Prawda

Czwartek, 18 stycznia 2018 - 16:59

« Poprzedni Następny »


Pseudonauka Masaru Emoto


Steven Novella 2017-12-18


Masaru Emoto uważał, że emocje mogą wpływać na nieożywione obiekty. Jeśli jesteś miły dla wody, a potem ją zamrażasz, zamieni się w ładne, szczęśliwe kryształki. Jeśli jesteś niedobry dla wody, zamieni się w brzydkie, nieszczęśliwe kryształki. Napisał:


"Rezultatem było, że zawsze obserwowaliśmy piękne kryształy po powiedzeniu dobrych słów, graniu dobrej muzyki lub oferowaniu czystej modlitwy wodzie. Z drugiej strony, obserwowaliśmy zdeformowane kryształy w odwrotnych sytuacjach."


Wiem – to jest absurdalnie śmieszne. Po co w ogóle się tym zajmować? Naukowy sceptyk bada pseudonaukę z kilku powodów. W badaniach Emoto ciekawe jest nie pytanie badawcze, które postawił (a które ma prawdopodobieństwo niezmiernie zbliżone do zera), ale to, jak udało mu się przekonać samego siebie, że jego badania popierają jego fantazyjną koncepcję. Ponadto udało mu się przekonać (lub przynajmniej zaintrygować) duży odłam publiczności, że coś odkrył. Daje to więc okazję do pokazania ludziom jak działa nauka i jak możemy odróżnić ją od pseudonauki. Co więcej, również poważna nauka może paść ofiarą błędów lub samo oszustwa. Jawna pseudonauka jest znakomitą okazją do zobaczenia patologii nauki w jej skrajności, co pomaga nam lepiej ją zrozumieć fenomenologicznie i, być może, unikać jej bardziej subtelnych przejawów kiedy indziej.


Chcę podkreślić, że nie mam żadnego problemu z Emoto badającym to pytanie (jak długo nie marnuje na to ograniczonych funduszy społecznych). Badanie tez, które wyglądają na szalone, może przynieść nieprzewidziane owoce. Prawdopodobieństwo jest niewielkie, ale taka jest natura eksploracyjnych badań. Badania na marginesach są dobrym sposobem trzymania nas w karbach, nie pozwalania, byśmy stali się zbyt samozadowoleni lub ograniczeni w naszych poglądach. I czasami, bardzo rzadko, może nas coś zaskoczyć. Nawet jeśli sama hipoteza okazuje się beznadziejnie błędna, możemy po drodze znaleźć coś nieoczekiwanego.


Mam jednak problem ze złym lub niechlujnym badaniem, robionym w celu potwierdzenia głupiego pomysłu, a potem twierdzeniem, że ten głupi pomysł jest naukowy. A to właśnie moim zdaniem robi Emoto.


Na wypadek, gdyby ktokolwiek sądził, że istnieje jakaś tajemnicza wiarygodność twierdzeń Emoto – nie istnieje. Twierdził on, że po prostu napisanie negatywnych słów na pojemniku z wodą wystarcza, by zmienić fizyczne właściwości wody. Takie twierdzenie wymagałoby fundamentalnej zmiany naszego rozumienia podstawowych sił natury i tego, jak ona działa. Samo powoływanie się na granice ludzkiego poznania nie wystarcza do uratowania takiej hipotezy.


Choć nie wiemy i nie możemy wiedzieć wszystkiego, i zawsze musimy pozostawiać otwarte drzwi dla nowych dowodów i nowych idei, nagromadziliśmy zestaw wiedzy, którego możemy używać do oceny nowych hipotez. Zasadniczo możemy zapytać – czy to postulowane zjawisko jest zgodne z tym, co już zostało ustalone, czy też wymaga nowej fizyki? To są dwa różne kryteria. Wymaganie nowych zjawisk w celu, by ta hipoteza była realna, zmniejsza prawdopodobieństwo jej prawdziwości po prostu dlatego, że wkraczamy w nieznane. Większość nowych idei w nauce okazuje się błędna.


Jest jednak dużo bardziej obciążające, jeśli nowa hipoteza obaliłaby górę istniejących badań. Im więcej zweryfikowanych badań, które musiałyby okazać się błędne, by ta hipoteza była prawdziwa, tym większy ciężar dowodzenia na niej spoczywa. Tak więc – nie powiedziałbym, że nigdy mnie nie przekonasz (to nie jest podejście naukowe), ale raczej, że dowody przemawiające za tą nową hipotezą muszą być w ilości i jakości wyższej niż dowody sugerujące, że jest błędna.


To jest jeden z głównych sposobów, na jakie pseudonaukowcy działają – pokazują kretowisko i mówią, że obala ono górę. Kiedy społeczność naukowa nie jest przekonana, oskarżają ich o zamknięty umysł lub o spisek.


