swoich firm naftowych i zainstalowała marionetkę, która doprowadziła Iran do ruiny. Choć jest to podobne do narracji szerzonej przez proirańskie lobby w Waszyngtonie, nic z narracji “Argo” nie jest prawdą. Historyk, Ray Takeyh stypendysta Hasib J. Sabbagh w Council on Foreign Relations, przedstawia prawdziwą sytuację w swojej książce The Last Shah


“Może być trudno Amerykanom, wychowanym na bajkach Hollywoodu o nikczemnej intrydze CIA, zrozumieć, jak skromny był jej” wkład w nieudany zamach stanu, tłumaczy Takeyh. Mossadegh “sfałszował wybory, rozwiązał parlament, uzurpował sobie władzę monarchy i nie okazywał respektu wobec konstytucji” – napisał. CIA była faktycznie zamieszana, ale zdecydowanie przesadzono jej rolę.


W rzeczywistości szach użył swojej konstytucyjnej władzy, by wyrzucić Mossadegha, a na jego miejsce mianować ministra ds. ropy naftowej, Aminiego, który zaakceptował tę samą umowę, na którą wcześniej zgodził się Mossadegh. Mossadegh miał jednak zbyt wielką obsesję na punkcie nacjonalizmu i swojego populistycznego wizerunku, więc nigdy nie wprowadził tej umowy w życie. 


Amini, ze swej strony, zgodził się na podział zysków z ropy naftowej z międzynarodowym konsorcjum, uzasadniając ten krok w parlamencie: “Możemy osiągnąć idealne rozwiązanie, kiedy będziemy mieli siłę, bogactwo i technologiczne środki na konkurowanie z krajami, które są duże i potężne”. Parlament zatwierdził umowę o zyskach z ropy naftowej głosami 113 do 5. 


Amini był politykiem i przywódcą, który był uczciwy wobec Irańczyków: bez technologicznego know-how i infrastruktury Iran musiał dzielić się zyskami za ropę naftową aż będzie zdolny ją znacjonalizować. W 1973 roku szach – podobno amerykańska marionetka, jak twierdził film “Argo” – znacjonalizował wszystkie irańskie złoża naftowe. 


Jednak, nawet jeśli uwierzylibyśmy, że szach był człowiekiem Ameryki, oskarżanie go o zubożenie Iranu nie daje się uzasadnić. Według Takeyha: 

Dochody Iranu z eksportu ropy naftowej skoczyły z 885 milionów dolarów w 1971 roku do 17,8 miliarda dolarów w 1975 roku. Jego PKB poszybowało z 4 miliardów dolarów w 1961 roku do 54 miliardów dolarów w 1976 roku, a w tym samym czasie produkcja przemysłowa zwiększała się rocznie o 20 procent. Piąty plan rozwojowy szacha, który pierwotnie ustalił cel inwestycyjny na 36 miliardów dolarów, został niemal podwojony do 63 miliardów dolarów. W całym Teheranie hotele i wysokościowce wyrastały w rekordowym tempie.

A więc szerzenie kultury Zachodu przez szacha nie pogrążało Iranu w biedzie. Iran za czasów szacha przeżywał bezprecedensowy rozwój gospodarczy, który łączył się z jego zręczną polityką zagraniczną. Takeyh pisze: 

Zarządzanie przez szacha sprawami zagranicznymi było znakomite. Był on patriotą, który bez przerwy podnosił ceny ropy naftowej. Rozwinął dobre stosunki ze Związkiem Radzieckim, utrzymując równocześnie ścisły sojusz z Ameryką, dominował Zatokę Perską, powstrzymując równocześnie radykalną republikę Iraku i miał dobre stosunki z arabskimi monarchiami – jak również z Izraelem – którzy wszyscy uznawali Iran za czynnik regionalnej stabilności. Rozszerzył stosunki handlowe z Europą i Azją. Był przywódcą z Trzeciego Świata, który nie zawracał sobie głowy żadnym ruchem państw niezaangażowanych. Choć nie przekształcił Iranu w wielkie mocarstwo, uczynił go możliwym partnerem mocarstw.

Szach zaprowadził reformę rolną, która dała wielkie korzyści chłopom. Do 1971 roku reforma rolna osiągnęła imponujące rezultaty, co potem przyznała nawet Republika Islamska w słowach “około dwóch milionów chłopów otrzymało ziemię dzięki reformom szacha”.


