Prawda

Poniedziałek, 18 listopada 2019 - 10:16

« Poprzedni Następny »


Saga o złotym ryżu


Steven Novella 2019-11-04


Popularyzator nauki, Ed Regis, opublikował niedawno książkę Golden Rice: The Imperiled Birth of a GMO Superfood, w której opisuje tragiczną historię złotego ryżu. Nie robi wrażenia ideologa, lub kogoś, kto trzymał się początkowej, dramatycznej narracji niezależnie od faktów. Próbuje znaleźć prawdę, która jest zabałaganiona i zniuansowana.

Złoty ryż jest genetycznie zmodyfikowaną odmianą ryżu, która jest wzbogacona beta karotenem, prekursorem witaminy A. Stworzył go humanitarny zespół non-profit, jest wolny od patentów i został stworzony z zamiarem udostępnienia go za darmo farmerom w świecie rozwijającym się. Pierwszą wersję złotego ryżu stworzono w 2002 roku, ale ta wersja miała bardzo niskie poziomy karotenu. Najnowsza wersja jednak ma wystarczająco wysokie poziomy, by przy diecie zawierającej ryż jako podstawowe źródło kalorii – jeśli przejdzie się na złoty ryż, to wystarczy do uniknięcia niedoboru witaminy A.

 

Niedobór witaminy A jest globalną pandemią. Według WHO:

Szacuje się, że 250 do 500 tysięcy dzieci z niedoborem witaminy A ślepnie co roku; połowa z nich umiera w ciągu 12 miesięcy od utraty wzroku.

Złoty ryż ma potencjał znacznego zredukowania ciężaru tej choroby przez wzbogacenie codziennego, podstawowego pokarmu beta karotenem. Brzmi to jak solidne zwycięstwo dla nauki, co więc zamienia to w tragiczna opowieść? Oczywiście znacie odpowiedź: irracjonalny opór spowodowany niczym nieuzasadnionymi obawami. 

Greenpeace przewodził temu atakowi na rozwój i przyjęcie złotego ryżu, głównie z powodu automatycznego oporu przeciwko wszystkim GMO. Regis pisze:

Przez lata od ogłoszenia prototypowej wersji Greenpeace wydał praktycznie niekończący się strumień komunikatów prasowych, artykułów i rozmaitych innych wypowiedzi o złotym ryżu, które były pełne nieścisłości, wypaczeń i dzikiej przesady.

Starania Greenpeace jednak nie zahamowały bezpośrednio złotego ryżu. Choć uważam, że Regis może zbyt łatwo uwalnia ich od odpowiedzialności – nie da się ilościowo ocenić ich pośredniego wkładu poprzez wpływanie na opinię publiczną. Tym, co opóźniło złoty ryż, było prawo międzynarodowe zrodzone z irracjonalnego strachu przed GMO. Jest to przypadek zasady ostrożności, która oszalała. Regis podkreśla, że pełnie rozwinięcie złotego ryżu zabrało 20 lat, ponieważ nauka tworzenia roślin jest wewnętrznie powolna. Ale nie była to jedyna przyczyna: 

Drugą przyczyną tego, że 20 lat zabrało doprowadzenie do końcowej wersji złotego ryżu, jest  opóźniająca siła regulacji rządowych w sprawie prac nad uprawami GMO. Te regulacje, które dotyczą hodowli roślin, eksperymentów i prób polowych, między innymi, są tak niesłychanie uciążliwe, że podporządkowanie się nim jest niezmiernie czasochłonne i kosztowne.

Ocenia on, że te irracjonalne regulacje opóźniły ostateczne zatwierdzenie złotego ryżu o dziesięć lat, powodując miliony niepotrzebnych śmierci i dających się zapobiec wypadków ślepoty. Jak pisze ”Guardian”:

Protokół z Kartageny zawiera bardzo kontrowersyjną klauzule, znaną jako Zasada 15 lub, powszechniej, zasada ostrożności. Mówi ona, że jeśli produkt nowoczesnej biotechnologii stanowi możliwe zagrożenie dla ludzkiego zdrowia lub środowiska, należy podjąć kroki, by ograniczyć lub nie dopuścić do jego wprowadzenia. Tę doktrynę w przypadku złotego ryżu interpretowano jako „winny dopóki nie udowodni niewinności”, mówi Regis, a ta postawa zupełnie nie pasowała do rośliny z potencjałem uratowania życia milionów ludzi i powstrzymania ślepnięcia.