W celu podtrzymania swoich twierdzeń zazwyczaj przesadzają wagę swoich dowodów i albo nie znają, albo ignorują ustalone dowody. Częścią przeceniania własnych dowodów jest nieznajomość metodologii oraz poważne niedocenianie roli samo oszustwa i stronniczości w badaniach.


Na przykład, badania Emoto są właściwie powszechnie krytykowane za marną metodologię. Używa zbyt małych prób, wyniki są subiektywne, a metody niedostatecznie ślepe. Dlatego jego wyników nie daje się powtórzyć, gdy używa się poprawnych metod. Zajmuje się klasycznym, pseudonaukowym procesem zaczynania od wniosku i potem szukania dowodów na ten wniosek, zamiast autentycznie próbować dowieść, że jego hipoteza jest niesłuszna.


Dla zilustrowania tego, Emoto rozszerzył swoje badania z wody na ryż. Napełnił pojemniki ryżem i dodał wody, którą ryż miał zaabsorbować. Pozostawił to następnie na kilka dni, żeby zobaczyć ile urośnie pleśni i grzybów. Jedne pojemniki z ryżem otrzymały pozytywne emocje, inne negatywne, a jeszcze inne zignorowano. Niezaskakująco, Emoto odkrył, że na ryżu z pozytywnymi emocjami wyrosło mniej grzybów niż na ryżu z negatywnymi emocjami.


I raz jeszcze jego metodologia nie była przekonująca. Użył małej próby, wyniki były subiektywne, a jego obserwacje nie były ślepe. Jak długo obserwował ryż? Co uważał za pozytywny, a co za negatywny wynik? Ile razy dokonał eksperymentu, zanim spodobały mu się wyniki?


Niezaskakująco, jego eksperyment nie utrzymuje się nawet przy najbardziej podstawowej replikacji. Próby powtórzenia eksperymentu z większą próbą były całkowicie negatywne.


Lekcje z tego wyciągnięte są podstawowe dla zrozumienia naukowej metodologii. W celu uniknięcia p-hacking (otrzymywania rezultatów, jakie chcesz, przez łamanie zasad przeprowadzania eksperymentów) musi się używać ścisłych, rygorystycznych metod. Rozmiary próby muszą być wystarczająco duże, by liczyły się statystycznie. Przed eksperymentem musisz ustalić, co będzie miarą wyniku, jak długo będzie trwała obserwacja, ile obiektów będzie badanych i jakiego rodzaju analizy dokonasz. Nie możesz podejmować tych decyzji po rozpoczęciu zbierania danych, ponieważ z łatwością, podświadomie możesz p-hacking wyniki.


Emoto to skrajny przykład. Pokazuje, że nie ma hipotezy tak absurdalnej, byś nie mógł dzięki p-hacking dojść do pozornie pozytywnego wyniku. To jest ważna lekcja dla poważnych badaczy, by zachowywali czujność wobec bardziej subtelnych przejawów łamania zasad.


Wszyscy naukowcy i entuzjaści nauki powinni studiować pseudonaukę.


The Pseudoscience of Masaru Emoto

28 listopada 2017

Tłumaczenie: Małgorzata Koraszewska



Steven Novella


Neurolog, wykładowca na Yale University School of Medicine. Przewodniczący i współzałożyciel New England Skeptical Society. Twórca popularnych (cotygodniowych) podkastów o nauce The Skeptics’ Guide to the Universe.  Jest również dyrektorem Science-Based Medicine będącej częścią James Randi Educational Foundation (JREF), członek Committee for Skeptical Inquiry (CSI) oraz członek założyciel Institute for Science in Medicine.

Prowadzi blog Neurologica.