Kiedy były prezydent USA, Jimmy Carter, uczynił prawa człowieka globalną częścią swojej polityki zagranicznej, irański monarcha zabrał się za liberalizację. W przemówieniu w Dniu Konstytucji 1978 roku szach ogłosił, że zagwarantuje wolność słowa i że wolne i sprawiedliwe wybory odbędą się w czerwcu 1979 roku. Mimo poluzowania uścisku szach nie pozyskał dobrej woli mułłów, z których najbardziej umiarkowany, Wielki Ajatollah  Kazem Szaritmadari, nalegał na uformowanie nowego gabinetu.  


Nowy premier “poluzował cenzurę, zwolnił ze służby wielu oficerów (armii), zniósł stanowisko ministerialne ds. kobiet, zamknął bary i sklepy alkoholowe i przywrócił islamski kalendarz”. Zaoferował również amnestię politycznym dysydentom, włącznie z ajatollahem Ruhollahem Chomeinim, będącym wówczas na wygnaniu we Francji. Szaritmadari i Mahdi Bazargan, pierwszy premier po rewolucji, podzielili się swoim planem z Chomeinim, który odrzucił go i nalegał na obalenie szacha i ustanowienie Islamskiej Republiki, którą Chomeini wcześniej tak opisał w swoim manifeście:

Od samego początku historyczny ruch islamu musiał walczyć z Żydami, bowiem to oni pierwsi szerzyli antyislamską propagandę i uciekali się do różnych podstępów, i jak widzicie, ta działalność trwa do chwili obecnej. Później dołączyły do nich inne grupy, które pod pewnymi względami były bardziej od nich szatańskie. Te nowe grupy mniej więcej trzysta lat temu zaczęły imperialistyczną penetrację muzułmańskich krajów i uważają za konieczność działanie na rzecz wykorzenienia islamu w celu osiągnięcia swoich ostatecznych celów.  

Na wygnaniu Chomeini był jednak pod światłem globalnych reflektorów, więc wyciszał swój radykalizm i antysemityzm, i głosił nieco łagodniejszą wersję islamskich rządów, zgodną z wersją szyickiego duchownego irackiego, Mohameda Baqer Sadra, według której duchowni odgrywają w rządzie tylko role doradcze. Chomeini próbował także konkurować z komunistami o wygranie sympatii ubogich Irańczyków i usilnie pracował, by rozwiać powszechne (i prawdziwe) przekonanie, że „mułłowie Iranu wspierali królewski absolutyzm” Chomeini atakował monarchię, różnice bogactwa i związki Iranu z Ameryką i Izraelem. Chomeini powiedział: „Nie mogą nas dłużej nazywać reakcyjnymi”.  


Potem Chomeini obiecał nową irańską konstytucję, która “jest islamska i musi zgadzać się z prawami islamu, które są najbardziej postępowe”. O sprawach płci powiedział: “Kobiety mają wolność wyboru własnych zajęć i losu, jak również stylu odzieży w ramach islamskich standardów”. O wolności słowa: “Wolność słowa jest dozwolona, jeśli nie jest szkodliwa dla narodu”. O partiach politycznych: “Wszystkie partie będą wolne w Iranie, chyba że są przeciwne wymogom narodu”. Takeyh mówi: “Dla każdej obietnicy była furtka pozwalająca na jej cofnięcie.”


Przyjaciołom irańskiego reżimu w Waszyngtonie, którzy upierają się, by nazywać Iran demokracją, Takeyh opowiada interesującą historię. Kiedy Iran przygotowywał się do referendum o Państwie Islamskim, premier Bazargan zaproponował dodanie jeszcze jednego wyboru w referendum: demokratyczna republika islamska. Chomeini odpowiedział: “Nie używaj zachodniego terminu ‘demokratyczna’. Ci, którzy wzywają do czegoś takiego, nie wiedzą niczego o islamie”. Kiedy Bazargan napisał projekt konstytucji, Chomeini zaakceptował pierwszą propozycję, ale zasugerował, by “kobiety nie mogły zajmować stanowiska prezydenta i sędziów”.   