Protokół z Kartaginy wszedł w życie w 2003 roku, w samą porę, by spowolnić rozwój złotego ryżu. Jest to doskonały przykład niezamierzonych konsekwencji regulacji rządowych – w nadziei na ochronę ludzi ustawodawcy skazali miliony ubogich dzieci na ślepotę i śmierć. Jest to także przykład wewnętrznych ograniczeń logicznych zasady ostrożności.


Sama w sobie zasada jest w porządku – przede wszystkim nie wyrządzaj szkód i bądź ostrożny. Doskonale. Problem powoduje patrzenie wyłącznie na potencjalne zagrożenia zrobienia czegoś oraz ignorowanie potencjalnych zagrożeń niezrobienia czegoś. To, niestety, jest podstawowa cecha ludzkiej psychologii. Bardziej boimy się negatywnych konsekwencji naszego bezpośredniego działania niż konsekwencji zaniechania działania. Niewidome dziecko nie dba jednak o to, czy jest niewidome z powodu czyjegoś bezpośrednio działania, czy z powodu zaniechania działania – wie tylko, że jest niewidome. (Lub, jeśli wolicie cytować Full Metal Jacket: “Martwy wie tylko jedną rzecz – lepiej być żywym”)


Dobrze to znam jako lekarz. To jest część praktycznej mądrości zawodu – musisz rozważyć konsekwencje wszystkiego, co robisz i czego nie robisz. Przyjmujemy podejście ryzyko vs. korzyści. Jakie są potencjalne zagrożenia i potencjalne korzyści podjęcia danego działania lub niepodjęcia go. Musimy świadomie przezwyciężyć naszą wrodzoną niechęć do potencjalnego stania się bezpośrednią przyczyną szkody przez podjęcie działania w celu uniknięcia większego zagrożenia szkodą spowodowaną poprzez brak działania. Wszystko, co się liczy, to co jest najlepsze dla pacjenta, nie zaś chronienie siebie. 


Ustawodawcy, którzy narzucili światu Protokół z Kartaginy i skazali miliony dzieci na ślepotę i śmierć, zlekceważyli tę mądrość i tragedia trwała nadal.


Jak więc sprawy wyglądają dzisiaj? Obecna postać złotego ryżu została zatwierdzona, mimo wszystkich regulacyjnych przeszkód, przez USA, Kanadę, Australię i Nową Zelandię. Jednak są to głównie symboliczne zatwierdzenia, ponieważ te kraje nie potrzebują złotego ryżu. Chodziło o to, by ułatwić krajom takim jak Filipiny i Bangladesz przyjęcie złotego ryżu – i rzeczywiście mogą to wreszcie zrobić pod koniec roku. Jak długo jednak złoty ryż naprawdę nie dotrze do ludzi, którzy go potrzebują, mój entuzjazm pozostaje  umiarkowany.


Co zdumiewające, Greenpeace i inne anty-GMO organizacje nadal sprzeciwiają się. Już rozprawiałem się z ich argumentami tutaj. Dla streszczenia jednak, oto kilka najpopularniejszych twierdzeń:


Argumentują, że złoty ryż nie działa. Ten argument jednak jest przestarzały o 20 lat i padł wraz z nowszymi odmianami i badaniami, które pokazują, że jest tam wystarczająco dużo beta karotenu, że jest on trwały i właściwie wchłaniany, by podnieść poziomy witaminy A.  


Wysuwają ogólne argumenty przeciwko GMO, ale nie stosują się one w znacznej mierze do złotego ryżu. Nie ma tu kwestii środowiskowych (nie ma pestycydów). Wiatr nie pomaga w rozmnażaniu się roślin ryżu. Nie ma patentów (na sam ryż, istniejące patenty na części potrzebnej technologii dano konsorcjum za darmo), nie ma chciwości korporacji, nie ma eksploatacji. Farmerzy będą dostawać ziarno za darmo.   


Zostali więc z dwoma bardzo złymi argumentami. Pierwszym jest zasada ostrożności, ale jest to naprawdę najbardziej irracjonalna wersja tej zasady, którą już przekłułem powyżej. Używają jej do żądania dowodów bezpieczeństwa, nieustannie przesuwając metę.


Drugim złym argumentem jest zasadniczo błąd Nirwany (błąd doskonałego rozwiązania) – złoty ryż, twierdzą, nie jest doskonałym rozwiązaniem, więc nie należy go stosować. Łączą to z błędem fałszywego wyboru – zamiast złotego ryżu powinniśmy robić inne rzeczy. Niektóre z tych rzeczy już robimy, jak dostarczanie suplementów lub dostęp do innych upraw, które dostarczają witaminę A.   Nadal jednak trwa problem niedoboru witaminy A, mimo tych starań. Wyraźnie potrzebne jest inne rozwiązanie.   


