Prawda

Czwartek, 28 marca 2024 - 21:23

« Poprzedni Następny »


Bądźcie sceptyczni wobec wideo pokazujących “skutki uboczne” szczepionki


Steven Novella 2021-01-28


To było nieuniknione. Jesteśmy w samym środku olbrzymiej kampanii szczepienia dwiema nowymi szczepionkami przeciwko COVID-19. Lęk i poziom zmęczenia pandemią już są bardzo wysokie, a już poprzednio istniał ruch antyszczepionkowy, który z pewnością wykorzystuje narosły niepokój. Najwięcej jednak znaczy fakt, że żyjemy w świecie mediów społecznościowych. Informacja, także medyczna lub naukowa, dochodzi nieprzefiltrowana, narażając na złe interpretacje ludzi, którzy nie rozumieją istotnej dla danej sprawy nauki. Tak stało się w przypadku niezmiernie popularnego wideo, pokazującego kobietę, która twierdzi, że jej objawy są skutkiem ubocznym szczepionki Moderny (krótka odpowiedź – niemal z całą pewnością nie są).


Informacja jest szczególnie ważna dla sukcesu posunięć dotyczących zdrowia publicznego. Normalnie informacja o możliwych skutkach ubocznych leku lub szczepionki byłaby przefiltrowana przez specjalistów medycznych. Kiedy sprawa dotyczy milionów ludzi, będzie dużo szumów. Zdarzenia losowe spowodują wiele nieporozumień, objawy pojawiające się jedynie przez przypadek wkrótce po otrzymaniu szczepionki. Epidemiolodzy muszą spojrzeć na wzory w danych, które wskazują, że prawdopodobnie istnieje związek przyczynowy z szczepionką. Pomaga także, jeśli udaje się zaobserwować jakiś przekonujący mechanizm. Ten system wychwytywał skutki uboczne szczepień w przeszłości, więc nie można twierdzić, że system jest tak ustawiony, by nie znajdować takich związków. Szczepionka na świńską grypę w latach 1970. spowodowała przypadki zespołu Guillaina Barrego. Jedna ze szczepionek na grypę (Pandemrix – nie stosowana już) prawdopodobnie spowodowała przypadki narkolepsji w 2009 roku. Jeśli więc obecne szczepionki przeciwko COVID mają podobne skutki uboczne, wyłapiemy je.


Informowanie o przerażających anegdotach, które nie zostały naukowo ocenione, nie jest dobrym pomysłem. Raczej dezinformuje niż informuje i może pociągnąć za sobą ofiary śmiertelne. Przy mediach społecznościowych jednak nie ma sposobu na zatrzymanie tego, musimy więc naprawiać szkody, jakie zostały dokonane.


Na marginesie muszę powiedzieć, że zazwyczaj powstrzymuję się od komentowania publicznie o sytuacji medycznej konkretnych osób. Chodzi o respektowanie prywatności tych osób, a także o to, że ponieważ sam nie badałem ich ani nie znam historii ich chorób, komentowanie byłoby niewłaściwe. Popularyzatorzy nauk medycznych mogą jednak komentować w sprawach istotnych dla szerszej publiczności. Mogę mówić ogólnie na związane z przypadkiem tematy. Wyjątkiem jest także sytuacja, kiedy prywatna osoba publicznie przedstawia swoją historię medyczną, szczególnie, jeśli używa jej do rekomendowania ludziom sposobów działania i kiedy te rekomendacje są fałszywe oraz szkodliwe. Zrezygnowali oni z prywatności i uczynili osobistą historię czymś istotnym dla dyskusji o zdrowiu publicznym. Taka właśnie jest sytuacja w tym przypadku.


Jest to sprawa kobiety, która doświadczyła mimowolnych drgawek wkrótce po otrzymaniu pierwszej dawki szczepionki Moderny. Dziwne, neurologiczne skutki uboczne mogą pojawić się z powodu szczepionek, jak w dwóch przykładach, które podałem powyżej. W obu tych przypadkach jednak objawy odpowiadały znanym neurologicznym zjawiskom. W tym właśnie miejscu ważne jest filtrowanie takich informacji przez kogoś z właściwą ekspertyzą medyczną. W neurologii dzielimy naszą analizę znaków i objawów pacjenta na fenomenologię i etiologię. To może być trudne do zrozumienia pojęcie, jest jednak niezbędne do nadania sensu temu, co się dzieje.    


