Prawda

Środa, 3 czerwca 2020 - 17:50

« Poprzedni Następny »


Saga o złotym ryżu


Steven Novella 2019-11-04


Popularyzator nauki, Ed Regis, opublikował niedawno książkę Golden Rice: The Imperiled Birth of a GMO Superfood, w której opisuje tragiczną historię złotego ryżu. Nie robi wrażenia ideologa, lub kogoś, kto trzymał się początkowej, dramatycznej narracji niezależnie od faktów. Próbuje znaleźć prawdę, która jest zabałaganiona i zniuansowana.

Złoty ryż jest genetycznie zmodyfikowaną odmianą ryżu, która jest wzbogacona beta karotenem, prekursorem witaminy A. Stworzył go humanitarny zespół non-profit, jest wolny od patentów i został stworzony z zamiarem udostępnienia go za darmo farmerom w świecie rozwijającym się. Pierwszą wersję złotego ryżu stworzono w 2002 roku, ale ta wersja miała bardzo niskie poziomy karotenu. Najnowsza wersja jednak ma wystarczająco wysokie poziomy, by przy diecie zawierającej ryż jako podstawowe źródło kalorii – jeśli przejdzie się na złoty ryż, to wystarczy do uniknięcia niedoboru witaminy A.

 

Niedobór witaminy A jest globalną pandemią. Według WHO:

Szacuje się, że 250 do 500 tysięcy dzieci z niedoborem witaminy A ślepnie co roku; połowa z nich umiera w ciągu 12 miesięcy od utraty wzroku.

Złoty ryż ma potencjał znacznego zredukowania ciężaru tej choroby przez wzbogacenie codziennego, podstawowego pokarmu beta karotenem. Brzmi to jak solidne zwycięstwo dla nauki, co więc zamienia to w tragiczna opowieść? Oczywiście znacie odpowiedź: irracjonalny opór spowodowany niczym nieuzasadnionymi obawami. 

Greenpeace przewodził temu atakowi na rozwój i przyjęcie złotego ryżu, głównie z powodu automatycznego oporu przeciwko wszystkim GMO. Regis pisze:

Przez lata od ogłoszenia prototypowej wersji Greenpeace wydał praktycznie niekończący się strumień komunikatów prasowych, artykułów i rozmaitych innych wypowiedzi o złotym ryżu, które były pełne nieścisłości, wypaczeń i dzikiej przesady.

Starania Greenpeace jednak nie zahamowały bezpośrednio złotego ryżu. Choć uważam, że Regis może zbyt łatwo uwalnia ich od odpowiedzialności – nie da się ilościowo ocenić ich pośredniego wkładu poprzez wpływanie na opinię publiczną. Tym, co opóźniło złoty ryż, było prawo międzynarodowe zrodzone z irracjonalnego strachu przed GMO. Jest to przypadek zasady ostrożności, która oszalała. Regis podkreśla, że pełnie rozwinięcie złotego ryżu zabrało 20 lat, ponieważ nauka tworzenia roślin jest wewnętrznie powolna. Ale nie była to jedyna przyczyna: 

Drugą przyczyną tego, że 20 lat zabrało doprowadzenie do końcowej wersji złotego ryżu, jest  opóźniająca siła regulacji rządowych w sprawie prac nad uprawami GMO. Te regulacje, które dotyczą hodowli roślin, eksperymentów i prób polowych, między innymi, są tak niesłychanie uciążliwe, że podporządkowanie się nim jest niezmiernie czasochłonne i kosztowne.

Ocenia on, że te irracjonalne regulacje opóźniły ostateczne zatwierdzenie złotego ryżu o dziesięć lat, powodując miliony niepotrzebnych śmierci i dających się zapobiec wypadków ślepoty. Jak pisze ”Guardian”:

Protokół z Kartageny zawiera bardzo kontrowersyjną klauzule, znaną jako Zasada 15 lub, powszechniej, zasada ostrożności. Mówi ona, że jeśli produkt nowoczesnej biotechnologii stanowi możliwe zagrożenie dla ludzkiego zdrowia lub środowiska, należy podjąć kroki, by ograniczyć lub nie dopuścić do jego wprowadzenia. Tę doktrynę w przypadku złotego ryżu interpretowano jako „winny dopóki nie udowodni niewinności”, mówi Regis, a ta postawa zupełnie nie pasowała do rośliny z potencjałem uratowania życia milionów ludzi i powstrzymania ślepnięcia.