Być może ich najgorszym argumentem jest ten fałszywy wybór: niedobory witaminy A są spowodowane biedą. Złoty ryż nie zlikwiduje biedy. Wszelkie zasoby, jakie wydajemy na złoty ryż, byłyby lepiej wydane na walkę z biedą. Taak – życzę powodzenia. Dajcie nam znać, jak wam idzie. Nawet gdybyśmy wydali każdego dolara wydanego jak dotąd na stworzenie złotego ryżu, na walkę z biedą, nie zostawilibyśmy nawet zadrapania. A większość pieniędzy pochodziła z darów Billa Gatesa i innych, którzy przeznaczyli je specjalnie na ten projekt.


Jest to rozpaczliwy i nieprzekonujący argument, który tylko pokazuje moc umotywowanego ideologicznie rozumowania. Często spotykam się z tym błędem logicznym – umniejszanie interwencji, które łagodzą negatywne konsekwencje leżącego u podstaw problemu, ponieważ nie rozwiążą tego leżącego u podstaw problemu (często z wyświechtanym banałem: „to jest tylko przykładanie plasterka na problem”). Oczywiście, zawsze jest najlepiej rozwiązać fundamentalne problemy, ale nie zawsze możemy to zrobić lub zabierze to wiele czasu, a tymczasem szkody już się dzieją. Łagodzenie szkód jest całkowicie uprawnione.


Kiedy więc Greenpeace będzie zajęty likwidacją biedy na całym świecie, być może dobrze by było żeby im nie przeszkadzało, że inni ludzie złagodzą najgorsze negatywne skutki biedy. Jestem pewny, że biednym tego świata nie będzie przeszkadzało, jeśli otrzymają tymczasem pomoc – no wiecie, taki drobiazg, że nie będą ślepnąć i umierać.


The Golden Rice Saga

NeuroLogica Blog, 28 października 2019

Tłumaczenie: Małgorzata Koraszewska

 

 



Steven Novella 

Neurolog, wykładowca na Yale University School of Medicine. Przewodniczący i współzałożyciel New England Skeptical Society. Twórca popularnych (cotygodniowych) podkastów o nauce The Skeptics’ Guide to the Universe. Jest również dyrektorem Science-Based Medicine będącej częścią James Randi Educational Foundation (JREF), członek Committee for Skeptical Inquiry (CSI) oraz członek założyciel Institute for Science in Medicine. Prowadzi blog Neurologica.