Etiologia jest łatwiejszym pojęciem – jest to podstawowa patofizjologiczna przyczyna stanu medycznego. Etiologia jest konkretną chorobą lub zespołem, albo konkretnym mechanizmem lub uszkodzeniem. Fenomenologia nie dotyczy bezpośrednio przyczyny, ale raczej zajmuje się tym, co nie działa w organizmie, by dawać dane sygnały i objawy. Ponieważ mózg jest najbardziej złożonym narządem w organizmie, neurologiczna fenomenologia jest także najbardziej złożona. Podam przykład, by zilustrować różnicę. Jeśli pacjent ma kłopoty z chodzeniem, to jest jego dolegliwość. “Trudności z chodzeniem” nie jest ani neurologicznym zjawiskiem, ani etiologią, jest tylko tym, czego doświadcza pacjent. Powiedzmy, że po zbadaniu okazuje się, że pacjent ma słabość w nogach i ta słabość jest całkowicie odpowiedzialna za trudności z chodzeniem. Słabość (być może w konkretnych, zidentyfikowanych mięśniach) jest fenomenologią. Musimy ustalić etiologię słabości, którą może być wszystko, od udaru do uszkodzenia nerwów.


Jeśli zastosujemy to podejście do kobiety z drgawkami, musimy najpierw ustalić fenomenologię. To jest klasyczna prezentacja w neurologii, konkretnie w specjalności znanej jako zaburzenia ruchu – czym jest zjawisko mimowolnych ruchów? Jest to także jeden z tych wypadków, kiedy wideo dostarcza dużo informacji potrzebnej do ustalenia sprawy. Nie jest to równie pełne, jak badanie, ale może być bardzo dobre. Obecnie znamy większość obwodów w mózgu i rozpracowaliśmy wszystkie szlaki zaangażowane w motorykę. Wiemy także, jak to wygląda, kiedy jest uszkodzenie lub problem z każdym z tych szlaków. Istnieje także wiele sposobów, na jakie ciało może poruszać się patologicznie z powodu usterki. To jest fenomenologia. Patrząc na wideo można powiedzieć, czym te ruchy nie są – nie są konwulsjami, dystonią, miklonią, balizmem, choreą, tikami ani żadnym specyficznym rodzajem drżenia. Po wyeliminowaniu wszystkich znanych zjawisk mimowolnych ruchów, co pozostaje?


To jest sytuacja, do której zawsze w neurologii podchodzimy ostrożnie. Nie chcemy opierać naszego argumentu na ignorancji, ale wyeliminowanie wszystkiego możliwego jest ważne. Zasadniczo pozostają dwie możliwości – albo jest to nowe zjawisko, obecnie nieznane neurologii, albo jest to zaburzenie konwersyjne, które jest w zasadzie psychologiczne. Czy jednak istnieją jakieś pozytywne oznaki, że jest to zaburzenie konwersyjne, a nie tylko że jest to diagnoza po wykluczeniu innych? Właściwie tak. Doświadczony klinicysta, który widział wielu pacjentów z ruchami powodowanymi przez problemy psychologiczne, wie, jak to zazwyczaj wygląda. Mogą być specyficzne cechy, ale także cały zestaw objawów. Gdybym patrzył na to wideo bez żadnego kontekstu, doszedłbym do wniosku, że najbardziej prawdopodobnie jest to zaburzenie konwersyjne. Najwyraźniej wszyscy lekarze, którzy badali tę pacjentkę, zgadzają się, a inni neurolodzy komentowali publicznie, że tak najprawdopodobniej jest.


Komentarze w mediach społecznościowych dzielą się z grubsza na dwie kategorie – że jest to wyraźny skutek uboczny szczepionki, lub że pacjentka symuluje. Prawdopodobnie ani jedno, ani drugie nie jest prawdą. Zaburzenie konwersyjne nie jest “symulowaniem” (symulacja jest technicznie nazywana zaburzeniami pozorowanymi, a bardziej kolokwialnie udawaniem choroby). Ludzie doświadczający zaburzenia konwersyjnego nie mają wglądu w to, co się dzieje. To jest realne zaburzenie medyczne, tyle że na tle psychologicznym, i nie powinno być stygmatyzowane. Musimy je jednak zrozumieć, bo poprawnie się nim zająć.


