Prawda

Niedziela, 26 czerwca 2022 - 00:24

« Poprzedni Następny »


Oderwanie charedim


Vic Rosenthal 2020-04-01

My się nie boimy – ultraortodoksyjni Żydzi w Izraelu odmawiają zamykania szkół i zaniechania zbiorowych modlitw. (Zdjęcie: Sam Sokol, 18 marca 2020.)
My się nie boimy – ultraortodoksyjni Żydzi w Izraelu odmawiają zamykania szkół i zaniechania zbiorowych modlitw. (Zdjęcie: Sam Sokol, 18 marca 2020.)

Około 12% populacji Izraela stanowią charedim, często nazywani „ultraortodoksami”, czego bardzo nie lubią. Populacja charedim  rośnie szybko z dzietnością około 7 dzieci na kobietę i jeśli to tempo wzrostu utrzyma się, charedim będą stanowić 32% populacji w 2065 roku (to oszacowanie jest jednak zbyt wysokie, bo nie bierze pod uwagę porzucających styl życia charedim). Ich religijna ideologia różni się, obejmując chasydów, sefardyjskich charedim i Mitnagdim (czasami niepoprawnie nazywanych także „Litwakami”). Wśród tych głównych grup są liczne mniejsze grupy i sekty, które bardzo różnią się wiarą, przekonaniami politycznymi i sposobem życia. Byłoby błędem uogólnianie opinii o „tych facetach w czarnych kapeluszach”.

Z drugiej strony, pewne rzeczy dotyczą ich wszystkich i nie są to dobre rzeczy dla przyszłości państwa Izrael. Szkoły charedim na ogół uczą świeckich przedmiotów, takich jak angielski, nauki ścisłe i matematyka, albo bardzo marnie, albo wcale. Ojczystym językiem wielu społeczności charedim jest jidysz, a nie hebrajski. Większość młodych mężczyzn charedim nie służy w wojsku i woli studiować Torę w jesziwie niż pracować. Te fakty powodują, że oczekiwany wzrost procentowy populacji charedim jest skrajnie groźny dla przyszłej gospodarki państwa.

 

Są to zamknięte społeczności, które pozwalają czasami na kontynuowanie patologii społecznych, takich jak seksualne wykorzystywanie, szczególnie jeśli sprawcą jest ważna osoba w społeczności. Zewnętrzne społeczeństwo i jego policja, pracownicy socjalni i inni   są proszeni o interwencję tylko (jeśli w ogóle) w prawdziwie koszmarnych sytuacjach.


W społeczności charedim panuje nurt pogardy dla (postrzeganego jako świeckie) państwa i jego praw. Zachęcają do tego partie charedim w Knesecie, które korzystają ze swojej zdolności funkcjonowania jako języczek u wagi między prawicą a lewicą. Ich decydująca dla większości rządów pozycja umożliwia im żądanie ustępstw, jakich inaczej by nie otrzymali, takich jak pieniądze dla ich szkół i zwolnienie z krajowych wymagań przygotowania uczniów do życia w XXI wieku oraz unikanie wojskowej bądź niewojskowej służby narodowej. Partie charedim zapewniły, że niepracujący „uczony” może mieć 10 dzieci i utrzymywać się głównie z rządowych zasiłków na dzieci (często także pracują ich kobiety).

 

Sądzę, że wielu charedim uważa, że mogą ignorować reguły i prawa państwa, ponieważ są lojalni wobec wyższego prawa. Niektórzy wierzą że studiowanie Tory jest skuteczniejszym sposobem obrony narodu żydowskiego przed rozmaitymi zagrożeniami, przed jakimi stoi, niż IDF i policja. I wierzą, że zbieranie się w dużych grupach na modły lub wykonywanie innych rytuałów jest lepszą reakcją na koronawirusa niż wypełnianie zaleceń społecznego dystansowania się, które przychodzą od apikorsim (hellenistów o świeckiej edukacji, ignorantów w sprawie żydowskości) w rządzie.