Skomentuj     Wyślij artykuł do znajomego:     Wydrukuj






Nauka

Znalezionych 1032 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

Odwołajcie antyszczepionkową konferencję w Tel Awiwie   Blum   2019-11-15
Ewolucja dwunożności   Novella   2019-11-14
Granice „przeskoczenia” progu opłacalności   Lomborg   2019-11-13
Dlaczego nie żyjemy w epoce post-prawdy   Pinker   2019-11-11
Śledząc pochodzenie człowieka   Novella   2019-11-09
Skamieniałe trylobity idące gęsiego. Ale dlaczego to zrobiły?   Coyne   2019-11-06
Saga o złotym ryżu   Novella   2019-11-04
Kolejne badanie rolnictwa organicznego   Novella   2019-11-02
Fabrizio Benedetti pyta: “Czy badania placebo wzmacniają pseudonaukę?”     2019-11-01
Nathaniel Comfort raz jeszcze: nauka nie czyni postępów (czy może robi to?)   Coyne   2019-10-31
Pochwała jednoznaczności   Witkowski   2019-10-29
Stare i nowe  troski o bezpieczeństwo żywnościowe   Ongu   2019-10-28
Powrót Adama i Ewy jako rzeczywistych ludzi, jak proponuje kolejna pseudonaukowa teoria   Coyne   2019-10-25
Pradawne przechowywanie żywności   Novella   2019-10-24
Artykuł w naukowym piśmie ”Nature” dyskredytuje naukę i „scjentyzm”, kwestionuje wartości Oświecenia   Coyne   2019-10-22
Błogosławieni ci, którzy wycofują   Jacoby   2019-10-19
Pro-life czyli czarodziej z Krotoszyna   Koraszewski   2019-10-18
Biologia rozwoju ujawnia ewolucyjną historię   Novella   2019-10-15
Niebezpieczne życie antropologa   Blackwell   2019-10-12
Swędzikami jesień się zaczyna   Łopatniuk   2019-10-11
Jak wieloryb stracił swoje geny   Coyne   2019-10-10
Używanie sztucznej inteligencji do diagnozy   Novella   2019-10-08
Niespodzianka! Koty są tak samo przywiązane do swojego personelu jak psy i niemowlęta   Coyne   2019-10-05
Oburzenie, stronniczość i niestabilność prawdy   Novella   2019-10-04
O zmianie klimatu: ludzkość nie jest „nikczemna”   Lomborg   2019-10-03
Postmodernizm wyjaśniony i krytykowany   Coyne   2019-09-30
Uzdrawianie kryształami   Novella   2019-09-26
Kolejna rewolucja w rolnictwie   Novella   2019-09-24
Opory przeciwko szczelinowaniu są oparte na ideologii, a nie na nauce   Jacoby   2019-09-23
St Paul Island część 5   Lyon   2019-09-21
Co to jest czerwona rtęć?   Novella   2019-09-20
Jaka sztuka siedzi w naszych genach i czy to aby nie kicz?   Koraszewski   2019-09-19
Fałszywe wspomnienia i Fake News   Novella   2019-09-18
Kolejna próba odrzucenia teorii Darwina   Coyne   2019-09-17
Choroba zielonych mięśni   Łopatniuk   2019-09-14
”Sygnalizowanie cnoty” może nas irytować. Cywilizacja byłaby jednak bez niego niemożliwa    Miller   2019-09-13
Foka Weddela wygryza w lodzie otwory do oddychania   Coyne   2019-09-12
DNA i Loch Ness   Novella   2019-09-11
Nowa i ważna czaszka hominina z Etiopii   Coyne   2019-09-10
St Paul Island, Część 4   Lyon   2019-09-06
Biały jak śnieg, żółciutki jak kaczuszka   Łopatniuk   2019-09-04
Pingwiny geje? Nie tak szybko   Coyne   2019-09-03
Czego może nas nauczyć była zwolenniczka antyszczepionkowców, Kelley Watson-Snyder     2019-08-30
Bezzbożowa karma dla psa   Novella   2019-08-29
Odrażające życie płciowe pingwinów białookich   Coyne   2019-08-28
Badanie akupunktury jako terapii na dławicę piersiową   Novella   2019-08-23
Pradawna gigantyczna papuga z Nowej Zelandii: metr wysokości i waga 7 kilogramów!   Coyne   2019-08-22
Alaska — nurniczki i obopólny dobór płciowy   Lyon   2019-08-20
Zła nauka promuje organiczne jabłka   Novella   2019-08-19
Gąsienica zmienia kolor, żeby dopasować się do podłoża nie używając oczu: potrafi widzieć skórą!   Coyne   2019-08-16
Pseudonaukowa histeria to nie jest dobra odpowiedź na klimatyczne wyzwania   Lomborg   2019-08-14
GMO i model deficytu wiedzy   Novella   2019-08-12
Po raz pierwszy użyto edytowania genów CRISPR do leczenia zaburzenia genetycznego – anemii sierpowatej   Coyne   2019-08-08
Maskonury z wyspy St. Paul na Alasce   Lyon   2019-08-07
Zbieg okoliczności czy prawo wielkich liczb?   Novella   2019-08-06
I pijcie łzy moje, czyste rzęsiste   Łopatniuk   2019-08-03
Kształtowanie opinii o nauce i medycynie   Novella   2019-08-02
Nowe badanie dotyczące zwrotu zgubionych portfeli: ludzie na świecie są uczciwsi niż myślisz, ale czytelnik wyliczył, że uczciwość jest większa w mniej religijnych krajach   Coyne   2019-08-01