Protokół z Kartaginy wszedł w życie w 2003 roku, w samą porę, by spowolnić rozwój złotego ryżu. Jest to doskonały przykład niezamierzonych konsekwencji regulacji rządowych – w nadziei na ochronę ludzi ustawodawcy skazali miliony ubogich dzieci na ślepotę i śmierć. Jest to także przykład wewnętrznych ograniczeń logicznych zasady ostrożności.


Sama w sobie zasada jest w porządku – przede wszystkim nie wyrządzaj szkód i bądź ostrożny. Doskonale. Problem powoduje patrzenie wyłącznie na potencjalne zagrożenia zrobienia czegoś oraz ignorowanie potencjalnych zagrożeń niezrobienia czegoś. To, niestety, jest podstawowa cecha ludzkiej psychologii. Bardziej boimy się negatywnych konsekwencji naszego bezpośredniego działania niż konsekwencji zaniechania działania. Niewidome dziecko nie dba jednak o to, czy jest niewidome z powodu czyjegoś bezpośrednio działania, czy z powodu zaniechania działania – wie tylko, że jest niewidome. (Lub, jeśli wolicie cytować Full Metal Jacket: “Martwy wie tylko jedną rzecz – lepiej być żywym”)


Dobrze to znam jako lekarz. To jest część praktycznej mądrości zawodu – musisz rozważyć konsekwencje wszystkiego, co robisz i czego nie robisz. Przyjmujemy podejście ryzyko vs. korzyści. Jakie są potencjalne zagrożenia i potencjalne korzyści podjęcia danego działania lub niepodjęcia go. Musimy świadomie przezwyciężyć naszą wrodzoną niechęć do potencjalnego stania się bezpośrednią przyczyną szkody przez podjęcie działania w celu uniknięcia większego zagrożenia szkodą spowodowaną poprzez brak działania. Wszystko, co się liczy, to co jest najlepsze dla pacjenta, nie zaś chronienie siebie. 


Ustawodawcy, którzy narzucili światu Protokół z Kartaginy i skazali miliony dzieci na ślepotę i śmierć, zlekceważyli tę mądrość i tragedia trwała nadal.


Jak więc sprawy wyglądają dzisiaj? Obecna postać złotego ryżu została zatwierdzona, mimo wszystkich regulacyjnych przeszkód, przez USA, Kanadę, Australię i Nową Zelandię. Jednak są to głównie symboliczne zatwierdzenia, ponieważ te kraje nie potrzebują złotego ryżu. Chodziło o to, by ułatwić krajom takim jak Filipiny i Bangladesz przyjęcie złotego ryżu – i rzeczywiście mogą to wreszcie zrobić pod koniec roku. Jak długo jednak złoty ryż naprawdę nie dotrze do ludzi, którzy go potrzebują, mój entuzjazm pozostaje  umiarkowany.


Co zdumiewające, Greenpeace i inne anty-GMO organizacje nadal sprzeciwiają się. Już rozprawiałem się z ich argumentami tutaj. Dla streszczenia jednak, oto kilka najpopularniejszych twierdzeń:


Argumentują, że złoty ryż nie działa. Ten argument jednak jest przestarzały o 20 lat i padł wraz z nowszymi odmianami i badaniami, które pokazują, że jest tam wystarczająco dużo beta karotenu, że jest on trwały i właściwie wchłaniany, by podnieść poziomy witaminy A.  


Wysuwają ogólne argumenty przeciwko GMO, ale nie stosują się one w znacznej mierze do złotego ryżu. Nie ma tu kwestii środowiskowych (nie ma pestycydów). Wiatr nie pomaga w rozmnażaniu się roślin ryżu. Nie ma patentów (na sam ryż, istniejące patenty na części potrzebnej technologii dano konsorcjum za darmo), nie ma chciwości korporacji, nie ma eksploatacji. Farmerzy będą dostawać ziarno za darmo.   


Zostali więc z dwoma bardzo złymi argumentami. Pierwszym jest zasada ostrożności, ale jest to naprawdę najbardziej irracjonalna wersja tej zasady, którą już przekłułem powyżej. Używają jej do żądania dowodów bezpieczeństwa, nieustannie przesuwając metę.