 

To jest rodzaj rozumowania, który kiedyś doprowadził węgierskiego Belzer Rebbe do zapewnienia swoich wyznawców, że nie muszą martwić się nazistami, że Haszem zaopiekuje się nimi. Tragicznie mylił się. Osobiście sądzę, że Haszem czasami dokonuje cudów dla narodu żydowskiego, ale używa normalnej fizyki i biologii do ich dokonania, jak też oczekuje, że także Żydzi wykonają swoją część zadania. Tak więc w 1967 roku Haszem użył IAF (izraelskie siły powietrzne), wojskowych planistów, którzy zaplanowali atak naszych sił powietrznych na wrogów, i odważnych pilotów, którzy je wykonali, by uratować Żydów Izraela przed kolejnym Holocaustem. Oczywiście, nie rozumiem zamiarów Haszem dzisiaj, ale może działa poprzez Ministerstwo Zdrowia i, tak, także naszego premiera, by uratować nas przed wirusem (w końcu, ministrem zdrowia jest chasyd Ger).

 

Wielu charedim widzi Izrael jako antyżydowskie państwo, nie różniące się od żadnego z reżimów w diasporze, pod którymi na ogół cierpieli, a rzadko kiedy kwitli. Fakt, że rządzącymi tutaj są Żydzi, nie zmienia antagonistycznej natury ich stosunku do państwa. Dla nich Netanjahu jest nieodróżnialny od cara. Podobnie jak Arabowie, charedim mają swoje dobrze rozwinięte narracje, poprzez które postrzegają rzeczywistość.  


Krytyka charedim jest często stonowana z powodu poczucia, że jest to antyżydowskie (oczywiście, w niektórych częściach izraelskiego spektrum politycznego jest to uważane za plus). Sami charedim często nazywają krytyków „antysemitami” lub nawet „nazistami”.  Większość Izraelczyków ma postawę „żyj i pozwól żyć innym”, co zostaje naruszone tylko wtedy, kiedy ekstremistyczni charedim, tacy jak tak zwana „frakcja jerozolimska” organizują zamieszki i blokują drogi w obronie kogoś, kto został aresztowany za odmowę zarejestrowania się do zaciągu do armii lub otrzymania zwolnienia jako student jesziwy charedim.


Ostatnio jednak ekstremiści – a nie mam pojęcia, na ile reprezentują szerszą kulturę charedim, tak samo jak nie wiem, ilu arabskich obywateli Izraela zgadza się z antysyjonistycznym stanowiskiem wybranych przez nich posłów do Knesetu – pociągnęli swoją postawę jeszcze dalej. Ich lekceważenie reguł ustanowionych w celu zapobiegania szerzeniu się koronawirusa zagraża im, ich społecznościom i wszystkim  innym w kraju.


Na początku mówiono, że z powodu swojej izolacji nie rozumieją niebezpieczeństwa. Wiara, że nie wiedzą, co się dzieje, nie jest już jednak dłużej możliwa. Premier Netanjahu spotkał się w zeszłym tygodniu z przywódcami charedim i próbował przekonać ich, by zamknęli szkoły i synagogi. Jedni to zrobili, a inni nie. Zeszłego wieczoru był pogrzeb rabina „frakcji jerozolimskiej” w Bnai Brak, na którym setki żałobników tłoczyły się na ulicach. Policja, która obecnie ma możliwość nakładania grzywien na tych, którzy łamią regułę zakazującą zgromadzeń powyżej 10 osób, była obecna, ale nie nałożyła żadnych grzywien. Władze rozważają teraz jednak kwarantannę nałożoną na całe miasta, takiej jak Bnai Brak i Beit Szemesh, jak również ich dzielnice w Jerozolimie.