Praktykowanie medycyny bez uprawnień nie jest wolnością słowa   Novella   2019-07-31
Radujcie się, Ziemia staje się zieleńsza   Ridley   2019-07-30
Spiski wokół ptaków   Novella   2019-07-29
Matt Meselson opisuje swój najsłynniejszy eksperyment (z Frankiem Stahlem)   Coyne   2019-07-26
Niemający rozeznania filozof twierdzi, że gatunki nie istnieją   Coyne   2019-07-23
Więcej złych wiadomości dla dilerów witamin   Novella   2019-07-22
Starożytny ptak z nadzwyczaj długim palcem   Coyne   2019-07-19
YouTube i szarlataneria leczenia raka dietą   Novella   2019-07-18
“Współczesny” Homo sapiens mógł być w Eurazji aż 210 tysięcy lat temu   Coyne   2019-07-17
Hodowanie mini-mózgów z komórek macierzystych   Novella   2019-07-15
Szczepionka HPV działa. Koniec kropka     2019-07-13
Efekt przechodnia   Novella   2019-07-11
Prątkiem w raka, czyli co ma gruźlica do raka pęcherza   Łopatniuk   2019-07-06
Opowieści o nauce zastępują fikcję w Teatrze Narodowym Ugandy   Ongu   2019-07-05
Pleśń w przestrzeni kosmicznej   Novella   2019-07-03
Pterozaury: Czy umiały latać od razu po wykluciu się?   Coyne   2019-07-02
Ludziom rosną rogi? – Złe informowanie o nauce   Novella   2019-07-01
Przemysł ”wellness”   Novella   2019-06-28
Nazywanie zmiany klimatu ”katastrofalną” utrudnia znalezienie realnych odpowiedzi   Lomborg   2019-06-26
Olbrzymie straszyki mają zostać ponownie wprowadzone na wyspę Lord Howe   Coyne   2019-06-25
Amonit (i masa innych stworzeń) znaleziona w birmańskim bursztynie   Coyne   2019-06-21
Ślubowanie o zniesieniu grzechu   Ridley   2019-06-20
Nowe informacje o dzieciach CRISPR   Novella   2019-06-17
Słonie mają fantastyczny węch (lepszy niż psy): są jedynymi zwierzętami, które potrafią rozróżnić inne ilości pokarmu tylko po zapachu   Coyne   2019-06-14
Indyjscy farmerzy wysiali ziarna GMO w proteście obywatelskiego nieposłuszeństwa     2019-06-13
Chcąc zadowolić antyaborcjonistów administracja Trumpa tnie finansowanie badań medycznych przy użyciu tkanki płodowej   Coyne   2019-06-11
Triumf Mao: Światowa Organizacja Zdrowia oficjalnie akceptuje szarlatanerię tradycyjnej chińskiej medycyny     2019-06-04
Ale jak to bezbarwnikowy?   Łopatniuk   2019-06-01
Na zdrowie: izraelscy naukowcy warzą piwo na ”wskrzeszonych” drożdżach sprzed 5000 lat     2019-05-31
Skąd wiemy to, co wiemy?   Novella   2019-05-28
Samice bonobo (ale nie samice szympansów) pomagają swoim synom w zdobywaniu partnerek   Coyne   2019-05-25
Dlaczego ludzie sprzeciwiają się technologiom, które zmniejszają szkody?   Ridley   2019-05-24
Nowa praca o nielotnych chruścielach rażąco przesadzona i wypaczona w popularnych mediach   Coyne   2019-05-22
Trenowanie sztucznej inteligencji, żeby widziała jak człowiek   Novella   2019-05-21
A polać wielką wodą…   Cipiur   2019-05-18
Wykrywanie kłamstw w mózgu   Novella   2019-05-17
Walka o zachowanie bioróżnorodności   Ridley   2019-05-15
Niezwykły przypadek mimikry: skaczący pająk naśladuje gąsienicę   Coyne   2019-05-14
Selektywnie stosowana koncepcja tabula rasa i ideologicznie motywowane nieporozumienia   Cory Clark   2019-05-09
Dlaczego szarlatani nie powinni nadzorować sami siebie     2019-05-08
Kiedy naukowcy nie tolerują odmiennego zdania   Weber   2019-05-07
Przegapione odkrycia w historii nauki   Ridley   2019-05-02

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

Schadenfreude



Pseudonaukowa histeria...


Panstwo etc



Biły się dwa bogi


 Forma przejściowa


Wstęga Möbiusa


Przemysł produkcji kłamstw


Jesteś tym, co czytasz,



Radykalne poglądy polityczne


Einstein



Socjologia



Allah stworzyl



Uprzednie doświadczenie



Żydowski exodus



PRL Chrystusem narodów



Odrastające głowy hydry nazizmu



Homeopatia, wibracje i oszustwo


Żołnierz IDF



Prawo powrotu



Mózg i kodowanie predyktywne



Nocna rozmowa



WSzyscy wiedza



Nieustający marsz



Oświecenie Pinker



Alternatywna medycyna zabija



Kobiety ofiarami



Prometeusz



modyfikowana pszenica



Arabowie



Roboty będą uprawiać ziemię



Sumienie, czyli moralność bez smyczy



Skomplikowana ewolucja



Argument neuroróżnorodności



Nowe badanie pamięci długotrwałej


Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Malgorzata, Andrzej, Marcin, Henryk