Jeśli te ruchy są objawem zaburzenia konwersyjnego (co jest bardzo prawdopodobne), to nie ma etiologicznego związku z szczepieniem poza tym, że mogło zadziałać jako psychiczny bodziec. Ważne jest także zauważenie, że istnieje starannie zbudowana infrastruktura raportowania do wychwycenia i analizowania wszystkich potencjalnych skutków ubocznych szczepionek przeciwko COVID. Jeśli pojawią się nowe skutki uboczne, zobaczymy je. Jak dotąd widzieliśmy jedynie pomniejsze skutki uboczne, nawet po podaniu milionów dawek. To nie znaczy, że ryzyko jest zerowe, ale to znaczy, że ryzyko jakichś poważnych skutków ubocznych wynosi jeden do wielu milionów. To dalej znaczy, że prawdopodobieństwo uzyskania ochrony danej przez szczepionkę jest o całe rzędy wielkości większe niż doznanie szkody z jej powodu. Nie dajcie się nastraszyć pojedynczymi historyjkami o wątpliwej istotności. Matematyka jest całkowicie jasna. Zaszczepcie się.

 

Be Skeptical of Video Showing Vaccine Side Effect

NeuroLogica Blog, 19 stycznia 2021

Tłumaczenie: Małgorzata Koraszewska



Steven Novella 

Neurolog, wykładowca na Yale University School of Medicine. Przewodniczący i współzałożyciel New England Skeptical Society. Twórca popularnych (cotygodniowych) podkastów o nauce The Skeptics’ Guide to the Universe. Jest również dyrektorem Science-Based Medicine będącej częścią James Randi Educational Foundation (JREF), członek Committee for Skeptical Inquiry (CSI) oraz członek założyciel Institute for Science in Medicine. Prowadzi blog Neurologica.


Skomentuj Tipsa en vn Wydrukuj






Nauka

Znalezionych 1469 artykuły.