 

Czy strach przed koronawirusem dokona tego, czego nie dokonały lata negocjacji i próby zawarcia kompromisu, i spowoduje, że charedim zaczną współpracować z państwem? Wątpię, nie ci, którzy wierzą, że pandemię spowodowały kobiety, które noszą peruki zrobione z nieżydowskich włosów.

 

Nie, sądzę, że sposobem skłonienia ich do przestrzegania reguł społecznego dystansowania się, będą powszechne grzywny i aresztowania tych, którzy je łamią. Jeśli oni myślą, że państwo Izrael jest rosyjskim imperium z XIX wieku, to będziemy musieli zacząć działać jak rosyjskie imperium.

 

Wielkie próby zintegrowania społeczności chardim do szerszego społeczeństwa izraelskiego wydaje mi się nierealne. Są wyjątki, ale ogólnie postawy charedim do relacji między mężczyznami i kobietami nie są do pogodzenia z resztą kraju, także ze społecznościami religijnymi, które nie są charedim.


Jest izraelski serial telewizyjny o dystopijnej przyszłości, w której charedim ustanawiają  autonomiczny obszar w Jerozolimie, „separację” podobną do tego, co rozważa się dla terenów palestyńskich. Jest to przerażające, ale jestem pewien, że są wśród charedim ludzie, którzy przyjęliby to z chęcią. I to może nadejść.


The Haredi Disconnect

29 marca 2020

Tłumaczenie: Małgorzata Koraszewska



Vic Rosenthal

Urodzony w Stanach Zjednoczonycjh, studiował informatykę i filozofię na  University of Pittsburgh. Zajmował się rozwijaniem programów komputerowych. Obecnie (juz na emeryturze) mieszka w Izraelu. Publikuje w izraelskiej prasie. Jego artykuły często zamieszcza Elder of Ziyon.   

 