Drugim złym argumentem jest zasadniczo błąd Nirwany (błąd doskonałego rozwiązania) – złoty ryż, twierdzą, nie jest doskonałym rozwiązaniem, więc nie należy go stosować. Łączą to z błędem fałszywego wyboru – zamiast złotego ryżu powinniśmy robić inne rzeczy. Niektóre z tych rzeczy już robimy, jak dostarczanie suplementów lub dostęp do innych upraw, które dostarczają witaminę A.   Nadal jednak trwa problem niedoboru witaminy A, mimo tych starań. Wyraźnie potrzebne jest inne rozwiązanie.   


Być może ich najgorszym argumentem jest ten fałszywy wybór: niedobory witaminy A są spowodowane biedą. Złoty ryż nie zlikwiduje biedy. Wszelkie zasoby, jakie wydajemy na złoty ryż, byłyby lepiej wydane na walkę z biedą. Taak – życzę powodzenia. Dajcie nam znać, jak wam idzie. Nawet gdybyśmy wydali każdego dolara wydanego jak dotąd na stworzenie złotego ryżu, na walkę z biedą, nie zostawilibyśmy nawet zadrapania. A większość pieniędzy pochodziła z darów Billa Gatesa i innych, którzy przeznaczyli je specjalnie na ten projekt.


Jest to rozpaczliwy i nieprzekonujący argument, który tylko pokazuje moc umotywowanego ideologicznie rozumowania. Często spotykam się z tym błędem logicznym – umniejszanie interwencji, które łagodzą negatywne konsekwencje leżącego u podstaw problemu, ponieważ nie rozwiążą tego leżącego u podstaw problemu (często z wyświechtanym banałem: „to jest tylko przykładanie plasterka na problem”). Oczywiście, zawsze jest najlepiej rozwiązać fundamentalne problemy, ale nie zawsze możemy to zrobić lub zabierze to wiele czasu, a tymczasem szkody już się dzieją. Łagodzenie szkód jest całkowicie uprawnione.


Kiedy więc Greenpeace będzie zajęty likwidacją biedy na całym świecie, być może dobrze by było żeby im nie przeszkadzało, że inni ludzie złagodzą najgorsze negatywne skutki biedy. Jestem pewny, że biednym tego świata nie będzie przeszkadzało, jeśli otrzymają tymczasem pomoc – no wiecie, taki drobiazg, że nie będą ślepnąć i umierać.


The Golden Rice Saga

NeuroLogica Blog, 28 października 2019

Tłumaczenie: Małgorzata Koraszewska

 

 



Steven Novella 

Neurolog, wykładowca na Yale University School of Medicine. Przewodniczący i współzałożyciel New England Skeptical Society. Twórca popularnych (cotygodniowych) podkastów o nauce The Skeptics’ Guide to the Universe. Jest również dyrektorem Science-Based Medicine będącej częścią James Randi Educational Foundation (JREF), członek Committee for Skeptical Inquiry (CSI) oraz członek założyciel Institute for Science in Medicine. Prowadzi blog Neurologica.