Skomentuj     Wyślij artykuł do znajomego:     Wydrukuj






Nauka

Znalezionych 720 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

Pochodzenie ludzkiej muzyki? Samiec kakadu palmowej używa patyka do rytmicznego uderzania w wydrążone drzewa   Coyne   2018-01-18
Powrót “tradycyjnej” astrologii   Novella   2018-01-17
Nowe badanie o tym, jak ewoluują ludzie   Coyne   2018-01-16
Krąg mimikry müllerowskiej   Coyne   2018-01-12
Sztuczna inteligencja będzie symbiozą, nie zaś zastąpieniem   Ridley   2018-01-11
Czy nauka zabija duszę?   S. Pinker   2018-01-09
Dlaczego nie będzie doboru na inteligentne niemowlęta   Ridley   2018-01-05
Powrót łysenkoizmu w Putinowskiej Rosji   Novella   2018-01-03
Pozory mylą, czyli niespodzianki nie zawsze przykre   Łopatniuk   2017-12-30
Obniżenie poprzeczki dla tradycyjnej medycyny chińskiej dla ideologii i zysku     2017-12-29
Multikulturaliści unicestwiają zachodnią cywilizację   Salzman   2017-12-28
Nie znasz przeszłości, nie znasz przyszłości   Mayer   2017-12-27
Alternatywna medycyna zabija   Novella   2017-12-26
Na wpół syntetyczne życie z powiększonym kodem genetycznym   Novella   2017-12-23
Ziemniaki GMO zmniejszą użycie pestycydów i dostarczą więcej gotówki farmerom w Ugandzie   Ongu   2017-12-22
Słusznie o plastiku i PCB, błędnie o zakwaszeniu   Ridley   2017-12-21
Chwytówka modliszkowata ma chodzącą poczwarkę, która wspina się na drzewa przed przekształceniem   Coyne   2017-12-19
Pseudonauka Masaru Emoto   Novella   2017-12-18
Fantastyczne oko przegrzebka pokazane w nowej pracy   Coyne   2017-12-16
Czy ptaki wyewoluowały większe dzioby, by zjadać duże, inwazyjne ślimaki?   Coyne   2017-12-13
Biotechnologia jest pilnie potrzebna w Afryce – dla gospodarki i środowiska   Ridley   2017-12-08
Okrutne zabawy wielorybów   Lyon   2017-12-07
Specjacja zięb z Galápagos przez hybrydyzację   Coyne   2017-12-04
Zrób sobie test ciążowy, Krzysiu   Łopatniuk   2017-12-02
Szopy pracze są inteligentne, ale bywają kłopotliwe   Novella   2017-11-30
Popieranie wiatrowej i słonecznej energii kosztem środowiska   Ridley   2017-11-28
Tradycyjni uzdrawiacze, szczyt o szarlatanerii i “medyczny apartheid” w Południowej Afryce   Igwe   2017-11-25
Prawo Amary   Ridley   2017-11-24
Ewolucja przyłapana na gorącym uczynku   Novella   2017-11-22
Dziwaczny skrzydłoszpon rogaty   Coyne   2017-11-18
Południowoafrykańska saga: kampania dezinformacji grup anty-GMO przeciwko nowej, odpornej na choroby odmianie kukurydzy   Ongu   2017-11-17
Niecne chochliki naszej pamięci   Novella   2017-11-16
BBC znowu błędnie przedstawia ewolucję, opisując nowe odkrycie wczesnych ssaków wyższych   Coyne   2017-11-14
Teraz nawet akceptujących zmianę klimatu nazywa się “negacjonistami   Lomborg   2017-11-13
Nowy gatunek orangutana? Wątpię.   Coyne   2017-11-10
Antynauka czystego jedzenia   Novella   2017-11-08
Wiecej niemądrych twierdzeń, że epigenetyka całkowicie zrewiduje nasz pogląd na ewolucję   Coyne   2017-11-06
Skandal z glifosatem   Ridley   2017-11-04
Ugandyjski dziennikarz: jak informować o biotechnologii, kiedy jej krytycy rozsiewają dezinformację?   Christopher Bendana   2017-11-03
Myślenie spiskowe i rozpoznawanie wzorów   Novella   2017-11-02
Czy wierzysz w duchy?   Łopatniuk   2017-10-28
Dlaczego nie ma pokoju na Bliskim Wschodzie   Salzman   2017-10-25
Jeremy, samotny, lewoskrętny ślimak wreszcie kojarzy się – a potem umiera   Coyne   2017-10-24
Naturopaci: potrafią uczynić nawet sól z Epsom potencjalnym zabójcą     2017-10-23
Niemal pięciokilogramowa żaba żyła na prastarym Madagaskarze   Coyne   2017-10-19
Uroczy wykres, który opowiada naszą historię   Cobb   2017-10-17
Genetycznie modyfikowana pszenica dla wrażliwych na gluten   Novella   2017-10-16
Czy Oświecenie przygasa?   Ridley   2017-10-13
Zdumiewająca, mordująca ptaki modliszka   Coyne   2017-10-13
Indie otwierają laboratorium homeopatyczne   Novella   2017-10-11
Roboty będą uprawiać ziemię   Ridley   2017-10-09
Przełyk Barretta, czyli bez paniki, ale…   Łopatniuk   2017-10-07
“Daily Beast” wypacza epigenetykę oszukańczymi twierdzeniami, że dzieci mogą “odziedziczyć wspomnienia Holocaustu”   Coyne   2017-10-05