Skomentuj     Wyślij artykuł do znajomego:     Wydrukuj






Nowy ateizm i krytyka religii

Znalezionych 779 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

Z jakiej gliny ulepiłeś swojego boga?   Koraszewski   2022-06-23
Nowy ateizm umarł, niech żyje nowy ateizm   Koraszewski   2022-06-20
Kobieta czyli zło konieczne?   Ferus   2022-06-19
Czarne życie, które nie ma znaczenia: 50 chrześcijan zamordowanych w ich kościele   Ibrahim   2022-06-16
Niezamierzony przez Stwórcę byt   Ferus   2022-06-12
Nowy Ład w dziele bożym   Ferus   2022-06-05
Kreacjonizm i owce Labana   Ferus   2022-05-29
Pacyfizm i papieska omylność   Stewart   2022-05-27
Operacja specjalna o kryptonimie „Arka i potop” (III)   Ferus   2022-05-22
Operacja specjalna o kryptonimie „Arka i potop” (II)   Ferus   2022-05-15
Operacja specjalna o kryptonimie „Arka i potop”   Ferus   2022-05-08
Marzenie o bezbożnym państwie   Koraszewski   2022-05-04
Moje (po)wielkanocne refleksje   Ferus   2022-05-01
Niepotrzebna ziemska sprawiedliwość   Ferus   2022-04-24
Alternatywna koncepcja zbawienia (II)   Ferus   2022-04-18
Alternatywna koncepcja zbawienia   Ferus   2022-04-17
Bądźmy uczniami Chrystusa? (II)   Ferus   2022-04-10
Bądźmy uczniami Chrystusa?   Ferus   2022-04-03
Słabość ateizmu czy religii?   Ferus   2022-03-27
Pytania do Boga   Ferus   2022-03-20
Retoryczne pytanie: „Gdzie był Bóg?”   Ferus   2022-03-13
Wojna pod znakiem krzyża     2022-03-11
Będzie zadowoleni (po śmierci)!   Ferus   2022-03-06
Niewiarygodna „prawdziwość” religii   Ferus   2022-02-20
Błędna analogia o wybaczaniu   Ferus   2022-02-13
Deizm antytezą teizmu? (II)   Ferus   2022-02-06
Deizm antytezą teizmu?   Ferus   2022-01-30
Jezus z uczniami w zbożu   Ferus   2022-01-23
Pierwszy krytyk bożego dzieła (VI)   Ferus   2022-01-16
Pierwszy krytyk dzieła bożego (V)   Ferus   2022-01-09
Hashtag „też odchodzę”   Koraszewski   2022-01-03
Wspomnienie: „Czego sobie życzyłem na nadchodzący 2014 r.?”.   Ferus   2022-01-02
Tradycja powinna się zmieniać pod wpływem praw człowieka   Igwe   2021-12-30
Bóg się rodzi i islmofobia w kafkowskim świecie   Koraszewski   2021-12-26
(Nie)zwykła opowieść wigilijna. Czyli moja nocna, niedokończona rozmowa z psem.   Ferus   2021-12-26
Jacek Tabisz o nowym humanizmie    Tabisz   2021-12-21
Pierwszy krytyk bożego dzieła (IV)   Ferus   2021-12-19
Pierwszy krytyk bożego dzieła (III)   Ferus   2021-12-12
Pierwszy krytyk bożego dzieła (II)   Ferus   2021-12-05
Pierwszy krytyk bożego dzieła   Ferus   2021-11-28
Paradoksalne „Dzięki Bogu” (II)   Ferus   2021-11-21
Paradoksalne „Dzięki Bogu”.   Ferus   2021-11-14
Absurdalna awersja wierzących do ateizmu   Ferus   2021-11-07
Refleksje sprzed lat: „Fikcyjna walka dobra ze złem” i inne   Ferus   2021-10-31
Atak ateizmu na ludzki rozum? (III)   Ferus   2021-10-24
Pytanie bez odpowiedzi   Łukaszewski   2021-10-18
Atak ateizmu na ludzki rozum? II.   Ferus   2021-10-17
Nasila się dżihadystyczne ludobójstwo chrześcijan w Nigerii   Ibrahim   2021-10-16
Atak ateizmu na ludzki rozum?!   Ferus   2021-10-10
Idea, która wyprowadziła rozum na manowce   Ferus   2021-10-03
"Time Magazine” i zachodnie podejście do islamizmu   Mahmoud   2021-10-02
Powolne odrzucanie religijnego mitu   Koraszewski   2021-09-27
Duchowni czy wyrachowani biznesmeni w sutannach?   Ferus   2021-09-26
Kościół zdeprawowany i mamoną silny   Koraszewski   2021-09-22
Turecki ateista zamordowany 31 lat temu   Bulut   2021-09-18
Naturalne czy sztucznie wykreowane religie?   Ferus   2021-09-12
Bogowie popkultury.Czyli jakimi religijnymi stereotypami „karmi” nas telewizja.   Ferus   2021-09-05
Ojciec święty, święty Paweł i teologia zastąpienia    Koraszewski   2021-08-30