Takeyh rozwiewa także mit, że to Ameryka dała szachowi program nuklearny, pisząc, że Waszyngton zaproponował Teheranowi wielonarodową instalację wzbogacania, która zaopatrzyłaby Iran w energię jądrową, jakiej potrzebował do użytku pokojowego, ale nie do użytku militarnego. Ludzie szacha odmówili, twierdząc, że to narusza suwerenność Iranu,  której to wymówki używają mułłowie dzisiaj. 


W innej historycznej paraleli: Europa wówczas, tak samo jak dzisiaj, podważała Amerykę w sprawie jądrowej proliferacji Iranu. Takeyh napisał: “Szach miałby więcej szczęścia w Europie, gdzie zarówno Francja, jak Niemcy Zachodnie chętnie zaopatrzyłyby Iran w technologię jądrową. Francuski przemysł jądrowy potrzebował pieniędzy, a Niemcy chciały rozszerzyć handel z Iranem”. Kiedy szach poszedł na wygnanie, Francja nadal umizgiwała się do władców w Teheranie, odmawiając przyjęcia śmiertelnie chorego irańskiego monarchy. 


Rządzący Iranem tyran, Ali Chamenei, którego wiedza o zarządzaniu jest zerowa, sądzi, że Iran może stać się ekonomicznie samowystarczalny i może stworzyć strefę ekonomiczną z krajami, które Iran dominuje, takimi jak Syria, Liban i Jemen w dodatku do rywali Ameryki, Rosji i Chin. Poza jednak Chinami, których gospodarka zależy od dwustronnego handlu z Ameryką, gospodarka Rosji jest zbyt słaba, by pomóc Iranowi w obejściu amerykańskich sankcji nuklearnych. Irańska gospodarka jest więc w stanie rozkładu, ale Chamenei myśli, że Irańczycy przetrwają takie trudy siłą nacjonalistycznej propagandy, powtarzając w ten sposób katastrofalną, antyimperialistyczną, nacjonalistyczną i populistyczną politykę Mossadegha.


“Podobnie jak monarchia w ostatnich latach, Islamska Republika (dzisiaj) jest w impasie, stała się reżimem, który nie potrafi się zreformować, mimo że zaczyna zdawać sobie sprawę z pilnej potrzeby zmiany” – pisze Takeyh.


Jedyną słabością The Last Shah jest to, że pomija hipotezę, iż Zachód, włącznie z Ameryką, uratował Chomeiniego i miał nadzieję na użycie go jako Planu B, gdyby szach upadł i radzieccy komuniści dokonali inwazji z północy. Takeyh pisze o korespondencji Cartera z wygnanym Chomeinim, ale sugeruje, że Chomeini trzymał się swojego maksymalizmu. Takeyh nie rozwija dalej tej linii rozumowania.


Przytacza jednak słowa ambasadora Ameryki w Teheranie, Sullivana, ostrzegające przed groźbą komunizmu: “Wymogiem naszych narodowych interesów jest próba zbudowania modus vivendi między armią a siłami religijnymi w celu udaremnienia [planów] Tudeh”.


Powstanie Doktryny Cartera – polegającej na “szybkiej militarnej interwencji” lub nawet autoryzowaniu użycia taktycznej broni jądrowej, by powstrzymać możliwą radziecką inwazję na Iran – może podbudować czynnik „strachu przed komunizmem” w kalkulacjach Cartera w sprawie stosunków z nie-komunistycznym, islamistycznym Chomeinim.


W książce The Black Wave Kim Ghattas opowiadała (bez podania źródła) o następującej sytuacji: 

29 sierpnia 1978 roku szach był na bankiecie z wizytującymi dygnitarzami, kiedy otrzymał telefon od Saddama Husajna, wiceprezydenta i de facto władcy Iraku. Szach złamał protokół przez odejście od stołu biesiadnego i wysłuchanie osłupiającej propozycji irackiego przywódcy: ajatollah Chomeini stawał się utrapieniem dla wszystkich, najlepiej jest pozbyć się go. Saddam chciał najpierw zgody szacha. Po przedyskutowaniu propozycji z bliskimi współpracownikami, szach opowiedział się przeciwko tej propozycji.  Premier (Szahpour) Bakhtiar ponownie otworzył lotnisko i dał do zrozumienia, że pozwoli na lądowanie samolotu Chomeiniego, ale poza tym nie było żadnych gwarancji. Zespół Chomeiniego chciał mieć na pokładzie znanych dziennikarzy jako ludzką tarczę, by odstraszyć irańskich generałów nadal lojalnych wobec szacha przed zestrzeleniem samolotu. 