Skomentuj     Wyślij artykuł do znajomego:     Wydrukuj






Nauka

Znalezionych 1110 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

Rozwiązanie dla obecnego kryzysu   Ridley   2020-06-02
Lokalizacja funkcji wykonawczych   Novella   2020-05-30
Przestańcie wierzyć w naukę   Greenfield   2020-05-28
Ewolucyjne korzenie sztuki   Koraszewski   2020-05-27
Innowacji nie można wymusić, ale można je zdławić   Ridley   2020-05-26
Stymulowanie kory wzrokowej   Novella   2020-05-23
Pora na telemedycynę   Novella   2020-05-19
Czy mrożącą krew w żyłach prawdą jest, że decyzja o zamknięciu społeczeństwa opierała się na luźnych matematycznych spekulacjach?   Ridley   2020-05-15
MMR jest bezpieczna i skuteczna   Novella   2020-05-14
Odporność stada na fakty   Koraszewski   2020-05-13
O COVID wiemy wszystko – i nie wiemy niczego   Ridley   2020-05-12
Nanotechnologia zastosowana do leczenia choroby Alzheimera   Novella   2020-05-11
COVID-19 – To są szkody   Novella   2020-05-05
Nadmiar teorii wszystkiego   Koraszewski   2020-05-04
Zawodnicy – i trudności – w wyścigu do wyleczenia COVID   Ridley   2020-04-30
Psychologia sprzeciwu wobec szczepień   Novella   2020-04-25
Prowokator czy prowokowany?   Witkowski   2020-04-24
Nauka on-line jest skuteczna   Novella   2020-04-23
Mądrość w pułapce autorytetu   Witkowski   2020-04-18
Znaleziono najstarszego “bilaterian”: odkryto podobne do robaka stworzenie wraz z jego skamieniałymi śladami   Coyne   2020-04-16
Nietoperze i pandemia   Ridley   2020-04-14
Pandemia ludzkiej głupoty   Novella   2020-04-12
W miarę postępu badań natura naszego wroga staje się coraz wyraźniejsza   Ridley   2020-04-04
Wzmacnianie układu odpornościowego podczas pandemii   Novella   2020-04-02
Dlaczego ten wirus inaczej dotyka pokolenia?   Ridley   2020-03-30
Czaszka maleńkiego dinozaura/ptaka znaleziona w bursztynie   Coyne   2020-03-27
Szczepionka na koronawirusa nie przybędzie szybko   Ridley   2020-03-25
Niebawem dowiemy się jak solidna jest nasza cywilizacja   Ridley   2020-03-23
Żywotność wirusa Covid-19 na różnych powierzchniach (rada: używaj rękawiczek, kiedy odbierasz paczki i nie otwieraj ich przez 24 godziny)   Coyne   2020-03-21
Dzień był krótszy 70 milionów lat temu   Novella   2020-03-20
Jak często powstają ptasie hybrydy?   Coyne   2020-03-18
Mózgi noworodków   Novella   2020-03-16
Twierdzenie o białku i DNA dinozaurów   Novella   2020-03-10
Porażka jest stałym elementem pracy naukowca   Konrad Bocian   2020-03-07
Jak myśleć o naszych problemach   Tupy   2020-03-03
Dlaczego tak wiele nowych wirusów pochodzi od nietoperzy?   Ridley   2020-02-29
Odkrycie antybiotyku przez AI   Novella   2020-02-27
Wizyta w Andach u łysek rogatych   Lyon   2020-02-26
Zioła nie pomagają na utratę wagi   Novella   2020-02-25
Dawkins pisze tweeta   Coyne   2020-02-24
W obronie binarności płci u ludzi   Coyne   2020-02-21
Nie palmy pieniędzy na ołtarzu zielonej manii   Lomborg   2020-02-20
Więcej dowodów ewolucji: końskie zarodki zaczynają tworzyć pięć palców, a cztery zawiązki znikają   Coyne   2020-02-18
Homeopatyczny rentgen   Novella   2020-02-14
Różnice płci w wyborze zabawek: chłopcy bawią się chłopięcymi zabawkami, dziewczynki dziewczęcymi zabawkami   Coyne   2020-02-13
Śmiertelność z powodu raka nadal spada wbrew twierdzeniom szarlatanów     2020-02-11
Odkrycie w immunologii, a leczenie nowotworów   Novella   2020-02-10
Ponowne psucie nauki przez ideologię: ”Slate” wypacza biologię ewolucyjną, by wyglądała na kapitalistyczną i antysocjalistyczną   Coyne   2020-02-07
Flamingi z braku łysek rogatych   Lyon   2020-02-06
Moja ostatnia praca badawcza. Część 3: Znaczenie   Coyne   2020-02-04
Moja ostatnia praca badawcza. Część 2: Wyniki   Coyne   2020-02-03
Moja ostatnia praca badawcza: Część 1: Cele i metody   Coyne   2020-02-01
Ewolucyjne wyjaśnienie nienaukowych przekonań   Bretl   2020-01-31
Zdumiewająca mimikra   Coyne   2020-01-27
Reality check: Pęd do szybkiej „zerowej” emisji to gwarancja przegranej   Lomborg   2020-01-27