(Nie)Fachowe pośrednictwo religijne.Czyli nieudana próba połączenia sprzecznych ze sobą zachowań.   Ferus   2021-08-29
Chora koncepcja Boga/bogów   Ferus   2021-08-22
W oparach ateizmu z czasu przeszłego   Koraszewski   2021-08-19
Islam – religia pokoju   Koraszewski   2021-08-16
Rozum i Wiara (XVIII)   Ferus   2021-08-15
Kult jednostki i bunt umysłu zniewolonego   Pandavar   2021-08-10
Biblia, kobiety i Bóg? (III)   Ferus   2021-08-08
Bezduszna duchowość ateistów   Koraszewski   2021-08-03
Most nad przepaścią (III)   Ferus   2021-08-01
Most nad przepaścią (II)   Ferus   2021-07-25
Most nad przepaścią   Ferus   2021-07-18
Chrześcijańskie stanowisko wobec rozdziału Kościoła i państwa   Koraszewski   2021-07-17
Czy ateizm może być nauczany jako religia?   Koraszewski   2021-07-12
Bajka o „zagubionej owcy” i cwanych „pasterzach duchowych”   Ferus   2021-07-11
Biblia, kobiety i Bóg? (II)   Ferus   2021-07-04
Ekumeniczne spotkanie apostatów   Koraszewski   2021-06-29
Czy wolno krytykować muzułmanów?   Pandavar   2021-06-28
Targniecie się na życie wieczne?   Ferus   2021-06-27
Dwa różne Dekalogi   Ferus   2021-06-20
Pasterze i ich bezwolne owce, czyli paradoksy „duchowego pasterzowania”   Ferus   2021-06-13
Biblia, kobiety i Bóg? Czyli co takiego Bóg chce powiedzieć czytelnikom Pisma Świętego?   Ferus   2021-06-06
Jest człowieczeństwo i jest muzułmańskie człowieczeństwo   Pandavar   2021-06-03
Żałoba bez złudzeń   Igwe   2021-05-26
Bezbożne „Ranczo” (II)   Ferus   2021-05-23
Ateista i „zatroskany głos rozsądku”   Ferus   2021-05-16
Obraza uczuć religijnych. Czyli co obraża osoby wierzące, a co nie, choć może powinno?   Ferus   2021-05-09
„Szczepionkowa” hipoteza powstania religii   Ferus   2021-05-02
Książka Lucjana Ferusa   Koraszewski   2021-04-26
Kłamiemy, gdyż taką mamy naturę? Czyli „względna równowaga między prawdą a fikcją”.   Ferus   2021-04-25
Duchowa służba zdrowia. Czyli oblicze Boga zatroskanego Miłosierdziem.   Ferus   2021-04-18
Poświąteczna refleksja. Kiedy mity traktowane są jako rzeczywistość.   Ferus   2021-04-11
Nieautoryzowany wywiad z Bogiem   Ferus   2021-04-04
Miecz czy Rozum? Czyli jak uczy historia religii: na jedno wychodzi!   Ferus   2021-03-28
Diabelskie zwierciadło jest winne złu?   Ferus   2021-03-21
Dziewuchy dziewuchom tu i tam   Koraszewski   2021-03-16
Irracjonalne „objawienia boże” (II)   Ferus   2021-03-14
Irracjonalne „objawienia boże”   Ferus   2021-03-07
Groza umiarkowanego islamizmu   Chesler   2021-03-04
Hartowanie ciała i hart ducha   Ferus   2021-02-28
Bezbożne „Ranczo”.Czyli nie jest dobrze, iż wierni mało wiedzą o religii, czy raczej bardzo dobrze?   Ferus   2021-02-21
Uciekinierzy z bastionu fałszywych świętości (IV)   Ferus   2021-02-14
Uciekinierzy z bastionu fałszywych świętości (III)   Ferus   2021-02-07

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

„Przebudzeni”


Pod sztandarem


Wielki przekret


Łamanie praw człowieka


Jason Hill


Dlaczego BIden


Korzenie kryzysu energetycznego



Obietnica



Pytanie bez odpowiedzi



Bohaterzy chińskiego narodu



Naukowcy Unii Europejskiej



Teoria Rasy



Przekupieni



Heretycki impuls



Nie klanial



Cervantes



Wojaki Chrystusa



 Palestyńskie weto



Wzmacnianie układu odpornościowego



Wykluczenie Tajwanu z WHO



Drzazgę źle się czyta



Sześć lat



Pochodzenie



Papież Franciszek



Schadenfreude



Pseudonaukowa histeria...


Panstwo etc



Biły się dwa bogi


 Forma przejściowa


Wstęga Möbiusa


Przemysł produkcji kłamstw


Jesteś tym, co czytasz,



Radykalne poglądy polityczne


Einstein



Socjologia


Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Malgorzata, Andrzej, Marcin, Henryk