Biorąc pod uwagę to, że w całej książce Takeyh wielokrotnie powtarza, że szach rzadko, jeśli kiedykolwiek, konsultował się ze swoimi doradcami, pojawia się pytanie z kim omawiał ofertę Saddama zabicia Chomeiniego? I kto gwarantował, że irańska obrona powietrzna, najbardziej lojalna wobec szacha, nie zestrzeli samolotu Air France, którym Chomeini leciał z Paryża do Iranu?


Istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że Carter widział w Chomeinim Plan B przeciwko komunizmowi w Iranie. Prawdopodobnie był między nimi początkowo kontakt, szczególnie dlatego, że Chomeini stopniowo, bez pośpiechu, dławił swoich rywali i zaprowadzał własne rządy absolutne. 


America v Iran: Who started it?

19 marca 2021

Tłumaczenie: Małgorzata Koraszewska

 

Hussain Abdul-Hussain


Iracko-libański dziennikarz i naczelny kuwejckiej gazety „Al Rai” w Waszyngtonie. Wcześniej pracował w utworzonej przez amerykański Kongres Arabic TV, przed tym był reporterem w wychodzącej w Bejrucie The Daily Star. Jest absolwentem Amerykańskiego Uniwersytetu w Bejrucie, gdzie studiował historię Bliskiego Wschodu.

  

 