Tytuł   Autor   Opublikowany

„Grubogłowi przedsiębiorcy pogrzebowi w noc żywych trupów”   Júnior   2022-05-31
„Gryzoń skunksowy”, który żuje trujące rośliny i wypluwa truciznę na swoje futro   Coyne   2020-12-02
„Kryzys klimatyczny” to mistyfikacja   Williams   2023-09-25
„Najbardziej znany zabójca ludzi”: jakie są prawdziwe początki XIV-wiecznej Czarnej Śmierci?   Lewis   2023-09-15
„New Yorker” pisze o hoacynie, sugeruje, że koncepcja Darwina drzew ewolucyjnych może być urojeniem   Coyne   2022-07-25
„San Francisco Chronicle” bardzo myli się w sprawie biologicznej płci   Coyne   2023-06-09
„Zapylisz mnie!”: nachalni bohaterowie świata roślin   Júnior   2022-06-11
“Czarne tygrysy” w małym indyjskim rezerwacie sugerują losowy dryf genetyczny   Coyne   2021-10-26
“Daily Beast” wypacza epigenetykę oszukańczymi twierdzeniami, że dzieci mogą “odziedziczyć wspomnienia Holocaustu”   Coyne   2017-10-05
“Konwergentna” ewolucja mrówek grzybiarek Starego i Nowego świata   Coyne   2023-03-23
“Odwrócenie specjacji” (fuzja gatunków) u kruków   Coyne   2018-03-16
“Partenogenetyczny” rak rozmnaża się bez seksu: czy to jest nowy gatunek?   Coyne   2018-02-17
“Rogi” trylobitów mogły być używane jako broń w walkach między samcami   Coyne   2023-02-15
“Scientific American” poświęca się polityce, a nie nauce; odmawia publikowania krytycznych analiz swoich fałszywych lub wprowadzających w błąd twierdzeń   Coyne   2022-09-01
“Współczesny” Homo sapiens mógł być w Eurazji aż 210 tysięcy lat temu   Coyne   2019-07-17
‘Raniąca’ idea merytorycznych podstaw nauki    i Jerry Coyne   2023-05-29
 Syntetyczna biologia oferuje obietnicę rozwiązania globalnego problemu z plastikiem   Agaba   2021-12-13
10 twierdzeń działaczy walczących w Afryce z GMO o tym, dlaczego postępy w biotechnologii upraw powinny zostać odrzucone – i dlaczego są one błędne   Maina   2022-11-17
100 milionów lat ozdabiania się śmieciami   Yong   2016-07-05
12 podstawowych punktów biologii ewolucyjnej   Cobb   2016-03-02
Pseudonauka Masaru Emoto   Novella   2017-12-18
Czy „toksyczna kobiecość” jest główną przyczyną bojów o społeczną sprawiedliwość?   Coyne   2021-02-08
Paradoksalne cechy genetyki inteligencji   Ridley   2013-12-18
“New Scientist”: Darwin jednak miał rację    Coyne   2020-10-01
Intelektualna pustka numeru “New Scientist” o ewolucji: 1. Genetyczna plastyczność    Coyne   2020-10-03
Intelektualna pustka numeru “New Scientist” o ewolucji: 2. Rzekome nieistnienie gatunków   Coyne   2020-10-05
Klasyczna historia skorygowana: porosty to grzyby + glony + drożdże (inne grzyby)   Coyne   2016-08-05
Homo floresiensis, hominin “hobbit”, w Internecie   Coyne   2016-11-25
No pasarán    Tonhasca Júnior   2023-03-04
Strzelby, zarazki, maszyny to zdecydowanie antyrasistowska książka. Dlaczego lewica jej nie kocha?   Barnett   2021-10-13
„ Całujące się” koralowce złapane in flagranti   Yong   2016-07-28
”Sygnalizowanie cnoty” może nas irytować. Cywilizacja byłaby jednak bez niego niemożliwa    Miller   2019-09-13
A jednak chorują na raka    Łopatniuk   2016-02-13
Czyste okrucieństwo cięć w pomocy żywnościowej   Lomborg   2017-08-07
Dalszy spadek zgonów z powodu raka   Novella   2019-02-04
Dlaczego mamy alergie?   Zimmer   2016-01-28
Dlaczego sądy nie powinny rozstrzygać o nauce     2018-12-13
Dlaczego większość zasobównie wyczerpuje się   Ridley   2014-05-04
Dlaczego zwierzęta są urocze?   Coyne   2014-12-30
Dziennik z Mozambiku: Demony w kurzu   Naskręcki   2018-03-30
Dziwaczne, wysysające krew czerwie jurajskie   Cobb   2014-06-28
Ewolucja, ptaki i kwiaty   Coyne   2014-06-02
Gigantyczne “paleonory” wykopane przez wymarłe ssaki   Coyne   2017-06-29
Grupy anty-GMO przegrywają sprawę sądową w Nigerii    i Nkechi Isaak   2022-07-30
Jak karakara wygrywa z osami   Cobb   2013-12-29
Kiedy zapada noc i ziemia jest ciemna   Tonhasca Júnior   2023-02-10
Kilka lekcji z rosyjskiej rewolucji. Jak kuszący radykalny nihilizm prowadzi do ekstremizmu   Geifman   2021-03-22
Komisja Europejska ukrywa naukę o pszczołach   Ridley   2017-05-03
Malaria pachnąca cytryną    Zimmer   2015-04-07
Małpo ty moja   Koraszewski   2015-04-17
Metamorfozy    Júnior   2022-04-09
Minęło 40 lat od wydania „Samolubnego genu” – śmiała książka Richarda Dawkinsa ostała się próbie czasu   Ridley   2016-02-17
Niezwykły pasikonik szklany   Naskręcki   2014-05-27
Nowe badanie wskazuje na jednego oszusta   Coyne   2016-08-18