Wszystkiego najlepszego w dniu 60. urodzin, centralny dogmacie!   Cobb   2017-10-04
Huragany zdarzają się   Ridley   2017-10-02
Niekochany lewoskrętny ślimak szuka partnera   Coyne   2017-09-28
Niesłuszny atak na młodą badaczkę   Novella   2017-09-27
Jak anty-GMO aktywiści blokują humanitarną biofortyfikację w Afryce i Azji   Ongu   2017-09-26
Sobotnia lekcja genetyki: ciołek matowy gynandromorf   Coyne   2017-09-23
Czy Uganda potrzebuje GMO? Naukowcy spoglądają na edytowanie genów, by przyspieszyć innowacje   Ongu   2017-09-20
Strach przed GMO i Dunning-Kruger   Novella   2017-09-18
o skomplikowane, czyli co zabija chorych na raka płuc   Łopatniuk   2017-09-16
Nowe pająki pawie   Coyne   2017-09-12
Obserwowanie wielorybów w Monterey Bay   Lyon   2017-09-11
Bakteryjne ogniwa słoneczne   Novella   2017-09-09
A.N. Wilson znowu kopie Darwina, tym razem w “Times”   Coyne   2017-09-07
Medycyna alternatywna zabija   Novella   2017-09-06
Wiecej o biologii i rasie   Mayer   2017-09-05
O rzeczywistości rasy i odrazie do rasizmu    i Brian Boutwell   2017-09-04
Panie doktorze, to nie rak   Łopatniuk   2017-09-02
Odporne na szkodniki rośliny uprawne GM oferują nadzieję Afryce, która walczy z larwami ciem   Ongu   2017-09-01
Opera mydlana, czyli więcej o łyskach   Lyon   2017-08-31
Ujawnienie kosztów opóźnienia GMO w Ugandzie   Ongu   2017-08-30
Symboliczny sceptycyzm w sprawie egzorcyzmów   Novella   2017-08-29
Pasożytnictwo lęgowe, łyski amerykańskie   Lyon   2017-08-24
Lektyny – nowy straszak żywieniowy   Novella   2017-08-22
Zabobonne pojęcia u sedna przekonań antyszczepionkowych     2017-08-21
Choroba bananów, GMO i ewolucja produkcji żywności   Ongu   2017-08-19
Przetwarzanie informacji przez mózg -porcjowanie   Novella   2017-08-16
Pomachaj do pańci ogonkiem   Łopatniuk   2017-08-12
Zrobić więcej za mniej dla Haiti   Lomborg   2017-08-11
Perkoz zausznik i jego pisklęta   Lyon   2017-08-10
Argument neuroróżnorodności na rzecz wolności słowa   Miller   2017-08-08
Czyste okrucieństwo cięć w pomocy żywnościowej   Lomborg   2017-08-07
Więcej o śmieciowym DNA   Novella   2017-08-05
Skomplikowana ewolucja wielkich kotów   Coyne   2017-08-03
Kruchość prawdy   Novella   2017-08-02
Czy kruki robią plany na przyszłość?   Coyne   2017-07-29
Opera mydlana z życia łysek amerykańskich, część III   Lyon   2017-07-28
Dlaczego jesteśmy świadomi   Novella   2017-07-26
Wybuchy epidemii odry w Europie: zapowiedź tego, co przyjdzie do USA?     2017-07-24
Bliskie spotkania z baronem MünchausenemPaulina Łopatniuk     2017-07-22
Ciepło, zimno i śmierć w oczach mediów   Lomborg   2017-07-21
Naukowcy walczą z głodem przez złamanie genetycznego kodu pszenicy   Gelber   2017-07-20
Potrzeba pewności i myślenie konspiracyjne   Novella   2017-07-17
Wielka rozbieżność w afrykańskich genomach   Ridley   2017-07-15
Okablowanie mózgu   Novella   2017-07-12
Opera mydlana z życia łysek amerykańskich, część II   Lyon   2017-07-10
Postmodernizm i prawda   Dennett   2017-07-09
Palestyńska intersekcjonalność z nazistami   Frantzman   2017-07-08

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

modyfikowana pszenica



Arabowie



Roboty będą uprawiać ziemię



Sumienie, czyli moralność bez smyczy



Skomplikowana ewolucja



Argument neuroróżnorodności



Nowe badanie pamięci długotrwałej



Ściganie bluźnierstwa



Ryby jaskiniowe



Autyzm



Od niepamiętnych czasów



Tunezyjczycy przeciw złemu prawu



Drugie prawo termodynamiki



Pochwała ignorancj



Mistyfikacja Sokala



Intronizacja Chrystusa



Obama chrzescijanie



Szelest liści



Czego wam nie pokazują?



Rozdzielenie religii i państwa



Trwa ewolucyjne upokorzenie archeopteryksa



Trucizna, kamuflaż i tęcza ewolucji



Religia zdrowego rozsądku



Kto się boi czarnego luda?



Land of the pure



świecące ryby



Lewica klania sie



Nis zgubic



Religia pieklo



Nienawisc



Niedożywienie w Ugandzie



Ewolucja nieunikniona



Starty z powierzchni


Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Malgorzata, Andrzej, Marcin, Henryk