Skomentuj     Wyślij artykuł do znajomego:     Wydrukuj






Notatki

Znalezionych 1973 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

Totalitaryzm i wygodne odrętwienie   Pandavar   2021-12-04
Dlaczego uniwersyteckie wydziały miałyby mieć politykę zagraniczną?   Fitzgerald   2021-12-03
Irańska polityka prezydenta Bidena   Rosenthal   2021-12-02
Książka Andrzeja Koraszewskiego „Skąd się wzięło dobro i zło i kilka innych pytań”   Tabisz   2021-12-01
Dlaczego Palestyńczycy uciekają ze Strefy Gazy   Toameh   2021-11-30
W Iranie: brak wody i kłopoty reżimu   Fitzgerald   2021-11-30
Spotkanie dziewczęcego klubu książki z laureatką Pokojowej Nagrody Nobla anulowane z powodu potencjalnej „islamofobii”   Coyne   2021-11-29
Brytyjskie uniwersytety na liście plac islamskich reżimów   Meotti   2021-11-28
Umyślna ślepota wobec związków palestyńskich NGO z terrorem   Steinberg   2021-11-26
Rzecz o etyce w szkole i poza szkołą    Koraszewski   2021-11-25
Łamanie praw człowieka: Unia Europejska pozwala irańskim mułłom na całkowitą bezkarność   Rafizadeh   2021-11-23
Proces Kafki w trzech aktach   Rosenthal   2021-11-20
Zena Agha pisze do “New York Timesa”   Fitzgerald   2021-11-20
Europa przeciwko Żydom: podwykonawcy   Koraszewski   2021-11-19
Kampania Autonomii Palestyńskiej przeciwko palestyńskim NGO   Toameh   2021-11-18
Informacje o prześladowaniach chrześcijan przez muzułmanów obrażają „standardy” Facebooka   Ibrahim   2021-11-18
Były urzędnik byłego Departamentu Stanu mówi, że prawda i fałsz są równe.   Flatow   2021-11-17
UNRWA – najgorsza rzecz, jaka przydarzyła się Palestyńczykom   Marcus   2021-11-15
Dlaczego palestyńska polityka Bidena nie przyniesie pokoju   Toameh   2021-11-13
Czy ruch “przebudzonych” spycha Brytyjczyków na prawo?   Coyne   2021-11-13
"Guardian" Palsplains antysemityzm   Levick   2021-11-12
Nie uchwalajcie ustawy przeciw LGBT   Igwe   2021-11-10
“New York Times”, Izrael i “skradzione palestyńskie potrawy”   Fitzgerald   2021-11-09
Chiny: Ryzykowna zmiana ideologiczna   Taheri   2021-11-08
Niebezpieczna polityka UE wobec mułłów w Iranie   Rafizadeh   2021-11-06
„Guardian” umniejsza terror LFWP, zbywa ich związki z NGO „praw człowieka”   Levick   2021-11-05
Antyizraelska opowieść Amnesty International o Wujku Meena, skierowana do dzieci, jest jeszcze gorsza niż informowano     2021-11-04
Nawet  Szwecja zastanawia się nad dalszą pomocą dla Autonomii Palestyńskiej; a co z USA?   Flatow   2021-11-01
Śmietanka akademicka przeciwko Żydom    Collier   2021-10-31
Ulice, pomniki i gniewu nawyki   Koraszewski   2021-10-30
Mułłowie w Iranie i Chiny wzmocnieni przez administrację Bidena   Rafizadeh   2021-10-27
Miecz Damoklesa nad wolną myślą w Egipcie (i gdzie indziej)   Fernandez   2021-10-25
Konsulat USA w Jerozolimie ponownie podzieli miasto   i Maurice Hirsch   2021-10-23
Bardzo ważna książka o “Trans”   Bawer   2021-10-23
Władcy na glinianych nogach   Fernandez   2021-10-22
Koszty finansowe błędnej świadomości   Koraszewski   2021-10-20
Wielkie zwycięstwo krytycznej teorii rasy wraz z nowymi wymaganiami otrzymania dyplomu   Tobin   2021-10-20
Branie zakładników przez irański reżim: gdzie jest Zachód i ONZ?   Rafizadeh   2021-10-19
Od czegoś trzeba zacząć…   Koraszewski   2021-10-17
Marina i reszta   Łukaszewski   2021-10-14
Dlaczego USA chcą palestyńskiego konsulatu w Jerozolimie   Kontorovich   2021-10-14
Biden ignoruje stanowisko Palestyńczyków   Tawil   2021-10-13
Taniec pijanych motyli   Koraszewski   2021-10-11
Facebook – przestój i panika   Collins   2021-10-09
Aktywiści, którzy serwują połowę wiadomości   Abdul-Hussain   2021-10-08
Dalsze próby uratowania afgańskich kobiet to “jedyna rzecz, jaką możemy zrobić”   Chesler   2021-10-06
Korzenie kryzysu energetycznego   Ridley   2021-10-05
Joe Biden mówi podczas Zgromadzenia Ogólnego ONZ o potrzebie “suwerennego i demokratycznego państwa palestyńskiego”   Fitzgerald   2021-10-03
Jak impas w sprawie federalnego budżetu pokazał rozłam w sprawie Izraela   Tobin   2021-10-01
Kraj NATO, sojusznik Rosji i przyjaciel talibów   Bekdil   2021-09-30
Dlaczego Arabowie nie ufają już Bractwu Muzułmańskiemu?   Toameh   2021-09-29
Dlaczego Irakijczycy nienawidzą Palestyny   Abdul-Hussain   2021-09-29