Nowy i dziwaczny rodzaj mimikry: nasiona rośliny naśladują kształt i zapach odchodów zwierzęcych, by ułatwić roznoszenie ich przez żuki gnojowe   Coyne   2015-10-20
O porażkach wolności i lęku przed nauką   Dennett   2016-05-20
O rzeczywistości rasy i odrazie do rasizmu    i Brian Boutwell   2017-09-04
Obniżenie poprzeczki dla tradycyjnej medycyny chińskiej dla ideologii i zysku     2017-12-29
Olbrzymie armie o niezliczonych umiejętnościach    Tonhasca Júnior   2024-02-08
Osobisty mikrobiom w cyfrach   Zimmer   2014-08-14
Ostrogony nie są naprawdę “żywymi skamieniałościami”    Coyne   2015-07-29
Palestyńska intersekcjonalność z nazistami   Frantzman   2017-07-08
Pochwała ignorancji, czyli wiem, że nie wiem   Cullen   2017-01-11
Przykre niespodzianki, czyli czerniak i siwizna   Łopatniuk   2015-08-01
Przypuszczalnie złamana kość    Coyne   2015-06-04
Rozum i Wiara IICzyli takie sobie rozmowy o religijnych „prawdach” i problemach z nimi związanych.   Ferus   2015-11-22
Ryba z biodrami   Mayer   2016-03-30
Siedem narzędzi myślenia   Dennett   2014-11-19
Skrzydlaci oszuści i straż obywatelska   Young   2014-01-02
Tako rzecze antyszczepionkowa “wojowniczka mama”, Brittney Kara: jeśli szczepionki są tak wspaniałe, to dlaczego nie wspomina ich Biblia?     2018-04-26
Twardy kwiat do zgryzienia    Tonhasca Júnior   2023-02-22
Wielkoskrzydłe   Naskręcki   2014-04-02
Wierzący nagradzani za życia   Coyne   2014-12-21
Wpaść w amok. Empiryczna analiza szaleńczych zabójstw pokazuje, że wyłaniają się dwa różne wzorce.   King   2023-06-03
Wątpliwi pomocnicy    Tonhasca Júnior   2023-04-08
Świetna ewolucyjna innowacjaktóra okazała się zgubna   Yong   2015-12-10
Dlaczego odmawiamy dostrzegania jaśniejszej strony, choć powinniśmy   Pinker   2018-04-17
Krew, znój, łzy i pot   Tonhasca Júnior   2023-01-19
Mądrość w pułapce autorytetu   Witkowski   2020-04-18
Po prostu nie mogę się doczekać, aby znów wyruszyć w trasę   Tonhasca Júnior   2022-10-27
Pochwała jednoznaczności   Witkowski   2019-10-29
Z perspektywy naszego kurnika   Witkowski   2020-01-16
A co to takie włochate?   Łopatniuk   2016-04-02
A genomy ciągle kurczą się…   Zimmer   2016-11-22
A teraz dobre wiadomości: Sprawy naprawdę idą w dobrym kierunku   Pinker   2015-11-24
A polać wielką wodą…   Cipiur   2019-05-18
A.N. Wilson znowu kopie Darwina, tym razem w “Times”   Coyne   2017-09-07
Adam i Ewa: dwoje, czy więcej niż dwoje przodków?   Coyne   2017-01-07
Afrykańscy naukowcy wzywają do polityki poparcia biologii syntetycznej i innych innowacji   Agaba   2021-12-02
Agroekologia zmienia biednych farmerów w biedniejszych   Muhumuza   2022-06-09
AI – asystent lekarza   Novella   2020-12-09
AI: gorąca randka z “Sydneyem ”   Gotefridi   2023-03-15
Akademicki skandal: troje badaczy umyślnie publikowało fałszywe artykuły o „badaniach żałości”, by pokazać fatalne standardy akademickie w naukach społecznych   Coyne   2018-10-12
Akcja afirmatywna w wieloetnicznym narodzie   Hyams   2020-07-17
Aktywacja telomerazy mogłaby prowadzić do leczenia samej starości   Ridley   2015-10-27
Aktywiści anty-GMO w Afryce szerzą mity i strach, ale nie przedstawiają żadnych naukowych dowodów   Abutu   2023-08-14
Aktywność umysłowa nie zapobiega osłabieniu umysłowej sprawności   Novella   2018-12-15
Akupunktura jadu pszczelego: śmiercionośne znachorstwo, które może zabić     2018-04-23
Akupunktura kontra nauka, wersja lingwistyczna     2017-06-01
Akupunktura kwantowa   Novella   2019-04-23

« Poprzednia strona  Następna strona »
Polecane
artykuły

Lekarze bez Granic


Wojna w Ukrainie


Krytycy Izraela


Walka z malarią


Przedwyborcza kampania


Nowy ateizm


Rzeczywiste łamanie


Jest lepiej


Aburd


Rasy - konstrukt


Zielone energie


Zmiana klimatu


Pogrzebać złudzenia Oslo


Kilka poważnych...


Przeciwko autentyczności


Nowy ateizm


Lomborg


„Choroba” przywrócona przez Putina


„Przebudzeni”


Pod sztandarem


Wielki przekret


Łamanie praw człowieka


Jason Hill


Dlaczego BIden


Korzenie kryzysu energetycznego



Obietnica



Pytanie bez odpowiedzi



Bohaterzy chińskiego narodu



Naukowcy Unii Europejskiej



Teoria Rasy



Przekupieni



Heretycki impuls



Nie klanial



Cervantes



Wojaki Chrystusa


Listy z naszego sadu
Redaktor naczelny:   Hili
Webmaster:   Andrzej Koraszewski
Współpracownicy:   Jacek, , Małgorzata, Andrzej, Henryk