Sfuszerowany artykuł o biologii w „Washington Post”   Coyne   2020-01-24
Punkty dla Ameryki w konflikcie między Iranem i USA   Destexhe   2020-01-24
Zbliżanie się do rozumienia pamięci   Novella   2020-01-22
Z perspektywy naszego kurnika   Witkowski   2020-01-16
Fałszywa pokora nie uratuje planety   Boudry   2020-01-09
Złoty ryż zatwierdzony na Filipinach   Novella   2020-01-07
Cudowna animacja DNA i komórek   Coyne   2020-01-06
Dychotomiczne myślenie, niepewność i zaprzeczanie nauce     2020-01-01
Mieliśmy najlepszą dekadę w historii. Naprawdę   Ridley   2019-12-31
Kreacjonista opowiada się za ”argumentem z niedowierzania”   Coyne   2019-12-26
Biologia męskiej agresji i dlaczego nie jest to tylko „socjalizacja”   Coyne   2019-12-24
Wydajność, wyzysk, wybory   Koraszewski   2019-12-23
Społecznościowe finansowanie szarlatanerii   Novella   2019-12-20
Wykład Dawkinsa o czerpaniu odwagi z darwinizmu   Coyne   2019-12-18
Uprawy GM, takie jak Złoty Ryż, uratują życie setek tysięcy dzieci   Ridey   2019-12-13
Darwin, lisy i inne ssaki na Falklandach   Mayer   2019-12-11
Wirtualna edukacja   Novella   2019-12-03
Teoria klasy próżniaczej Thorsteina Veblena – uaktualnienie statusu   Henderson   2019-12-02
Punkt szczytowy inteligencji   Novella   2019-11-30
Likwidowanie przeziębienia miedzią   Novella   2019-11-27
Dlaczego wyjaśnianie problemów przez biały przywilej jest niesłuszne   Rob Henderson   2019-11-25
LiveScience zachwala panpsychizm jako rozwiązanie trudnego problemu świadomości   Coyne   2019-11-22
Jak walczyć z firehosing   Novella   2019-11-19
Odwołajcie antyszczepionkową konferencję w Tel Awiwie   Blum   2019-11-15
Ewolucja dwunożności   Novella   2019-11-14
Granice „przeskoczenia” progu opłacalności   Lomborg   2019-11-13
Dlaczego nie żyjemy w epoce post-prawdy   Pinker   2019-11-11
Śledząc pochodzenie człowieka   Novella   2019-11-09
Skamieniałe trylobity idące gęsiego. Ale dlaczego to zrobiły?   Coyne   2019-11-06
Saga o złotym ryżu   Novella   2019-11-04
Kolejne badanie rolnictwa organicznego   Novella   2019-11-02
Fabrizio Benedetti pyta: “Czy badania placebo wzmacniają pseudonaukę?”     2019-11-01
Nathaniel Comfort raz jeszcze: nauka nie czyni postępów (czy może robi to?)   Coyne   2019-10-31
Pochwała jednoznaczności   Witkowski   2019-10-29
Stare i nowe  troski o bezpieczeństwo żywnościowe   Ongu   2019-10-28
Powrót Adama i Ewy jako rzeczywistych ludzi, jak proponuje kolejna pseudonaukowa teoria   Coyne   2019-10-25
Pradawne przechowywanie żywności   Novella   2019-10-24
Artykuł w naukowym piśmie ”Nature” dyskredytuje naukę i „scjentyzm”, kwestionuje wartości Oświecenia   Coyne   2019-10-22
Błogosławieni ci, którzy wycofują   Jacoby   2019-10-19
Pro-life czyli czarodziej z Krotoszyna   Koraszewski   2019-10-18
Biologia rozwoju ujawnia ewolucyjną historię   Novella   2019-10-15
Niebezpieczne życie antropologa   Blackwell   2019-10-12
Swędzikami jesień się zaczyna   Łopatniuk   2019-10-11
Jak wieloryb stracił swoje geny   Coyne   2019-10-10
Używanie sztucznej inteligencji do diagnozy   Novella   2019-10-08

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

Wzmacnianie układu odpornościowego



Wykluczenie Tajwanu z WHO



Drzazgę źle się czyta



Sześć lat



Pochodzenie



Papież Franciszek



Schadenfreude



Pseudonaukowa histeria...


Panstwo etc



Biły się dwa bogi


 Forma przejściowa


Wstęga Möbiusa


Przemysł produkcji kłamstw


Jesteś tym, co czytasz,



Radykalne poglądy polityczne


Einstein



Socjologia



Allah stworzyl



Uprzednie doświadczenie



Żydowski exodus



PRL Chrystusem narodów



Odrastające głowy hydry nazizmu



Homeopatia, wibracje i oszustwo


Żołnierz IDF



Prawo powrotu



Mózg i kodowanie predyktywne



Nocna rozmowa



WSzyscy wiedza



Nieustający marsz



Oświecenie Pinker



Alternatywna medycyna zabija



Kobiety ofiarami



Prometeusz



modyfikowana pszenica


Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Malgorzata, Andrzej, Marcin, Henryk