Sudańskie pułapki na drodze do reform   Fernandez   2021-09-28
Nie ma powodu by przepraszać za ujawnianie hipokryzji   Bard   2021-09-25
Szczęśliwi na widok pokonanej Ameryki   Abdul-Hussain   2021-09-24
Antysemityzm  jest naszym nieszczęściem   Koraszewski   2021-09-24
Arabskie dążenia do lepszego przestrzegania praw człowieka powinny być chwalone, a nie wyśmiewane     2021-09-22
Talibowie domagają się miliarda dolarów pomocy   Fitzgerald   2021-09-21
Źródła ubóstwa narodów   Koraszewski   2021-09-20
Stanisław Lem - pisarz, który widział więcej niż inni   Ferus   2021-09-19
Jak Associated Press łagodzi obraz terrorystów Hamasu   Fitzgerald   2021-09-19
Dyskusja o antysemityzmie wymaga uczciwości   Tobin   2021-09-17
Ucieczka z Afganistanu   Rosenthal   2021-09-16
Palestyńczycy: Dlaczego środki pomocowe Bidena nie przyniosą pokoju   Toameh   2021-09-16
Dziwny apel do teoretycznie przyzwoitych   Koraszewski   2021-09-15
Nie ma niczego takiego jak palestyński terrorysta   Flatow   2021-09-13
Lepiej poczekać z nawiązywaniem stosunków z talibami   Taheri   2021-09-13
Ocena dwóch katastrof z września 2001 roku   Glick   2021-09-12
Wielka Brytania: Witamy w Średniowieczu roku 2021   Ash   2021-09-10
Nowe próby wybielania haniebnej postawy papieża Piusa XII podczas Holocaustu     2021-09-09
Długi marsz przebudzeńców   Koraszewski   2021-09-09
Opatrywanie wielkich dzieł sztuki ostrzeżeniami dla wrażliwych jest brakiem zrozumienia istoty sztuki   Tobin   2021-09-08
Co byłoby, gdyby palestyńscy uchodźcy byli …. ?   Oz   2021-09-07
Przekazanie Afganistanu talibom nie pomaga strategicznym priorytetom Ameryki; sabotuje je   Carmon   2021-09-07
Nawet antysemici kochają martwych Żydów   Koraszewski   2021-09-06
Słaby koń raz jeszcze   Jacoby   2021-09-06
Biuro podróży Bidena w Kabulu   Taheri   2021-09-04
Upadłe państwo Libanu zwalcza “normalizację” stosunków z Izraelem   Toameh   2021-09-03
Nie ma boga nad Godota, a Godek jest jego posłanką   Koraszewski   2021-09-02
Kto oślepił Mohammada Szabana?   Fitzgerald   2021-09-02
Polityka zagraniczna Bidena jest nie do utrzymania   Bard   2021-09-01
Korzenie klęski Ameryki   Glick   2021-08-29
Tożsamość i pamięć zakodowana w DNA   Ibrahim   2021-08-28
Miłość ponad kolorem skóry   Jacoby   2021-08-27
"Pan Hitler mnie oszukał"   Koraszewski   2021-08-26
Powrót pokusy socjalizmu   Jacoby   2021-08-25
Jak daleko jest Kabul od Polski?   Koraszewski   2021-08-23
BBC przewodzi światu w walce z Izraelem   Kemp   2021-08-22
Biden popiera okupację   Flatow   2021-08-21
Pomarańczowa alternatywa w czasach Internetu   Koraszewski   2021-08-21
Klęska w Afganistanie i problem uchodźców   Bekdil   2021-08-20
Ratowanie tylko jednej afgańskiej kobiety   Chesler   2021-08-17
Arabowie świętują upadek islamistów w Tunezji   Toameh   2021-08-17
Żadna “inwestycja” USA nie wypłaca tak dużych i stałych dywidend jak inwestycja w Izrael   Fithzgerald   2021-08-15
Klimat, klimat pokaż rogi…   Koraszewski   2021-08-14
Jak Zachód się zgubił   Rosenthal   2021-08-13
Rozchodzą się drogi Turcji i Zachodu   Bekdil   2021-08-12
Media porzuciły fakty, żeby mówić o “anielskich” palestyńskich aktywistach   Levick   2021-08-11
Do administracji Bidena: Żadnej wizy, żadnych negocjacji z masowym mordercą z irańskiego reżimu   Rafizadeh   2021-08-09
Inkluzywna ekskluzywność   Bawer   2021-08-07

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

Korzenie kryzysu energetycznego



Obietnica



Pytanie bez odpowiedzi



Bohaterzy chińskiego narodu



Naukowcy Unii Europejskiej



Teoria Rasy



Przekupieni



Heretycki impuls



Nie klanial



Cervantes



Wojaki Chrystusa



 Palestyńskie weto



Wzmacnianie układu odpornościowego



Wykluczenie Tajwanu z WHO



Drzazgę źle się czyta



Sześć lat



Pochodzenie



Papież Franciszek



Schadenfreude



Pseudonaukowa histeria...


Panstwo etc



Biły się dwa bogi


 Forma przejściowa


Wstęga Möbiusa


Przemysł produkcji kłamstw


Jesteś tym, co czytasz,



Radykalne poglądy polityczne


Einstein



Socjologia



Allah stworzyl



Uprzednie doświadczenie



Żydowski exodus



PRL Chrystusem narodów



Odrastające głowy hydry nazizmu



Homeopatia, wibracje i oszustwo

Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Malgorzata, Andrzej, Marcin, Henryk